________________
ટયું
अनुयोगद्वारस्वै
इति षोडशद्वारस्य पडत्रिंशदन्वरद्वाराणि समाप्तानि । ३६। इति षोडशं मूल द्वारम् १६ ।
1
अथ सप्तदर्श मूलद्वारमाह
केषु द्रव्येषु पर्यायेषु च सामायिकं लभ्यते इति वक्तव्यम् ।
यथा-सर्वेषु द्रव्येषु सर्वेषु पर्यायेषु च सम्यक्त्व सामायिकं लभ्यते, सर्वद्रव्यपर्यायश्रद्धानरूपस्त्रात्तस्य श्रुतसामायिकं सर्वेषु द्रव्येषु लभ्यते, सर्वपर्यायेषु तु न लभ्यते, श्रुतस्याभिलाप्यविपयत्त्रात् पर्यायस्य चाभिलाप्यानभिलाप्य विषयस्वात् । चारित्रसामायिकमपि सर्वद्रव्येषु लभ्यते न पुनः सर्वपर्यांयेषु देशविरति सामायिकं तु सर्वद्रव्येषु सर्वपर्यायेषु चापि नोपलभ्यते । तदुक्तम्
I
छोडे जा रहे हों तो, ऐसी स्थिति में वर्तमान चारों सामायिकों का प्रतिपत्ता हो सकते है । और पूर्वप्रतिपन्नक भी हो सकते हैं। इस प्रकार यहां तक सोलहवें द्वार के ३६ अन्तरद्वार समाप्त हुए | ३२३६ ।
far द्रव्यों में और किन पर्यायों में सामायिक पाया जाता है यह जो सत्रहवां मूलद्वार है सूत्रकार अब उसका कथन करते हुए कहते हैं कि- सब द्रयों में और सच पर्यायों में सम्यक्त्व सामायिक पाया जाता है क्योंकि सम्यक्श्व जो सामायिक होता है वह समस्त द्रव्य और समस्त पर्याय के श्रद्धानरूप होता है । नसामायिक जो होता है वह समस्त द्रव्यों में तो पाया जाता है, परन्तु समस्त पर्यायों में नहीं क्योंकि पर्यायें अभिलाप्य और अनभिलाय के भेद से दो प्रकार की होती हैं । सो जो अभिलाप्य पर्यायें हैं श्रुत उन्हीं के विषय करता ચાર સામાયિકાના પ્રતિપત્તા હાઈ શકે છે અને પૂર્વ પ્રતિપન્નક પશુ હોઈ શકે છે. આ પ્રમાણે અહીં સુધી સેાળમાં દ્વારના ૩૬ અંતર દ્વારા
સમાપ્ત થયા. ૩૧ થી ૩૬ા
આ
કયા દ્રવ્યેશમાં અને કઇ પર્યાયામાં સામાયિક પ્રાપ્ત થાય છે ૧૭ મુ મૂલદ્વાર છે. સૂત્રકાર, હવે તે વિષે ચર્ચા કરતાં કહે છે કે–સવ દ્રષ્યેામાં અને સય પર્યાયામાં સમ્યકૃત્વ જે સામાયિક હોય છે તે સમસ્ત દ્રવ્ય અને સમસ્ત પર્યાયના શ્રદ્ધાનરૂપ હોય છે. શ્રુતસામાયિક જે હાય છે તે સમસ્ત દ્રબ્યામાં તે પ્રાપ્ત થાય જ છે પરતુ સમસ્ત પર્યાયામાં નહિ કેમ કે પર્યાયે અભિલાષ્ય અને અનભિલાષ્યના ભેદથી એ પ્રકારના હોય છે. અભિલાષ્ય પર્યા છે, શ્રુત તેમને વિષય બનાવે છે, અનશિલાપ્ય પર્યાય
