________________
आगम
(०५)
प्रत
सूत्रांक
[६४९
६६१]
गाथा
दीप
अनुक्रम
[७५८
७७८]
श्रीभग०
लघुवृत्तौ
LİLİCCDJUICI
“भगवती”- अंगसूत्र- ५ ( मूलं + वृत्तिः) भाग-२
शतक [१९], वर्ग [-] अंतर् शतक [-] उद्देशक [१-१०], मूलं [ ६४९-६६१] + गाथा
कृतदण्डा इत्यर्थः, 'असमोहयत्ति अकृतसमुद्घाताः, दण्डादुपरता वा । उद्वर्त्तनाद्वारे 'उब्बहणा जहां वकंती 'ति 'किं नेरइएसु, गो० नो नेरइएसु, तिरिमणुस्सेसु उच्चट्टेति, नो देवेसु उच्चहंति, तेजस्कायिकदण्डके न उबवई उच्चरणा य जहा पण्णवणाए ति इह स्याद्वादादिद्वाराणि पृथ्वीकायिकदण्डकवद्वाच्यानि, उत्पादादिषु तु विशेषः प्रज्ञापनायामिवेहार्थतः स एवं | ज्ञेयः तेषामुपपातस्तिर्यङ्मनुष्येभ्य एव, स्थितिरुत्कृष्टाऽहोरात्रत्रयं, उद्वृत्तास्तु ते तिर्यक्षु एवोत्पद्यन्ते यथोत्पादादिषु विशेषस्तथा | लेश्यायामपि, यतस्तेजसोऽप्रशस्तलेश्या एव, पृथ्वीकायिकास्तु आद्यचतुर्लेश्या एवं यचेदमिह न सूचितं तद्विचित्रत्वात्सूत्रगतेरिति, वायुकाये ४ समुद्घाताः, पृथ्व्यादीनामाद्यास्त्रयः, वायूनां तु वेदना १ कषाय २ मारणान्तिक ३ वैक्रियलक्षणाः ४, तेषां बैकियत्वसम्भवात् वनस्पतिसूत्रे 'नवरं आहारो नियमं छद्दिसं'ति तनावगम्यते, लोकान्त निष्कुटान्याश्रित्य त्रिदिमादेरप्याहारस्य तेषां सम्भवात् वादरनिगोदान् वाऽऽश्रित्येदमवसेयं तेषां पृथ्व्याश्रितत्वेन पद्दिगाहारस्यैव सम्भवादिति । एतेषा| मेवावगाहनामाह-'एएसि णमित्यादि (सू. ६५२) पृथिव्यप्तेजोवायु निगोदाः ५ प्रत्येकं बादरक्ष्मभेदादेते १० एकादशश्च प्रत्येकवनस्पतिः, एते प्रत्येकं पर्याप्तापर्याप्तभेदाः २२ तेऽपि जघन्योत्कृष्टावगाहना इति ४४ जीवभेदेषु स्तोकादिपदन्यासेनावगाहना व्याख्येया, स्थापना चेयम् - पृथ्वीकायस्याधः सूक्ष्मवादरपदे, तयोरधः प्रत्येकं पर्याप्तापर्याप्तपदे तेपामधः प्रत्येकं जघन्योत्कृष्टा ब्राऽवगाहना, एवमप्कायादयोऽपि स्वाप्याः, प्रत्येकवनस्पतेश्चाधः पर्याप्तापर्याप्तपदद्वयं तयोरधः प्रत्येकं जघन्योत्कृष्टावगाहना, इह पृथ्व्यादीनामङ्गलाख्येय भागमात्रावगाहनात्वेऽपीतरेतरापेक्षयाऽसङ्ख्येय भेदत्वादसख्येयगुणत्वं न विरुध्यते, तेनाकुलासख्येयभागमात्र वगाहना ज्ञेया पृथ्व्यादीनां प्रत्येकवनस्पतीनां तुत्कृष्टावगाहना योजनसहस्रं समधिकमवगन्तव्येति । 'सव्वसु
|१० श० ३ उद्देशः
पूज्य आगमोद्धारकश्री संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [०५] अंगसूत्र[०५] भगवती मूलं एवं दानशेखरसूरिरचिता वृत्तिः
~203~