________________
અને દાનવો સુદ્ધાં એની આજ્ઞા, મયૂરો જેમ કલગી ધારણ કરે છે એમ, મસ્તક પર ધારણ કરી રહ્યા છે; અને પ્રજ્ઞતિ રોહિણી વગેરે સેંકડો વિદ્યાઓના બળથી ઉન્મત્ત, અસાધારણ સૌભાગ્યવાળા વિદ્યાધરો પણ મીઠું બોલી બોલીને, અબળા સ્ત્રીઓના ગુલામોની જેમ, એને ચરણે નમી રહ્યા છે. તો પછી એમની આગળ તૃણપ્રાય ગણાતા આ પૃથ્વી પરના રાજાઓ કે સાધારણ મનુષ્યોની તો વાત જ શી કરવી ? અરે અજ્ઞાન મૂક પશુઓ પણ એ મકરધ્વજ-કામદેવને આધીન છે.
ખરેખર એની વશીકરણ શક્તિ અજાયબ છે. એના ગ્રાહમાં આવેલાઓ, યમની જિન્હા જેવી વિકરાળ જવાળા વિસ્તારતા અગ્નિમાં પણ લીલામાત્રમાં પ્રવેશ કરે છે. એના વચન માત્રથી પ્રાણીઓ અનેક મસ્યોથી ભરેલા ઉછળી રહેલા મોજાંઓથી ભયંકર દેખાતા એવા સમુદ્રમાં, જાણે એક સાધારણ સરોવરમાં ઉતરતા હોય નહીં એમ, પ્રવેશ કરે છે. એના પંજામાં સપડાયેલા પ્રાણીઓ, કદલીવનમાં પ્રવેશ કરતા હોય નહીં એમ, રમતા રમતા ધનુષ્ય-ખડગ વગેરેને લીધે ભયંકર દેખાતા રણક્ષેત્રમાં પણ ઉતરી પડે છે. આ જગતમાં પ્રાયે એવું કોઈ નહીં હોય કે જે એની. આજ્ઞા અમાન્ય કરવાનું ઈચ્છે. એના જેવા મોહરાજાના વંશના શાસનમાં કંઈ પણ અસંભવિત નથી. એ કામદેવને એના જેવા જ ગુણવાળી રતિ નામે ભાર્યા છે–એ પણ એનું મહદ્ ભાગ્ય. કેમકે અનુરૂપ સ્ત્રી મળવી બહુ વિરલ છે. સકળ જગતને આશ્ચર્યમાં ગરકાવ કરી નાંખે એવું તો એ રતિનું સૌંદર્ય છે. અને એને લીધે જ એ સર્વ રૂપવતી સ્ત્રીઓમાં દષ્ટાન્તાસ્પદ થઈ પડી છે. શંભુને જેમ ગૌરી વિના ચેન પડતું નથી તેમ કામને એના વિના પળ માત્ર પણ ચેન પડતું નથી. વળી આ કામરાજાને સ્પર્શન, ઘાણ, નયન શ્રોત નામે ચાર બળવાન સુભટો છે. એના સેનામાં એક રસના નામની રણશ્રી સ્ત્રી છે. સ્ત્રી પણ કોઈ કોઈ પુરુષત્વવાળી હોય છે એમાં કંઈ આશ્ચર્ય નથી.
શેષ સુભટોથી અસાધ્ય એવો પરપુરપ્રવેશ એનો સ્પર્શન નામનો સુભટ વિના શ્રમે કરી શકે છે; નિર્મળ-સ્વચ્છ સ્ફટિકને વિષે પ્રતિબિંબ પ્રવેશ કરે છે એમ. નવનીત સમાન કોમળ સ્ત્રીના અંગ-તૂલ આદિ
૧૨૨
અભયકુમાર મંત્રીશ્વરનું જીવનચરિત્ર (ભાગ-૩)
