________________
१८६
आवश्यकसूत्रस्प
तेन-देशकथा यथा—' -'अहो वैदेहीनां केशपाशविन्याशो बासोधारणमात्रीष्यं च, अहो गौर्जरीणामल्पीयसाऽपि भूषाप्रयोगेण रूपसौन्दर्यम्, अहो पाञ्चालीनामधरीयचैलचमस्कारः" इत्यादिः, इह च रागद्वेषोदयपक्षपातादयो दोषा बोद्धव्याः । ' रायकहाए' राज्ञः = नृपतेः कथा राजकथा तया, इयमपि अतियाननिर्याण - बलवाहन – कोशकोष्ठागारभेदाच्चतुर्विधाः तत्राऽतियानं=नगरादिप्रवेशनं तेन राजकथा यथा- -' शशिप्रभच्छत्र निवारितातपः, सदन्तिवाजी सितचामरद्वयः । असौ नृपो मागधवन्दिवन्दितो, रथेन सम्प्राप्स्यति राजधानिकाम् '
—
वस्त्र आदि के धारण करने की कथा करना, जैसे-विदेह देशकी स्त्रियों के केशपाश आदि की सुन्दरता अच्छी है, गुजराती स्त्रियों की थोडे आभूषण से भी रूपसुन्दरता और पञ्जाबी स्त्रियों के अधरीय वस्त्रोंका चमत्कार प्रशंसनीय है ' इत्यादि रूप से कथन करना । देशकथा में राग-द्वेष - पक्षपात आदि दोषों की संभावना से अतिचार लगता है ।
राजकथा भी चार प्रकार की है- (१) अतियान (२) निर्याण (३) बलवाहन (४) कोष- कोष्ठागार, उनमें (१) अतियान ( नगरादिप्रवेश) से राजकथा-जैसे 'चन्द्रमा के समान स्वच्छ छत्र और चामरों से सुशोभित, हाथी घोडों से युक्त, रथ पर चढ़ा हुवा यह राजा मागध, बन्दी आदि याचक जनों की जयध्वनि के साथ राजधानी
દેશ કથા-મણુિ-ભૂષણુ વજ્ર આદિ ધારણ કરવાની કથા કરવી તે. જેમકે વિદેહ દેશની શ્રીએના કેશ–પાશ વગેરેની સુંદરતા સારી છે. ગુજરાતી સ્ત્રીઓ ચેડાં આભૂષણ પહેરે તે પણ સુંદર દેખાય છે, પંજાખી સ્રીઓના વસ્ત્રોના ચમત્કાર પ્રશંસા કરવા ચેાગ્ય છે ઇત્યાદિ રૂપથી વાત કરવી તે. દેશકથામાં રાગ-દ્વેષ-પક્ષપાત વગેરે રાણે થવાના સંભવ છે તેથી અતિચાર લાગે છે.
२०४४था पशु यार प्रहारनी छे (१) अतियान, (२) निर्याय, (3) जसवाढन, (४) भाष-ष्ठागार. तेमां (१) अतियान (नगराद्विप्रवेश) थी राजस्था:જેમકે-‘ ચન્દ્રમા પ્રમાણે સ્વચ્છ છત્ર અને બે ચામરીથી સુન્થેભિત, હાથી ઘેાડાથી યુકત, રથ ઉપર બેઠેલા આ રાજા માગધ-બી આદિ યાચક જતાની જયઘેષણા સાથે રાજધાનીમાં પ્રવેશ કરશે-ઇત્યાદિ. (૨) નિર્માંણુ-નગરાદિથી ખહાર નીકલવાની
