________________
अनुयोगद्वारसूत्रे मेव भाति नान्येषाम् । तदित्यं यो यस्तपस्तप्त्वाऽनुपरिहारिकता कल्पस्थिततांग जीकरोति तत्तत्सम्बन्धिपरिहारविशुद्धिकं निर्षिष्टिकायिकमुच्यते । ये तु तपः कुर्वन्ति तत्सम्बन्धि परिहारविशुद्धिकं निश्यिमानकमुच्यते, इति बोध्यम् । चतुर्थे सूक्ष्मसंपरायचारित्रगुणपमाणम्-सं-सम्यकप्रकारेण परति-पर्यटति चतर्गतिक संमारं जीवोऽनेनेति स सम्पराया-क्रोधादि कषायः, लोभांशमात्रस्याबशेषेण सूक्षमा सम्परायो यत्र तत् प्रक्ष्मसम्परायम् । इदं सक्लिश्यमानकविशुध्य. चारित्र अंगीकार किया होता है उन्हीं को होता है, अन्य दूसरों के नहीं। इस प्रकार जो जो साधुजन तपस्या करके अनुपरिहारिकता को अथवा कल्पस्थित अवस्था को अंगीकार करते हैं उनको परिहारविशाद्धिक चारित्र निर्विष्टकायिक कहलाता है । परन्तु जो केवल तपस्याही करते हैं, अनुपरिहारिक अथवा कल्पस्थित अवस्था को अंगीकार नहीं करते उनका परिहारविशुद्धिकचारित्र निश्चिमानक कहलाता है ऐसा जानना चाहिये । (सहमसंपरायचरित्तगुणप्पमाणे दुविहे पण्णत्ते तं जहा-संकिलिस्समाणए य विसुजझमाणए य) सूक्षम संपरायचारित्र. गुणप्रत्राग दो प्रकार का कहा गया है। एक संक्लिश्यमानक और दूसरी विशुध्यमानक । जीव जिसके कारण चतुर्गतरूप संसार में परिभ्रमण करता है उसका नाम संपराय है । ऐसा यह संपराय क्रोधादिकषायहर होता है। लोभांशमात्र के अवशेष से जहां पर संपराय सूक्ष्म होता है, अर्थात् केवल सूक्ष्म लोभ ही रहता है-उसका नाम सूक्ष्मसंपराय है। ચારિત્ર અંગીકાર કરેલ હોય છે, તેમને જ હોય છે, બીજાઓને નહિ. આ પ્રમાણે જે જે સાધુ તપસ્યા કરીને અનુપહારિકતાને અથવા ક૫સ્થિત અવસ્થાને અંગીકાર કરે છે, તેમનું પરિહારવિશુદ્ધિ ચારિત્ર નિવિષ્ટકાયિક કહેવાય છે. પરંતુ જેઓ ફક્ત તપસ્યા જ કરે છે, અનુપહારિક અથવા કલ્પસ્થિત અવસ્થા અંગીકાર કરતા નથી તેમનું પરિહારવિશુદ્ધિક ચારિત્ર नियमान उपाय छे. (सुहुमसंपरामचरित्तगुणप्पमाणे दुव्हेि पण्णत्ते त जहा संकिलिस्खमाणए य विसुज्झमाणप य) सूक्षम सराय यात्रि शुष्प પ્રમાણુ બે પ્રકારનું છે. એક સંકિલશ્યમાનક અને બીજુ વિશુદ્ધમાનક. જવા જેના લીધે ચતુર્ગતિરૂપ સંસારમાં પરિભ્રમણ કરે છે, તેનું નામ સંપરાય છે. એવું આ સં૫રાય ક્રોધાદિ કષાય રૂપ હોય છે. લેભાંશમાત્રના અવશેષથી
જ્યાં સંપાય સૂક્ષમ હોય છે, એટલે કે ફક્ત સૂકમ લેભ જ રહે છે, તેનું નામ સૂક્ષમ ચંપરાય છે. આ સંકિલશ્યમાનક અને વિશુદ્ધમાનકના ભેદથી
