________________
સન : ૧૯૫૦
૦ તા. ૧-૧-૧૯૫૦ : વીંછીંયા
માણકોલથી પ્રવાસ કરી અમે વીંછીયા આવ્યા. ઉતારો દરબારી ઉતારે રાખ્યો હતો. રાત્રે જાહેર સભામાં ખેડૂતમંડળ સ્થાપના અંગે વાતો થઈ. તેમજ ખેડૂતના પ્રશ્નો અંગે સમજણ આપી.
તા. ૨-૧-૫૦ : આદરોડા
વીંછીંયાથી પ્રવાસ કરી, સાંકોડ ગામમાં થોડું રોકાઈ આદરોડા આવ્યા. અંતર સાડા પાંચ માઈલ હશે. અહીં એક જાહેરસભામાં મહારાજશ્રીએ સેવા ઉપર પ્રવચન આપ્યું.
સેવા એ દાન અને પરોપકાર કરનાર કરતાં એક બે ડગલાં આગળની વસ્તુ છે. દાન અને પરોપકાર કરનાર મનુષ્ય સાધન આપીને અળગો રહી શકે છે. સેવામાં એવું નથી. સેવામાં ધન કરતાં તન અને મનની વધુ આવશ્યકતા છે.
પોતાના કાર્યથી યશ મળે કે અપયશ મળો, કોઈ ધિક્કારો કે પ્રશંસો છતાં સેવાભાવીનું હૃદય સમાન રહે; દરદીના ગંધાતા વાતાવરણમાં પણ અગ્લાનપણે સેવા કરવાનું ન ચૂકે; તેના હૃદયનો ભાર અંત સુધી એક સરખો ચાલુ રહે. કોઈ સાથે ભેદબુદ્ધિ કદીયે ઉત્પન્ન ન થાય, આવી સેવાનું કાર્ય અમુક ઉચ્ચ કોટિ સુધી હૃદય પહોંચ્યું ન હોય ત્યાં સુધી શક્ય નથી. એથી ભતૃહરિ કહે છે કે - सेवाधर्म परम गहनो योगिनामप्यागम्यः ।
સેવાધર્મ યોગીઓને પણ સહજ લભ્ય ન થાય, તેવો કઠિન ધર્મ છે. છતાંય જેને વિકાસની અપેક્ષા છે, તેને તો તેની સાધના કર્યે જ છૂટકો છે.
૭ તા. ૩-૧-૫૦ : વાસણ
આદરોડાથી વાસણા આવ્યા. ખેડૂતમંડળ અંગેની સમજ આપતાં તેમાં ૫૦ સભ્યો જોડાયા. તેમને બાવળા ગ્રુપ સહકારી મંડળીમાંથી છૂટા થઈ સ્વતંત્ર મંડળી બનાવવી છે. તેની પણ ચર્ચા થઈ.
૭૦ તા. ૪-૧-૧૯૫૦ : જુવાલ
વાસણાથી નીકળી ડરણ ગામે થોડું રોકાઈ જુવાલ આવ્યા. અંતર છ માઈલ
સાધુતાની પગદંડી
૧૩
