________________
પ્રકરણ ૬
મહાવીર અને બુદ્ધ ઉપનિષદ કાળમાં પણ તે સમયના શિક્ષણમાં શંકા રાખનારા કે હતા. એ વાત ઉપનિષદમાંથી જ દેખાઈ આવે છે. તે સમયના કેટલાક ઋષિ મુનિઓ પણ ધર્મગુરુઓના ધતીંગોની મજાક કરતા હતા. છાંદેગ્ય ઉપનિષમાં ધર્મધ ધર્મગુરુઓને તે ઉપનિષદના લેખક એક બીજાની પૂંછડીએ બંધાઈને ચાલતા કૂતરાઓ સાથે સરખાવે છે. તથા તેમના મંત્રાચારને પવિત્ર રીતે ભસતા કૂતરાઓના શબ્દ સાથે સરખાવતાં કહે છે કે “એમ આપણે ખાઈએ છીએ, એમ આપણે પીએ છીએ, એમ આપણે આનંદ કરીએ છીએ.” વગેરે. સ્વસન વેદ ઉપનિષદ જાહેર કરે છે કે ભગવાન, સ્વર્ગ, નર્ક અને પૂનર્જન્મ જેવી કઈ વસ્તુઓ છે જ નહિ. વેદ અને ઉપનિષદ દંભીઓ અને મૂરખોની બનાવટ છે. વિચારે બધા ભ્રમ છે અને શબ્દ બધાં જૂઠાણું છે. સાકરિયા વાણીથી લોકે મહી પડીને કે અંજાઈ જઈને ભગવાન પર પડે છે તથા દેવળોમાં જાય છે. જેને ધર્મ પવિત્ર માણસ તરીકે મનાવે છે તે પવિત્ર નથી. તથા વિષ્ણુ ભગવાન અને કુતરા વચ્ચે કશો ભેદ નથી.” આવી ધર્મનિદક અને નાસ્તિક વાતો ઉચ્ચાનારા લોકો ઓછા માનને પાત્ર બનતા હતા.
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
