Page Text
________________
भोगवन्द्रिका टीका सूत्र ९० अल्पबहुत्वद्वारनिरूपणम् द्रव्यार्थतयाऽऽनुपूर्वीद्रव्याणि अनानुपूर्वीद्रव्येभ्योऽवक्तव्यकद्रव्येभ्यश्चाऽसंख्यातगुणान्युक्तानि, तदपेक्षयाऽऽनुपूर्वीद्रव्यस्कन्धानामसंख्यातगुणत्वात् । प्रदेशार्थताऽ. पेक्षया तु आनुपूर्वीद्रव्याण्पनन्तगुणानि सन्ति, तत्मदेशानां पूर्वापेक्षयाऽनन्तगुणत्वादिति२ । इत्थं प्रदेशार्थतयाऽल्पबहुत्वमुक्तवा, इदानीमुभयार्थतामाश्रित्य तदुच्यते. 'दबटुपएसहयाए' इत्यादि। नैगमव्यवहारसम्मतानि अवक्तव्यकद्रव्याणि द्रव्यार्य. प्रदेशार्थतया सर्वस्तोकानि, सर्वस्तोकत्वे हेतुमाह-'दबट्ठयाए' इति । अवक्तव्यक द्रव्याणां-द्रव्यार्थतया-द्रव्यार्थयात् सर्वस्वोकत्वं बोध्यम् । तथा अनानुपूर्वीद्रव्याणि से अनंत गुणे हैं । यह पहिले कहा जा चुका है कि आनुपूर्वीद्रव्या यता को आश्रित करके अनानुपूर्वी द्रव्यों से अवक्तव्यकद्रव्यों से असं. ख्यातगुण हैं क्यों कि इनकी अपेक्षा आनुपूर्वी द्रव्य स्कंध असंख्यात गुण होते हैं । परन्तु प्रदेशों की अपेक्षा आनुपूर्वी द्रव्य अनन्त गुणे हैं। क्यों कि इनके प्रदेश पूर्व की अपेक्षा अनन्तगुणें कहे गये हैं। इस प्रकार प्रदेशार्थता को अपेक्षा अल्प बहुत्व का कथन करके अब सूत्रकार उभ. यार्थता की अपेक्षा लेकर अल्म बहुस्व का कथन करते हैं
(णेगमववहाराणं अवत्तव्वगदवाई दवट्ठपएसट्टयाए सव्वत्थो. वाइं) नैगमव्यवहारनय संमत अवक्तव्यक द्रव्य द्रव्यार्थता और प्रदेशार्थता रूप उभयार्थता की अपेक्षा लेकर सर्वस्तोक हैं । कयोंकि (दम्ब ट्ठयाए) अवक्तव्यक द्रव्यों में द्रव्यार्थता की अपेक्षा लेकरके पहिले सर्व તેમના પ્રદેશ અવક્તવ્યક દ્રવ્યના પ્રદેશે કરતાં અનંત ગણાં હોય છે. પહેલાં એ વાત તે પ્રકટ કરવામાં આવી ચુકી છે કે દ્રથાર્થતાની અપેક્ષા અનાનુપૂવ દ્રવ્ય અને અવકતવ્યક દ્રવ્ય કરતાં આનપૂર્વ દ્રવ્યો અસંખ્યાત ગણાં છે, કારણ કે તેમના કરતાં આનુપૂર્વી દ્રવ્યસ્કંધ અસંખ્યાત ગણાં હોય છે પરંતુ પ્રદેશોની અપેક્ષાએ આનુપૂર્વા દ્રવ્ય અનંત ગણાં છે, કારણ કે તેમના પ્રદેશે અવકતવ્યક દ્રયે.ના પ્રદેશે કરતાં અનંત ગણાં કહ્યાં છે આ રીતે પ્રદેશાર્થતાની અપેક્ષાએ આનુપૂર્વી આદિ ના અપ-બહત્વનું કથન કરીને હવે સૂત્રકાર ઉભયાર્થતા 'બર્થતા અને પ્રદેશાર્થતા)ની અપેક્ષા
मना समपर्नु यन रे छे-(णेगमववहाराण अवतव्वगदम्बाई दबद. पएसद्वयाए सम्वस्थोवाई) नेम भने ५१७२ 14समत मत-य छन्
વ્યાર્થતા અને પ્રદેશાર્થતા રૂપ ઉભયાર્થતાની અપેક્ષાએ સર્વસ્તક સોથી - छ, १२५ (दबट्ठयाए) या तानी अपेक्षा मात०५४ ६०यमi aids. ता प्रतिपाइन प3ai ४२१:४i मायु, 1५८ (अगाणुपुषी दम्बाई दबदुपाए
| SR No. | 040003 |
| Book Title | Anuyogdwar Sutra Part 01 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Kanhaiyalal Maharaj |
| Publisher | A B Shwetambar Sthanakwasi Jain Shastroddhar Samiti |
| Publication Year | 1967 |
| Total Pages | 861 |
| Language | Sanskrit, Gujarati |
| Classification | Book_Devnagari, Book_Gujarati, & agam_anuyogdwar |
| File Size | 249 MB |