________________
आगम
(४०) ।
[भाग-6] "आवश्यक'- मूलसूत्र-१ (नियुक्ति:+वृत्ति:) ४ अध्ययनं [१], नियुक्ति: [१०४०], वि०भा०गाथा [३३८७-३३९०], भाष्यं [१७५-१७६], मूलं [१] / गाथा पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनियुक्ति एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत
सत्राक
[१]
श्रीआव०मागम:-"मणुण्णं भोयणं भोच्चा, मणुण्णं सयणासणं । मणुण्णंसि अगारंसि, मणुण्णं झायए मुणी ॥१॥" इत्यादि, सामायिके मळयगिशेषाणां-सङ्ग्रहादीनां सर्वद्रव्येषु, शेषनया हि परिणामविशेषात् कस्यचित् किंचिन्मनोज्ञमिति व्यभिचारात् सर्वद्रव्येषु
कृताकृवृचौ सूत्र-16 स्थितस्य क्रियते सामायिकं यत्र मनोज्ञपरिणाम इति मन्यन्ते, पर्यायेषु न सर्वेषु, अवस्थानाभावात् , तथाहि-यो यत्र निष-दातादिः स्पर्शिका द्यादौ स्थितो न स तत्र तत्सर्वपर्यायेषु, एकभाग एवावस्थितत्वात् , इत्थं चैतदङ्गीकर्तव्यं, अन्यथा पुनरुक्तदोषः, तथा
चोक्तं भाष्यकारेण-"नणु भणियमुवग्याते केसुत्ति इह को पुणो पुच्छा। केसुत्ति तत्थ विसओ इह केसु ठियस्स तल्लाभो ४ ॥५६९॥
॥१॥ तो किह सबद्दयावत्थाणं? नणु जाइमेत्तवयणातो। धम्माइसबदवाधारो सखो जणोऽवस्सं ॥२॥" (विशे|३३८७-३३८८) अथवोपोद्घाते सर्वद्रव्याणि विषयः सामायिकस्य, इह तान्येव सर्वद्रव्याणि सामायिकस्य हेतुः, श्रद्धेयप्राज्ञेयक्रियाविषयत्वात् , अथवाऽन्यथाऽपुनरुक्ति:-कृताकृतादिगाथायां कृतमकृतं वा सामायिक कार्य-कर्म, कत्तुरीप्सिततCीमत्वात् , केन कृतमिति कर्तृप्रश्नः, केषु द्रव्येष्विति साधकतमकरणप्रश्नः, सप्तमीबहुवचनं तु तृतीयाबहुवचने प्राकृतत्वात् ,
न चैतदपि स्वमनीषिकया व्याख्यान, यतोऽभ्यधायि भाष्यकारेण-"विसओऽवि उपग्घाए केसुत्ति इह स एव हेउत्ति। सद्धेय
नेयकिरियानिबंधणं जेण सामइयं ॥ १॥ अहवा कयाकयाइसु कर्ज केण व कयं च कत्तत्ति । केसुत्ति करणभावो तइcायत्थे सत्तमि काउं ॥२॥" (विशे. ३३८९-३३९.) इत्यलं प्रसङ्गेन । द्वारम् । सम्प्रति कदा कारकोऽस्य भवती- ॥५६९॥
त्येतत् नयनिरूपयन्नाहकाहु ? उदितु णेगम उवहिए संगहो य ववहारो। उजुसुओं अकमते सहु समत्तंमि उवउत्तो॥१७७॥(भा.)
REACKAAR
दीप अनुक्रम
[२]
RRC
~266~
