Prabuddha Jivan - Prabuddha Jain 1932 Year 02 Ank 01 to 10

SR No.: 525917
Original Sutra Author: N/A
Author: Chandrakant V Sutariya
Publisher: Mumbai Jain Yuvak Sangh
Publication Year: 1932
Total Pages: 82
Language: Gujarati
Classification: Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India
File Size: 8 MB

Page 57

તા૦ ૧૦-૧૨-૩ર
પ્રબુદ્ધ જૈન
પN
મોંઘામૂલા આદર્શો ગરવી ગુજરાતને ગામડે-ગામડે, શહેરે-શહેરે, આ ગફલતમાં “એડન આવ્યું, એડન આવ્યું” બૂમ પાડી. બજારે–બજારે, પિળ-પળે પુનઃ ઉદઘેલી ઉઠ્યા છે. એ ઉદ્દ- મેં મુસાફરી દરમ્યાન થયેલા એકાદ બે સાથીઓને ઉઠાડયા. ઘોષણાનું રણશિંગું છુંકનાર લોક સાહિત્યને કવિ-સમ્રા મેધાણી” તેમાંના એકને એડનને બહુ અનુભવ હોવાથી, પઢીઆની છે. કાઠિયાવાડના કાઠીઓને ડેલાવનાર, નિતનમાં પ્રાણ પૂર- ઉંઘનું આવું નિરર્થક ભંગાણ અસહ્ય થઈ પડયું. પ્રાતઃસ્વસ્તિ નાર કવિ મેઘાણીએ આજે એ લોકસાહિત્યને સજીવન કર્યું છે. વાંચન મારો ગુન્હો હોવાથી વિના ઉચ્ચારે વધાવી લીધું. તેમણે લોકસાહિત્યમાં “રઢીયાળી રાત” ના ચાર ભાગનું પ્રકા- એડન આવ્યું તેટલામાં ડેના કઠેડા પાસે મુસાફરો ઉભશન કરી લોકસાહિત્યમાં અકયુગ બેસાડે છે. જેથી રાઈ આવ્યા. દૂરથી પાઈલટ હોડી સ્ટીમરને ખેંચવા નહીસલ ભાગમાં તેમણે કેટલીક જૈન સજઝાયોને પણ સ્થાન આપ્યું છે. ભારતી મારતી અમારી તરફ આવવા માંડી, તેની પાછળ નાના આ વિષય જેટલો હર્ષને છે એટલે જ હર્ષ-શેકના તોમાં મછવાઓની એક હાર હતી. તેમાં આર વસ્તુઓ લઈને પરસ્પરાવલંબી છે.
-- અપૂર્ણ. વેચવા આવેલા, સ્ટીમર પાસે આવી ભાંગ્યા અંગ્રેજીમાં “સર docrosog geror or brows સીગ, , વિરે મન
સીગરેટ, સર ચોકલેટ” વિગેરે વસ્તુઓના વેચાણની માગણી જમનીથી પત્ર. પૃ. ૫૩ થી.
કરવા માંડયા. આ વેચનારા આરબ એ વિચિત્ર જાત છે? નહોતું. તેમ છતાં વખત પસાર કરવા માટે કંઈ ખરાબ નહિ ! તને એમ લાગશે કે-શું સિનેમા સિવાય વખત પસાર જ નહિ
બહુ જ અપ્રમાણિક, લઢવાડી અને અસભ્ય. એમની વિચિત્ર
અંગ્રેજી-હિન્દી-ઉર્દુ બેલી, એમની રકઝક અને એમને વેપ થતો હોય ? જરૂર, બીજા ઘણા સાધનથી સમય વીતાવી શકાય છે. જેના નામે ગણાવવા એ અહિ અપ્રસ્તુત લેખાય. પણ
કેટલીકવાર ઘણાપાત્ર લાગે. કેટલાક લોકોએ સસ્તી દાણ-નૂર
વિનાની રસીગરેટાદિ વરસ્તુઓ ખરીદી. સાડા સાતે અમે અમે તે Second Economy-એટલે કે આ લાઈનના
એડન છેડયું. છેલ્લા વર્ગના માનનીય મુસાફરે, અને તેથી અમારું સ્થાન સ્ટીમરના તળીયે; આથી સમુદ્રની અસર વધારે થતી. એક તે
નાસ્ત કરીને જ્યારે ડેક ઉપર આવ્યા ત્યારે સુર્ય જરા સાગર તકની, અને તેમાં અમારા વર્ગનું કારણ વધારે કરત. ઉપર આવ્યા હતા. બધું સ્પષ્ટ જણાતું હતું. મુસાફ રાતના ચોપડી હાથમાં લીધી કે ખલાસ. કેબીનમાં જઈ સુઈ રાણે જ આરામ પછી ઘણું તર થયેલા જણાતા હતા. ડેક ઉપર કોઈ
