________________
आगम
(१५)
“प्रज्ञापना" - उपांगसूत्र-४ (मूलं+वृत्ति:)
पदं [१३], ------------- उद्देशक: [-], ------------- दारं -,------------- मूलं [१८३] पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधित: मुनि दीपरत्नसागरेण संकलित..आगमसूत्र-[१५]उपांगसूत्र-[४] "प्रज्ञापना" मूलं एवं मलयगिरि-प्रणीता वृत्ति:
S24
प्रत
प्रज्ञापनाया मलय० वृत्ती.
सूत्रांक
॥२८७॥
[१८३]
दीप अनुक्रम [४०७]
कृतश्चारित्रपरिणाम निषेधः, वेदपरिणामचिन्तायां च नैरयिका नपुंसका एव न स्त्रियो नापि पुरुषाः, "नारकसम्मू-18 १३ परिछिनो नपुंसकानी" (तत्त्वा० अरसूत्रं ५०)तिवचनात्, एवमसुरकुमाराणामपि, नवरं गतिमधिकृत्य देवगतिका- णामपदं तेषां च महर्द्धिकानां तेजोलेश्या अपि भवति, तत उक्तम्-'तेउलेस्साधि' इति, वेदपरिणामचिन्तायां त्रियः पुरुषा वा न नपुंसकाः, देवानां नपुंसकत्वस्थासम्भवात् , तथा पृथिवीकायिकसूत्रे, नवरं 'लेसापरिणामेण मित्यादि, इह पृथिव्यम्बुवनस्पतीनां तेजोलेश्यापि सम्भवति येन सौधर्मेशानपर्यन्तानां देवानामेतेपूत्पादसम्भवात् (वः), तत उक्तम्-'तेउलेसाबि' इति, एतेषां च पृथिव्यादीनां पञ्चानामपि सासादनसम्यक्त्वमपि न भवति, आगमे निषेधात् , ततो ज्ञाननिषेधः सम्यक्त्वनिषेधश्च कृतः, सम्यग्मिध्यात्वपरिणामस्तु संज्ञिपञ्चेन्द्रियाणामेव भवति, न शेषाणामतस्तन्निषेधः, द्वीन्द्रियादीनां पुनः केषाञ्चित् करणापर्याप्तावस्थानां सासादनसम्यक्त्वमवाप्यते ततस्ते ज्ञानपरिणता अपि सम्यग्दृष्टयोऽप्युक्ताः, तिर्यपञ्चेन्द्रियाणां च षडपि लेश्याः सम्भवन्ति, ततः सूत्रे उक्तम्-'जाव सुफलेसावि' इति, तथा देशतश्चारित्रपरिणामोऽपि तेषामुल्लसति तत उक्तम्-'चरित्चाचरित्तीवि' इति, तथा ज्योति|काणां तेजोलेश्यैव केवला न शेषा लेश्याः, ततोऽभिहितम्-'लेसापरिणामेणं तेउलेस्सा'।
|॥२८७॥ अजीवपरिणामे थे भंते ! कतिविधे पं० १, गो०! दसविधे ५०, ०-बंधणपरिणामे १ मतिपरिणामे २ संठाणपरिणामे ३ भेदपरिणामे ४ वष्णपरिणामे ५ गंधपरिणामे ६ रसपरि०७ फासपरिणामे ८ अगुरुलहुयपरिणामे ९ सदपरिणामे १०
'अजीवपरिणामस्य दशविध-भेदा:
~178~
