________________
યતિલક્ષણ સમુચ્ચય પ્રકરણ
૭૧
ગાથા-૫૧
वसहिविहारकमेणं, पुणोवि इत्थ ट्ठियं सुगुरुमेयं । पाविट्ठ! दुट्ठऽधम्मिट्ठ! मनसि सिथिलचारित्तं ॥ ४०॥ अंतपंतभोयणपरंपि कप्पेसि मुद्ध ! रसगिद्ध। . धिद्धी लद्धिसमिद्धपि दीवजुत्तं पयंपेसि ॥ ४१॥ दव्वाइदोसवसओ, बीयपयठिएवि सुद्धसद्धाए। भावचरित्तपवित्ते, किह अवमन्नसि इमे गुरुणो ? ॥ ४२ ॥ इय अणुसिट्ठो, सो देवयाइ संजायगरुयअणुतावो। गुरुपयलग्गो खामइ, पुणो पुणो निययमवराहं ॥ ४३॥ आलोइयाइयारो, दत्तो गुरुदत्तविहियपच्छित्तो। विणउज्जुओ सुनिम्मलचारित्ताराहगो जाओ ॥ ४४॥ संगमसूरीवि चिरं, विहिसेवावल्लिपल्लवणमेहो।
निरुवमसमाहिजुत्तो, सुगई पत्तो गयकिलेसो ॥ ४५ ॥ इत्थं विशुद्धविधिसेवनतत्परस्य, श्रीसंगमस्य सुगुरोश्चरित्रं निशम्य । द्रव्यादिदोषनिहता अपि साधुलोकाः, श्रद्धां विधत्त चरणे प्रवरां पवित्रे ॥ ४६ ॥
- I તિ સંમરિથા II (ધર્મરત્નપ્રકરણમ્ થા-૩) * આ પ્રમાણે દૃષ્ટાંત કહીને દાન્તિકની યોજનાને કહે છે
આ પ્રમાણે (કુભાજન કરનારના દષ્ટાંતથી) શુદ્ધ ચારિત્રને પાળવામાં ઉત્સાહી સાધુ બાહ્યથી નિત્યવાસ વગેરે આગમ નિષિદ્ધ કરતો હોવા છતાં શ્રદ્ધાગુણથી (=સંયમને આરાધવાની લાલસાના પરિણામથી) ભાવચારિત્રને ઓળંગતો નથી, અર્થાત્ ભાવચારિત્રી રહે છે. જેમ કે સંગમસૂરિ.
ટીકાર્થ આ વિષે ઉપદેશપદ ગ્રંથમાં કહ્યું છે કે- પ્રતિકૂળ દ્રવ્યક્ષેત્ર-કાળ-ભાવ પ્રાયઃ શાંત-ઉદાત્ત પરિણામરૂપ શુભ માનસિક પરિણામનો નાશ કરનારા થતા નથી, અર્થાત્ આરાધનાના ભાવનો નાશ કરતા નથી. પણ શૌચક્રિયા વગેરે બાહ્ય ક્રિયા તો જેવા દ્રવ્યાદિ હોય તેવી થાય છે. પ્રતિકૂળ દ્રવ્યાદિ શુદ્ધભાવના નાશનો હેતુ બનતા નથી એ વિષય શિષ્ટ લોકમાં પ્રસિદ્ધ છે. (૬૬૫) તે આ પ્રમાણે -સ્વામીની આજ્ઞાથી શત્રુના સૈન્યને જીતવા માટે ગયેલા સુભટને શરીરે લાગતું બાણ પણ, રતિક્રીડામાં
