________________
आगम (४३)
[भाग-३७] “उत्तराध्ययनानि"-मलस
अध्ययनं [२४], मूलं [-1 / गाथा ||४-८||
नियुक्ति: [४५९...]
प्रवचनमा
प्रत सूत्रांक ||४-८||
२४
उत्तराध्य- शुद्धा ता 'संयतः' यतिः 'इयाँ' गति रियत्ति रीयेत अनुष्ठानविषयतया प्राप्नुयात् , यद्वा सुब्व्यत्ययाचतुष्कारणप
रिशुद्धया ईर्यया 'रीयेत' गच्छेत् । आलम्बनादीन्येव व्याख्यातुमाह-तत्र' तेष्वालम्बनादिषु मध्ये आलम्बनं । बृहद्धृत्तिः
त्राख्यम् यदालम्ब्य गमनमनुज्ञायते, निरालम्बनस्य हि नानुज्ञातमेव गमनं, तत्किमित्याह-ज्ञानं सूत्रार्थोभयात्म॥५१५॥ कागमरूपं 'दर्शन' दर्शनप्रयोजनं (शास्त्रं )'चरणं' चारित्रं, तथाशब्दोऽनुक्तसमुच्चयार्थः, तेन द्वित्रादिभङ्गसूचकः,
तितोऽयमर्थः-प्रत्येकं ज्ञानादीन्याश्रित्य द्विकादिसंयोगतो वा गमनमनुज्ञातम् , आलम्बनेनेति व्याख्यातं, कालेनेति ६व्याचष्टे-कालश्च प्रस्तावादीर्याया दिवस उक्तः, तीर्थकृदादिभिरिति गम्यते, रात्रौ वचक्षुर्विषयत्वेन पुष्टतरालसम्बनं विना नानुज्ञातमेव गमनं, मार्गेणेति द्वारं व्याख्यातुमाह-मार्ग इह सामान्येन पन्थाः स उत्पथेन-उन्मा
र्गेण पर्जितो-रहित उत्पथवर्जित उक्त इति सम्बन्धः, उत्पथे हि अजत आत्मसंयमविराधनादयो दोषाः । यत-1 नेति बुवूपराह-'दबतो' इत्यादि, सुगममेव, नवरं 'ताम्' इति चतुर्विधयतनां मे 'कीर्तयतः' सम्यक्खरूपाभिधानद्वारेण संशब्दयतः 'शृणु' आकर्णय शिष्येति गम्यते । यथाप्रतिज्ञातमेवाह-'द्रव्यत' इति जीवादिकं द्रव्यमाश्रियेयं यतना-यत् 'चक्षुषा' रष्ट्या प्रेक्षेत' अवलोकयेत्, प्रक्रमाजीवादिकं द्रव्यम् , अवलोक्य च संयमात्मवि- ५१५॥ राधनापरिहारेण गच्छेदिति भावः, 'युगमात्रं च' चतुर्हस्तप्रमाणं प्रस्तावात्क्षेत्रं प्रेक्षेत, इयं क्षेत्रतो यतना,कालतो यतना| 31 यावत् 'रीयिज'त्ति रीयते यावन्तं कालं पर्यटन्ति तावत्कालमानेति गम्यते, उपयुक्तश्च भावतो-दत्तावधानो यद्री-||
दीप अनुक्रम [९३९
C2446402
-९४३]
पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधित: मुनि दीपरत्नसागरेण संकलित..आगमसूत्र[४३), मूलसूत्र[४] उत्तराध्ययनानि मूलं एवं शान्तिसूरिविरचिता वृत्ति:
~65