________________
૧૧૮
ક્રમબદ્ધપર્યાય
આશાની જેમ નિરાશા પણ દુઃખસ્વરૂપ છે, પણ આશાના અભાવમાં થનારી અનાશા સુખસ્વરૂપ છે.
તથા આપે એમ કહ્યું કે આશાના અભાવમાં સ’સારમાં રહેવુ મુરકેલ થઈ જશે; તેા જ્ઞાની તેા એ જ ઇચ્છે છે કે સંસારમાં રહેવાનું મુશ્કેલ થઈ જાય. તેમને સંસારમાં રહેવું જ કયાં છે ? તેઓ તા સંસારના અભાવ કરીને મોક્ષ પ્રાપ્ત કરવા ઇચ્છે છે; તેથી તેમને તે આ વાત ઇષ્ટ જ છે.
સંસારનાં કાર્યોમાં ઉત્સાહ નહિ રહે; તે એ પણ સારું જ છે. આ આત્મા સ ંસાર તરફ નિરુત્સાહી થઇને મેાક્ષના માર્ગે ઉત્સાહી થાય, મેાક્ષના માર્ગે લાગે—એ જ તેા ક્રમબદ્ધપર્યાયની શ્રદ્ધાનું સાચું ફળ છે. જો આમ થતુ હાય તો શુ` ભૂરું થાય છે ?
મનેબળ તૂટે છે તે તૂટી જવા ઘો, આત્મબળ જાગશે સાંસારિક કાર્યોમાં લાગેલુ' મનેમળ તૂટ્યા વિના આત્મબળ જાગૃત પણ થતું નથી. સસારમાં કોઈ ગરબડ ન થઈ જાય—એ ભયથી પર્યાયાની ક્રમનિમિતતાના સત્યને સ્વીકાર કરવાનો ઇન્કાર શા માટે કરી છે ?
ભાઈ ! કઈ ભય કે આશંકાથી આ મહાન સત્યને સ્વીકારવાના ઇન્કાર ન કરો. ચક્રવતીની કન્યાનું માગું આવ્યું છે; ચક્રવતી'ની સુંદર કન્યા તારા ગળામાં વરમાળા નાખવા ઇચ્છે છે; ના ન પાડે ! આ મહાન્ સૌભાગ્યના અવસર છે, એને ચૂક હિ, નહીં તેા પસ્તાવુ પડશે. બધા પ્રકારની અશુભ આશકાએથી વિરામ પામ અને એક વાર ગભીરતાથી વિચાર કરીને આ મહાન સત્યના સ્વીકાર કરી લે; એમાં અમારા કોઈ સ્વાર્થ નથી; તારું જ ભલુ છે. તારા ભલા માટે જ આ વાત કરી રહ્યા છીએ,
અત્યારે આ જાતના ભાવ છે, તેથી કહીએ પણ છીએ; જો કાલે આ જાતના ભાવ પણ ન રહ્યો તે કોણ જાણે પછી કાઈ કહેનાર મળશે કે નહિ પણ મળે.
