Page Text
________________
પુરુષને પત્નીવ્રત-ધર્મ
૨૭ પુરુષ કે દ્વારા બાલ-વિધવાઓં સે બલાત પાલન કરાયા જાતા હૈ, પ્રત્યુત ઉસ બ્રહ્મચર્ય કી, જે નિર્મલ સંસ્કારો મેં વાસ કરનેવાલે વ્યક્તિ કે અંતસ્તલ સ્વયમેવ ગરિક સ્ત્રોત કી તરહ પ્રવાહિત હતા હૈ.”
“મગર ભગવન !' ઉપાસક ને કહા “આજ તો દેશ કે સબસે અધિક આવશ્યકતા અપના ક્ષત્રિયન્ત જાગૃત કરને કી હૈ રહી છે. ક્ષત્રિયવ કે અભાવ મેં આજ સારા દેશ પુત્વ-હીન હો રહા હૈ. આજ તે યહી આવશ્યકતા પ્રતીત હોતી હૈ કિ દેશ કા પ્રત્યેક યુવક ઔર યુવતી વિકરાળ રૂપ ધારણ કર, કુંડ-મુંડ-ધારિણું કાલી કા આદર્શો સામને રખ, તલવાર લે કર બાહર નિકલ જાય.”
ભૂલતે હે ઉપાસક! ક્ષત્રિયત્ન કા આદર્શ હત્યા નહીં હૈ, રક્તપાત નહીં હૈ; ક્ષત્રિયત્ન કા આદર્શ રક્ષા કરના હૈ-પાલન કરના હે. ક્ષત્રિય કે સત્ત્વમિશ્રિત રજોગુણ કા ઉપાસક હોના ચાહિયે, તમમિશ્રિત રજોગુણ કા નહીં. ઔર આજ જે યહ દેશ નપુંસક, દુર્બલ, કાયર ઔર ક્ષત્રિયત્વહીન દિખલાઈ દે રહા હૈ, ઉસકા એકમાત્ર કારણ ચરિત્ર કા અધઃપતન હૈ. સમાજ કે ઈસ ભયંકર પતન કા ઉથાન તભી હો સકતા હૈ, જબ યહાં કી નારી-શક્તિ જાગૃત હે સરસ્વતી કા રૂપ ધારણ કર કે બ્રહ્મચર્ય કી પતાકા ઉડાતી હુઈ મનુષ્યજાતિ કે ચરિત્ર કા દિવ્ય સંદેશ દેગી. જબ વહ સૂખતે હુએ ચરિત્ર કે પૌધે કા સિંચન કર ઉસે હરા–ભરા કર દેગી, વહી દિન ભારત કે ઉત્થાન કા દિન હોગા. ઉસ દિન યહાં કી બ્રાહ્મણત્વ જાગૃત હો જાયેગા, ક્ષત્રિયત્ન ખિલ જાયગા, મનુષ્યત્વ મુસ્કુરા ઉઠેગા ઔર એક છેડીસી ગડગડાટ કે સાથ સ્વાધીનતા કે ભવ્ય મંદિર કે દ્વાર ખુલ જાયેંગે. ઉસી દિન ગાંધી કી તપસ્યા, માલવીય કા બ્રાહ્મણવ ઔર શ્રદ્ધાનંદ કા બલિદાન સાર્થક છે.”
ઈસી સમય પાસ કે પિડ સે માર કી મીઠી કેક ને ઇન વાક કી પ્રતિધ્વનિ કી ઔર. હંસતી હુઈ દિવ્ય મૂર્તિ અંતર્ધાન હો ગઈ.
(આજિન-૧૯૮૫ ના “યાગભૂમિ'માં લે-ચંદ્રરાજ ભંડારી)
९-पुरुषोनो पत्नीव्रत-धर्म
આશા હૈ, ઈસ લેખ કે નામ સે હમારી બહને ખુશ હગી. ખાસ કર વે બહમેં, જિનકી યહ શિકાયત હૈ કિ પ્રાચીન કાલ કે પુરુષ ને સ્ત્રિ કે હર તરહ દબા રખા; ઔર વે પુરુષ, સંભવ હૈ, લેખક કે કેસે, જિન્હેં સ્ત્રિ કે અપની દાસી સમઝને કી આદત પડી હુઈ હૈ. યહ બાત કિ કિસને કિસકે દબા રખા હૈ, એક એર રખ દે, તો ભી યહ નિર્વિવાદ સિદ્ધ ઔર સ્પષ્ટ હૈ કિ આજ સ્ત્રી ઔર પુરુષકે સંબંધ પર ઔર ઉનકે મૌજૂદા પારસ્પરિક વ્યવહાર પર ન સિરે સે વિચાર કરને કી આવશ્યકતા ઉપસ્થિત હો ગઈ હૈ. સ્ત્રી ઔર પુરુષ યહ દો પરસ્પર-પૂરક શકિત હૈ ઔર ઉનકા પૃથફ-પૃથફ તથા સમ્મિલિત બલ ઔર ગુણ વ્યક્તિ ઔર સમાજ કે હિત ઔર સુખ મેં લગના અપેક્ષિત હૈ. યદિ દોને કે ગુણે ઔર શક્તિ કા સમાન વિકાસ ન હોગા, તો ઉનકા પૂરા ઔર ઉચિત ઉપયોગ ન હે સકેગા. પક્ષી કા એક પંખ યદિ કચ્ચા યા કમજોર હો, તો વહ અછી તરહ ઉડ નહીં સકતા. ગાડી કા એક પહિયા યદિ છેટા યા ટૂટા હે, તે વહ ચલ નહીં સકતી. હિંદૂ-સમાજ મેં આજ પુષ કઈ બાતેં મેં સ્ત્રિ સે ઉંચા ઉઠા હુઆ, આગે બઢા હુઆ, સ્વતંત્ર ઔર બલશાલી હૈ. ધર્મ-મંદિરોં ઉસીકા જય-જય-કાર હૈ, સાહિત્ય-કલા મેં ઉસકા આદર-સત્કાર હૈ, શિક્ષા-દીક્ષા મેં ભી વહી અગુઆ હૈ. સ્ત્રિ કે ન પઢને કી સ્વતંત્રતા ઔર સુવિધા, ન ઘર સે બાહર નિકલને કી. પરદા ઔર ઘુંઘટ તો નાગપાશ કી તરહ ઉહેં જકડે હુએ હૈ. ચૂલ્હા-ચૌકા, ધના–રોના, બાલ-બચ્ચે, યહ હિંદૂ સ્ત્રી કા સારા જીવન હૈ. ઇસ વિષમતા કે દૂર કિયે બિન હિંદૂ-સમાજ કા કલ્યાણ નહીં. દેશ ઔર કાલ કે જ્ઞાની પુરુષ કે ચાહિયે કિ વે સ્ત્રિ વિકાસ મેં અપના કદમ તેજી સે આગે બઢાયું. જહાં
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
| SR No. | 034614 |
| Book Title | Shubh Sangraha Part 05 |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Bhikshu Akhandanand |
| Publisher | Sastu Sahityavardhak Karyalay |
| Publication Year | 1930 |
| Total Pages | 400 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Book_Gujarati |
| File Size | 22 MB |