________________
૬૬
ભાદ્રપદ સુદ ચતુથી જ સાંવત્સરિક પ્રતિકમણને માટે નિયત તિથિ છે. તેને લીધે પાક્ષિક અને ચાતુર્માસિક પ્રતિકમણને માટે ચતુર્દશી નિયત તિથિ છે. ભાદ્રપદ સુદ પંચમીનું પ્રધાન પર્વતિથિપણું જ ટળી ગયું છે, તેથી તેની વૃધ્ધિ અને હાય નિમિત્તે શાસ્ત્રથી અસિધ્ધ તૃતીયાની વૃદ્ધિ કે થાય ચલાવ તે કદાહ જ છે.
૭. અષાડની પૂર્ણિમાથી આરંભીને અથવા ચોમાસાના દિવસ એટલે અષાઢ સુદ ચતુર્દશીથી આરંભીને, ભાદ્ર સુદ
તુથી સુધીમાં જે એક માસને વિસ રાત્રિની ગણના શાસ્ત્રોમાં જણાય છે તે પ્રાયવાદ (આશરાની ગણના જ) છે. એજ પ્રમાણે ભાપદ સુદ ચતુર્થીથી શરૂ કરીને કાર્તિક સુદ ચતુર્દશી સુધીનાં જે સિત્તેર રાત્રિની ગણના છે તે પણ પ્રાયવાદ છે.....પ્રાયઃ ઘણું સંવત્સરમાં તેની ગણના પુરી થાય જ છે. શ્રાવણ કે ભાદ્રપદાદ અવિક માસ આવે ત્યારે તે દિનગણના શાસ્ત્રનિર્દિષ્ટ સંખ્યાને મળતી આવતી નથી જ. તે પ્રસંગે જેને જેમ અધિક માસના દિવસે નથી જ ગણતા તેમ લીગ વૃદ્ધિ તિથિઓની ગણના પણ તેમણે ન જ કરવી અને તેને લીધે સાંવત્સરિક પ્રતિક્રમણની નિયત તિથિને ન જ ફેરવવી.
૮. લૌકિક ટિપણને સ્વીકાર કરવામાં પર્વ અને અપર્વ તિથિઓને સંકર તથા આરાધનાને સંકર વગેરે જે દેશે આચાર્ય સાગરાનન્દસૂરિજીએ કપેલા છે, તે દોષ શાસ્ત્રોમાં કયાંય જણાતા નહિ હેવાથી તેમજ તે દોષ નિમિત્તે શાસ્ત્રોમાં પ્રાયશ્ચિતનું વિધાન નહિ હોવાથી, તે કપેલા દે દોષ રૂપ જ નથી, એમ સિદ્ધ થાય છે. “હીરપ્રશ્ન” વગેરે શાસ્ત્રોમાં પૂર્ણિમા વગેરેને ક્ષયે, કરવાના તપ વગેરેની જે વ્યવસ્થા
