________________
૧૨. વૈભવનાં વિષ ]
[ ૧૦૩ એક પ્રકારનાં રમકડાં–ચેતન વિનાનાં પણ આનંદ કરાવે–તેવા બની જાય છે. છે તે પછીના બીજા દિવસની નંધમાં લખ્યું હતું કે : ગઈ રાતે સસરાજીની પડખેના રૂમમાં જ હું સૂતે હતે. મોડી રાતે સસરાજી સૂવા આવ્યા, ત્યારે તેના માંથી આવતી દારૂની વાસ માટે ઠપકો આપતાં સાસુજી સજળનયને કહી રહ્યાં હતાં કે, આજે તમારી સગલી (ઉપપત્ની)ને ત્યાં ન ગયા હતા તે ન ચાલત? “દારૂના નશામાં સસરાજીએ કહ્યું: “તારા જેવી ચૂડેલ અને રસહીન પત્ની સાથે પનારા પડયા એટલે જ સગલીને ત્યાં જવું પડે છે ને!” હું તે આ વાર્તાલાપ સાંભળી આભે બની ગયે. સસરાજીએ આ નવા બંધાયેલ બંગલાને “દેવ-ભુવન” નામ આપ્યું છે, પણ વાસ્તવિકતાની દષ્ટિએ હું તે આ દેવભુવનમાં ખંડેરનાં દર્શન કરી રહ્યો છું.”
તે પછી આગળ જતી ડાયરીની નેધમાં લખ્યું હતું કેઃ “સાસુજીના કાનમાં દશેક હજારની કીમતનાં બૂટિયાંની જેડ શોભી રહી છે, એની આંગળીએ પહેરેલી વીંટીને હીરે અદૂભૂત છે અને ગળામાં પહેરેલી મહામૂલ્યલાન નીલમમુક્તાની માળા જોઈ એના ભાગ્યની પ્રથમ દષ્ટિએ તે સૌ કેઈને ઈર્ષ્યા આવે. આભૂષણે તે સૌ કોઈ જોઈ શકે છે, પણ આભૂષણેની ભીતરમાં હૃદયમાં પ્રજવલતો અગ્નિ પણ જોઈ શકાતે હેય તે ઈર્ષ્યા આવવાને બદલે દયા આવે. કુદરતની મહેર છે કે માનવી અન્ય માનવીને જીવાત્મા નજરે જોઈ શકતું નથી; નહિ તે કદાચ માનવજાતની મોટા
