________________
आगम
(४०)
[भाग-5] "आवश्यक'- मूलसूत्र-१ (नियुक्ति:+वृत्ति:) ३ अध्ययनं [-], नियुक्ति: [७८२-७८३], विभा गाथा [२५२५-२५२७,२३५०], भाष्यं [१४४], मूलं [-/गाथा-] पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनियुक्ति: एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत सूत्रांक
H
श्रीआव- भवेत् कर्मानुगमरहितत्वात् मुक्तवत् , तथा अन्तर्वेदनाऽभावप्रसङ्गा, तनिमित्तकर्मसङ्गस्य तत्राभावात् , यथा सिद्धस्थ, गोष्ठामाहिश्यक मल181नच भिन्नदेशं वेदनानिमित्तमिति वक्तुं शक्य, शरीरान्तरगतेनातिप्रसङ्गात्, अथ स्वकृतत्वमत्रातिप्रसङ्गनिवारणायालं,Jलः सप्तमो य० वृत्ती तदसम्यक्, अन्तर्वतिप्रदेशानां कर्मयोगरहितानां कर्तृत्वायोगात् , नाप्यन्तर्वेदनैव नास्तीति वाच्यं, बहिनिवेदनस्याप्यन्त-16 निवा सपोदयानाबहुशः प्रतिपाणि वेदनायाः स्वसंवेदनप्रमाणसिद्धत्वात् , उकंच-"देहंतो जा बियणा कम्माभामि किंनिमित्ता सा .
18|निकारणावि जइ तो सिद्धोऽवि न वेयणारहितो ॥१॥ जइ बज्झनिमित्ता सा तदभावे सा न होज तो अंतो। दिट्ठा य | ॥४१॥ सा सुबहुसो बाहिं निवेयणस्सावि ॥२॥ जइवा विभिन्नदेसंपि वेयणं कुणइ कम्ममेवं तो। कहमन्नसरीरगय न वेयणं है।
कुणइ अन्नस्स ? ॥३॥” (वि.२५२५-६-७) तस्मादन्तरपि कर्मास्तीति प्रतिपत्तव्यमन्तर्वेदनासम्भवाद्, अन्यच्च-मिथ्यात्वा-1, दिप्रत्ययं कर्म "मिथ्यात्वाविरतिकषायप्रमादयोगाः कर्मबन्धहेतव" इति वचनात् , मिथ्यात्वादयश्च प्रतिप्रदेशं सन्ति, ततः४ कर्मापि प्रतिप्रदेशमस्तीत्यभ्युपगन्तव्यम्, आह च-"अंतोवि अस्थि कम्मं वियणासम्भावतो तयाएव । मिच्छत्ताई
पायसम्भावातो य सवत्था ॥१॥” (वि. २३५०) एवं गिहिऊण सो विंझेण भणितो-एवं आयरिया भणंति, ताहे | ४ सो तुहिको ठितो चिंतेइ-समप्पेउ, तो खोडेहामि ॥ अन्नया नवमे पुवे पञ्चक्खाणं साहूण पन्निज्जइ, जहा पाणाइवायं | | पञ्चक्खामि जावजीवाए इत्यादि, गोट्ठामाहिलो भणइ-नेवं सोहणं, किं तर्हि ?,
॥४१६॥ पचक्खाणं सेयं अपरिमाणेण होइ कायदं । जेसिं तु परीमाणं तं दुहं आससा होइ ॥ १४४ ॥ (मू. भा.) प्रत्याख्यानं सर्वमपि अपरिमाणेन-परिमाणाभावेन, कालावधि विनैवेति भावार्थः, क्रियमाणं श्रेयः, तस्मात्तदेव भवति |
दीप
अनुक्रम
*
*
*
JanEttacneion
~2550
