________________
आगम
(४०)
प्रत
सूत्रांक
[-]
दीप
अनुक्रम [3]
[भाग-6] “आवश्यक”- मूलसूत्र - १ (निर्युक्ति:+वृत्ति:) ४
अध्ययनं [१], निर्युक्तिः [१००१-१००६ ], वि० भा० गाथा [-], भाष्यं [ १५१...], मूलं [- / गाथा-1, पूज्य आगमोद्धारकश्री संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनिर्युक्ति एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्तिः
श्रीआयश्यकमल
यगिरीय
वृत्तौ नम
स्कारे
॥ ५५० ॥
वारसंगो जिणक्खातो अज्झातो देसितो (कहितो हा०) बुहेहिं । तं उवहसंति जम्हा उवझाया तेण वुञ्चति १००१ द्वादशाङ्गः- आचारादिः, द्वादशाङ्गसद्भावात्, जिनाख्यातः- अर्हत्प्रणीतः अध्यायो, वाचनादिनिबन्धनत्वादिह सूत्रमेव गृह्यते कथितो बुधैः- गणधरादिभिः, य इति गम्यते, तं स्वाध्यायमुपदिशन्ति वाचनारूपेण यस्मात्कारणात्ते नो यन्ते उपाध्यायाः, उपेत्याधीयते यस्मादित्यन्वर्थोपपत्तेः ॥ साम्प्रतमागमशैल्या अक्षरार्थमधिकृत्योपाध्यायशब्दार्थमाह
उत्ति उपयोगकरणे झत्ति व झाणस्स होइ निद्देसे । एएण होइ उज्झा एसो अन्नोऽवि पज्जातो ॥। १००२ ।। उ इत्येतदक्षरं उपयोगकरणे वर्त्तते, झ इति चेदं ध्यानस्य निर्देशे भवति, ततः प्राकृतशैल्या एतेन कारणेन भवंति उज्झा, उपयोगपुरस्सरं ध्यानकर्त्तार इत्यर्थः, एषोऽन्योऽपि पर्यायः ॥ अथवा
उत्ति उपयोगकरणे वत्ति य पावपरिवज्जणे होइ । झत्ति य झाणस्स कए उत्ति य ओसक्कणा कम्मे ॥ १००३ ॥ उ इत्येतदक्षरं उपयोगकरणे वर्त्तते, व इति पापस्य परिवर्जने भवति, झ इति ध्यानस्य कृते-करणे निर्द्दिश्यते, उ इति अवध्वष्कणा कर्म्मणीत्येतस्मिन्नर्थे, एषोऽत्र समुदायार्थः उपयोगपूर्वकं पापपरिवर्जनतो ध्यानारोहणेन कर्मापनयन्तीत्युपाध्याया इति । अक्षरार्थाभावे हि पदार्थाभावः, पदस्य तत्समुदायरूपत्वादित्यक्षरार्थः प्रतिपत्तव्य इति ॥
उवज्झायनमोकारो जीवं मोएइ भवसहस्सातो । भावेण कीरमाणो होइ पुणो बोहिला भाए ॥। १००४ ।। उवज्झायनमोक्कारो धन्नाण भवक्वयं करताणं । हिययं अणुम्मुयंतो विसोत्तियावारओ होइ ॥ १००५ ।। उवज्झायनमोक्कारो एवं खलु वन्निओ महत्योत्ति । जो मरणंमि उवग्गे अभिक्खणं कीरए बहुसो ॥ १००६ ॥
For Frite & Personal Use C
सिद्धसौख्यं
228~
॥५५० ॥
*** अत्र चत्वारः निर्युक्ति-गाथा: (१००४-१००७) हारिभद्र-वृतौ संपादने स्वतन्त्ररूपेण न निर्दिष्टाः तत् कारणात् अतः गाथा-क्रमोऽपि न समावर्त
... अथ उपाध्याय शब्दस्य व्याख्या एवं तेषां नमस्काराणां फलम् प्रतिपाद्यते
