________________
प्रमैन्द्रिका टीका श०३४ अ. श. ८ अभवसिद्धिकै केन्द्रियनिरूपणम्
भाणियन्त्रा' नवरं वैलक्षण्यमेतदेव यत् पूर्वपूर्वशतेषु अघि कोदेशतोऽनन्तरोपपन्नादिका अचरमपर्यन्ता एकादशएकादशोदेशका निर्मिताः, अभवसिद्धिकशतचतुष्टये तु चरमव नवेवोदेशकाः पठनीयाः अभवसिद्धिकानां चरमाचरमयोरमावादिति । 'सेसं तं चेव' शेषमन्यत्सर्वं भवसिद्धिकप्रकरणवदेव सर्वे भवतीति । एवं एयाई बारसरगिदिय से डिसयाई' एवं पूर्व पदर्शितक्रमेण एतानि द्वादश एकेन्द्रियश्रेणिशतानि भवन्ति, औधिककृष्णनीलकापोतश्येति चतुष्टयमाश्रित्यै केन्द्रियशतानि
४९३
सम्बन्ध में । ' नवरं चरम अचरमवज्जा नव उद्देसगा भाणियव्वा' परन्तु यहां जो भिन्नता है वह ऐसी है कि भवसिद्धिक एकेन्द्रियों के पूर्व पूर्व शर्तों में अधिक उद्देश से छेकर अनन्तरोपपन्नादिक अचरम पर्यन्त ११ - ११ उद्देशक हैं । परन्तु अभवसिद्धिक एकेन्द्रियों के चार शतों में चरम और अचरम इन शर्तों को छोड़कर नौ ही उद्देशक होते हैं। क्यों कि अभवसिद्धिकों के चरम अचरम ये दो उद्देशक नहीं है कारण कि इनका उन में अभाव है । 'सेसं तं 'वेव' बाकी का और सब कथन यहां भवसिद्धिक प्रकरण के ही जैसा है ।
'एवं एयाई' बारस एगि दिय से ढिसयाइ" इस प्रकार पूर्व प्रदर्शित क्रम के अनुसार ये १२ एकेन्द्रिय श्रेणि शत होते हैं । औधिक शतको एवं कृष्ण, नील, और कापोतलेश्या इन सम्बन्धी तीन शतों को आश्रित कर के एकेन्द्रिय सम्बन्धी चार शतक हैं और भवसिद्धिक
'नवर' चरम अचरमवज्जा नव उद्देसगा भाणियन्त्रा' परंतु अडियां भे भिन्न પશુ છે, તે એવું છે કે-ભવસિદ્ધિક એક ઇન્દ્રિયવાળાએના પહેલાના શતકામાં ઔધિક ઉદ્દેશાથી લઈને અનંતરે પપન્નકાદિ અચરમ સુધીના ૧૧-૧૧ અગિયાર અગિયાર ઉદ્દેશાઓ કહ્યા છે. પરંતુ આ અભવસિદ્ધિક એકઇન્દ્રિય જીવાના ચાર શતકમાં ચરમ અરે અચરમ આ શતકાને છેડીને નવઉદ્દેશાઓજ ડાય છે. કેમ કે-અભવસિદ્ધામાં ચરમ અને અચરમ આ બે ઉદ્દેશાઓ હાતા નથી. કારણ કે તેખોમાં આ ચરમ અચરમ પણાના અભાવ રહે છે.
'सेस' त' चेव' या शिवाय माडीतु सधणु उथन या अभवसिद्धिअना સંબંધમાં ભવસિદ્ધિક પ્રકરણમાં કહ્યા પ્રમાણે જ સમજવુ જોઇએ.‘' एयाई' वारसपगि' दियसे ढिखयाई' मा रीते पडेलां मावेस प्रभारी આ ૧૨ ખાર એકેન્દ્રિય શ્રેણી શતકા થાય છે, ઔધિક શતકને તથા કુષ્ણ, નીલ, અને કાપાતલેશ્યાવાળાના સંબંધમાં, ત્રણુ શતકના આશ્રય કરીને એક
શ્રી ભગવતી સૂત્ર : ૧૭
