________________ મુગલ રાજયની પડતી અને અંત. 167 અને 1771 સુધી અલાહાબાદમાં ઈંગ્રેજનું પાન ખાઈ રહે છે. ત્યાર પછી મરાઠા દિલ્હી તાબાના ભૂલકના ધણું થાય છે, અને પાદશાહને પિતાના કબજામાં રાખે છે. બંડખોર પાદશાહને આંધળો કરી કેદ કરે છે. મરાઠા તેને છેડછે. પણ 1803 લગી વાસ્તવિક રીતે તેમના બંદીવાન તરીકે તે તેમના હાથમાં રહે છે. એ વરસમાં લૉર્ડ લેકે મરાઠી બળડિયું. 1806-1837 અકબર બીજે ગાદીએ બેસે છે, પણ તે માત્ર નામને પાદશાહ છે. 1837-1862 તિમુરના વંશનો છે અને સત્તરમે મુગલ પાદશાહ મહમ્મદ બહાદુરશાહ હતો. ૧૮૫૭માં ઊઠેલા બળવામાં તે સામિલ હતો, તેથી તેને દેશવટે દેઈ રંગુનમાં મોકલી દીધું અને ત્યાં તે 1862 માં મરી ગયા.
