________________
प्रमैयचन्द्रिका टी० २०९ ३० ३२ सू०१६ देवप्रवेशनकनिरूपणम् २९१ ज्योतिषिकेषु भवतः, अथवा एको देवो भवनवासिषु भवति द्वौ देवौ वैमानिकेषु भवतः । इत्यादिरीत्या चतुरारभ्य असंख्यातपर्यन्तमालापकाः स्वयमूहनीयाः । गाङ्गेयः पृच्छति-' उक्कोसा भंते ! पुच्छा ? ' हे भदन्त ! उत्कृष्टा उत्कर्षपदिनो देवाः किं भवनवासिषु भवति ? किंवा वानव्यन्तरज्योतिषिकवैमानिकपु भवन्ति ? इति पृच्छा, भगवानाह-'गंगेया ! सव्वे वि ताव जोइसिएसु होज्जा' हे गाङ्गेय ! सर्वेपि तावत् उत्कृष्टपदिनो देवा देवमवेशनकेन प्रविशन्तो ज्योति. केषु भवन्ति, ज्योतिष्कगामिनो बहवः सन्ति इति तेषु उत्कृष्टपदिनो देवप्रवेशनकवन्तः सर्वेऽपि भवन्तीत्यर्थः अथ द्विक संयोगि भङ्गानाह-' अहवा जोइसिएम वान व्यन्तरों में होते हैं, अथवा एक देव भवनवासियों में होता है,
और दो देव ज्योतिषिकों में होते हैं, अथवा एक देव भवनवासियों में होता है और दो देव वैमानिकों में होते हैं इत्यादि रीतिसे चार से लेकर असंख्यात देवों तक के आलापक कहना चाहिये। अब गांगेय प्रभु से ऐसा पूछते हैं ' उक्कोसा भंते ! पुच्छा' हे भदन्त ! उत्कृष्टपदी देव क्या भवनवासियों में होते हैं ? किंवा वानव्यन्तरों में होते हैं ? या ज्योतिषिकों में होते हैं ? या वैमानिकों में होते हैं ? इस प्रश्न के उत्तर में प्रभु कहते हैं- गंगेया' हे गांगेय! 'सव्वे वि ताव जो इसिएसु होज्जा' समस्त उत्कृष्टपदी देव देवप्रवेशनकद्वारा देवभव ग्रहण करते हुए ज्योतिषिकों में होते हैं। क्यों कि ज्योतिष्कदेवों में जानेवाले जीव बहुत होते हैं इस कारण उनमें उत्कृष्टपदी देव प्रवेशनकवाले सब देव होते हैं । अब इनके द्विक संयोगी भंग प्रकट किये जाते અથવા એક દેવ ભવનવાસીઓમાં અને બે દેવ જયતિષિામાં ઉત્પન્ન થાય
છે. (૧) અથવા એક દેવ ભવનવાસીઓમાં અને બે દેવ વૈમાનિકમાં ઉત્પન્ન થાય છે. ઈત્યાદિ ભંગ કહેવા જોઈએ, એ જ પ્રમાણે ચારથી લઈને અસંખ્યાત પર્યંતના દેવેના આલાપક કહેવા જોઈએ.
शांगेय असारमा प्रश्न-" उक्कोसा भंते ! पुच्छा "महन्त ! Segerપદી દેવ શું ભવનવાસીઓમાં ઉત્પન્ન થાય છે ? કે વાનચ્ચતરોમાં ઉત્પન્ન થાય છે? કે તિષિકોમાં ઉત્પન્ન થાય છે? કે વૈમાનિકમાં ઉત્પન્ન થાય છે ?
महावीर प्रसुन उत्तर-" गंगेया !', गांगेय ! “सव्वे विताव जोइसिएस होज्जा," १५वेशन द्वारा स प ४२ता समस्त पड़ी દે તિષિકોમાં ઉત્પન્ન થાય છે, કારણ કે તિષ્ક દેવેમાં જનારા જ ઘણાં જ હોય છે, તેથી તેમાં ઉત્કૃષ્ટપદી પ્રવેશનકવાળા સમસ્ત દેવો હોય છે. આ એકસગી ભંગ પ્રકટ કરીને હવે તેમના દ્વિસિયેગી ભંગોને પ્રક
श्रीभगवती. सूत्र: ८
