________________
૧૯૪
[ જિનેપાસના
સ્વીકાર કરે છે. મુસલમાનો મૂર્તિપૂજાના કટ્ટર વિરોધી ગણાય છે, તેઓ પણ પત્થરની બનેલી મજીદોને પવિત્ર માને છે અને હજ કરવા જાય છે, ત્યાં એક કાળ પથ્થરને ચુંબન કરી કૃતાર્થ થાય છે.
કેટલાંક વર્ષ પહેલાં મુંબઈમાં કેઈએ વિકટેરિયા રાણીના વેત બાવલાના મુખ પર એવો કાળો પદાર્થ લગાડી દીધું હતું કે જે સામાન્ય ઉપાયથી જાય જ નહિ. આથી હાહાકાર મચી ગયો હતો અને ગુનેગારને પકડી લાવવા માટે મોટું ઈનામ કઢાયું હતું. શા માટે ? એ તે પત્થરનું પૂતળું હતું ! તેના મેઢા પર કાળે પદાર્થ લગાડી દીધે, એથી શું થયું? પણ ના, એને સાક્ષાત્ વિકટેરિયા રાણનું જ અપમાન માનવામાં આવ્યું હતું અને તેથી જબર ઉશ્કેરાટ ફેલા હતે.
જડ પ્રતિમાનું આલંબન લેવાથી ચિત્તપ્રસાદ તથા આત્મશુદ્ધિ વગેરેને લાભ થાય નહિ, એમ માનનારે મહાભારતમાં વર્ણવેલા એકલવ્યનું દષ્ટાંત ધ્યાનમાં લેવા
જ
છે.
એકલવ્ય જાતને ભીલ હતું, પણ તેને ઉત્તમ પ્રકારની બાણવિદ્યા શીખવી હતી અને એવી વિદ્યા એ વખતે માત્ર દ્રોણાચાર્ય જ શીખવી શકે એમ હતા, પરંતુ દ્રોણચાર્યે તેને શુદ્ર જાણીને શિષ્ય તરીકે સ્વીકાર કર્યો નહિ. “હવે શું કરવું ?” ખૂબ વિચાર કરતાં તેને એક ઉપાય સૂઝ, તે એ કે “દ્રોણાચાર્યની પ્રતિમા બનાવી તેની પૂજા કરવી અને તેની આગળ વિનયપૂર્વક બાણવિદ્યાને અભ્યાસ