;િ અને તે વખતે સ્થિતિ બહુ શોચનીય થયેલી. તેફાન ચેપડી, તે કોઈ કંઈ રમત, તે કોઈ સાગરનું સૃષ્ટિ સંદર્ય દરમ્યાન શરૂઆતમાં અમારા વર્ગની સ્થિતિ દર્શનીય થઈ રહેલી. નિહાળવામાં લીન હતા. એડન છેડ્યા પછી અવારનવાર ખંડકાઈ Smoking room માં ટેબલ ઉપર ઉધુ માથું નાખીને કની હાર બને બાજી જણાયા કરતી. દયે તદ્દન શાંત હતા. પડયું હેય તે કોઇ જરા દૂર મનાઈ છતાં ન ટકે
તેથી ઉષાના આછા રંગમાં ખડકોની વચ્ચે કોઈ સરોવરની વમન કરતું હોય તે વળી કોઈ Smoking room ની બહાર ઝાખી કરાવતા. મુસાફ શમશીતળું વાતાવરણમાં મદ્વાણુના આરામ ખુરશી પર જાણે છ માસની માંદગીથી મુખ લેવાઈ હતા. આજના માટે આટલું બસ ! ગયું હોય તેવી હાલતમાં લથબથ થઈને પડ્યું. હોય. કેબીનમાં
લી. તમારેપણ ઉલટી અને ઉપકાનું ભલું પૂછવું. મારી ઓરડીમાં
શાંતિ.. લગભગ બધા જ સાથીઓ બૂમ પાડતા હતા. એક કહે છે મારા માબાપુ ખrongressnow "I wish those who were ennying my boyage
'' ના. ગાયકવાડ સરકારને- ' . ' ૫૦ થી. were in my 8 des just now, to see, how અને ૧૧ કલીપ
અને ઘણીય ઉલાપડ થવાં છતાં પ્રજાહિતને દ્રષ્ટિ સમક્ષ રાખીને terribly I sutrfer” (મને એમ થાય છે કે જે લોકો જેમ એ કાયદાઓ પસાર થયેલા છે. તે જ પ્રમાણે પિકળ મારી અદેખાઈ કરતા હતા તે લેકે અત્યારે આ બધું જોવા ઉહાપોહ કે કઢિપત દલીલ કરતાં પ્રજા હિતનેજ કષ્ટ સમક્ષ મારી સગતળીમાં આવીને બેસ) બધાના શબ્દો મૂકવાને આહિ રાખી આપ 'નિબંધને 'કાયદા' ના રૂપમાં ફેરવવા મહેરબાની જગ્યા નથી અને મારી સ્મરણશકિત પણ તેવી તીત્ર નથી. કરશે એવી આશા છે. લગભગ બધા આવાજ ભાવનું કંઈક કંઈક લવ્યા કરતા હતા. ઉપર સૂચિત અમારી શ્રીમતી કોન્ફરન્સ પણ એ નિબંધમારી સ્થિતિ સારી હતી. પરંતુ તેથી પંક્તિછના કહેવા પ્રમાણે ને વધાવ્યો છે અને આજે સમાજને માટે ભાગ પણ એ સ્ટીમરમાં ભગવતિસૂત્ર વાંચી જવા જેવી તે નહિ જ. આવી નિબંધને વધાવી લે છે. કારણકે સમાજનું સુકાન રૂઢીચુસ્ત હાલતમાં અમારા ત્રણેક દિવસે પસાર થયા.
અને એક જ ગરડમાં ચાલવાને ટેવાઈ ગયેલા અંધશ્રદ્ધાળુ આગેજે પરેઢી એડન આવવાનું હતું તે આખી રાત દરિય વાનના હાથમાં હોવાથી કંઈ પણ બનવું અશક્ય છે. આજે તદ્દન શાંત હતા. બધાને જરા ધાસ ખાવાન અને તાજા શિથિલ બની ગયેલી જ્ઞાતિસંસ્થા અને સડી ગયેલી સમાજ થવાને સમય મળે હતે. કેબીનમાં ગરમી હોવાને કારણે ઘણી વ્યવસ્થાને લાભ લઈ એ થઈ બેઠેલા આગેવાને સગીર ખરા મુસાફ ડેક ઉપર પિતાની ડેકર ઉપર લાંબા થઈને દીક્ષા સંબંધમાં કંઈ પણ અસરકારક પગલું ભરી શકે પડયા હતા. એડન બહુ વહેલું પહો ફાટતાં પહેલાં આવવાનું એ “આકાશ કુસુમવત' જ છે. એટલે હવે રાજ્યસત્તા જ આ હતું. અને સ્ટીમર ત્યાં બહુ થેડે વખત જ ભવાની હતી. પ્રશ્નને હાથમાં લે અને સગીર સન્યાસ-દીક્ષા પ્રતિબંધક કાયદે કદાચ એડન જોયા વિના રહી જાય તે ભયે મારી આંખમાં ઘડી અયોગ્ય દીક્ષા પ્રવૃત્તિ ઉપર અંકુશ મૂકે એ જ અનિવાર્ય મુદ્દલ ઉંધ નહોતી. લગભગ ત્રણેક વાગ્યે દૂરથી ખડક સુચવતી સ્થિતિ છે. અમને શ્રદ્ધા છે, કે અ,૫ નામદાર ઉપરની હકીદીવાદાંડીઓ દેખાવા માંડી. એડનનું બંદર કઈ પ્રકારનું હશે તે લક્ષ્યમાં લઈ “નિબંધ' ને કાયદાનું રૂપ આપી જૈન જનતા તેને ખાસ ખ્યાલ ન હોવાને લીધે મેં ધાર્યું તેજ એડન છે. ઉપર ઉપકાર કરશે જ. અસ્તુ!”