________________
आगम
(४०)
प्रत
सूत्रांक
[-]
दीप
अनुक्रम
H
[भाग-5] “आवश्यक”- मूलसूत्र - १ (निर्युक्तिः + वृत्तिः) ३
अध्ययनं [-], निर्युक्ति: [७५०-७५१], वि० भा० गाथा [-], भाष्यं [ १३७...], मूलं [- / गाथा-] पूज्य आगमोद्धारकश्री संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनिर्युक्तिः एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्तिः
ना.सु. ६२
प्रत्ययश्च द्रव्यप्रत्ययः, ततमाषकादिरेव, द्रव्यात् प्रत्ययो द्रव्यप्रत्ययः समापकादिजन्यः प्रत्याय्यपुरुषस्य प्रत्ययः, 'भावमिति भावे विचार्यमाणे अवध्यादित्रिविधो भावप्रत्ययः, तस्य चांह्यलिङ्गकारणापेक्षत्वात् जादिशब्दात् मनःपर्यायकेवलपरिमहा, मतिश्रुते तु बाह्यलिङ्गकारणापेक्षित्वान्न विवक्षिते, 'पगयं तु भावणं ति सामायिकमङ्गीकृत्य प्रकृतम्उपयोगस्तु 'भावेन' भावप्रत्ययेन । तथा चाह
केवलनाणित्ति अहं अरिहा सामाइयं परिकहेइ । तेसिपि पचओ खलु सङ्घन्नू तो निसामंति ॥ ७५० ॥ केवलज्ञानी अहमिति स्वप्रत्ययादईन् प्रत्यक्षत एवं सामायिकार्थमुपलभ्य सामायिकं परिकधयति तेषामपि श्रोतॄणां गणधरादीनां द्वताशेषसंश पपरिच्छिच्या प्रत्ययः-अवबोधः सर्वज्ञ एष भगवानित्येवंभूतो भवति, तेन यत् कैश्चिदुच्यते'सर्वज्ञोऽसाविति होत चरकालेऽपि बुभुत्सुभिः । तज्ज्ञानज्ञेयविज्ञान रहितैर्गम्यते कथ ॥ १ ॥' मित्यादि, तदपास्तमवसेयम् अन्यथा चतुर्वेदादिव्यवहारस्यापि विलोपप्रसक्के, विजृम्भितं चैतद्विषये पूर्वसूरिभिः प्रवचनसिद्ध्यादिपु ततः सञ्जात| प्रत्यया निशामयन्तीति ॥ गतं प्रत्ययद्वारम् इदानीं लक्षणद्वारप्रतिपादनार्थमाह-
नामं ठषणा दविए सरिसे सामन लक्खणागारे । गइरागइ नाणत्ते निमित्त उप्पाय विगमे अ ॥ ७५१ ॥ " लक्ष्यतेऽनेनेति लक्षणं तच्च पदार्थानां प्रतिविशिष्टं स्वरूपं तच द्वादशप्रकारं तत्र नामलक्षणं-उक्षणमितीयं वर्णानुपूर्वी, अथवा यस्य कस्यचित् जीवादेर्लक्षणमिति नाम क्रियते तद्वस्तु नाम्ना हेतुभूतेन लक्षणं, अथवा 'नामनामवतोरमेदोपचारात्' नाम च तलक्षणं च नामलक्षणं, स्थापनालक्षणं उकारादिवर्णानामाकारविशेषः, अथवा लक्षणानां स्वस्ति
For Pevato & Personal Use Only
~ 156 ~
