Jain Bhugol nu Tarkshuddha Vigyan

SR No.: 005111
Original Sutra Author: N/A
Author: Sanjay Vora
Publisher: Jambudvi Vignyan Research Centre
Publication Year: 2011
Total Pages: 252
Language: Gujarati
Classification: Book_Gujarati
File Size: 22 MB

Page 51

હતો.
ક
ઉપર એક બોગદું તૈયાર કરવામાં આવ્યું હતું. ફ્રાન્સની બાજુએ ઘટનાને પૃથ્વીના ગોળાકારની સાબિતી માને છે. વિજ્ઞાનીઓ કહે છે આપ્સ પર્વત ઉપર આવેલા પ્રવેશદ્વારની સમુદ્રની સપાટીથી ઊંચાઈ કે પૃથ્વી એકદમ દડા જેવી ગોળ નથી પણ તે ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવ ૩૯૪૬ ફૂટ હતી અને ઇટાલીની બાજુના પ્રવેશદ્વારની ઊંચાઈ ઉપર સહેજ સંકોચાયેલો ગોળો છે. ન્યુટને એવી ગણતરી કરી હતી ૪૩૮૧ ફૂટ હતી. આ બોગદાની લંબાઈ ૪૦,૦૦૦ ફૂટ અથવા કે પૃથ્વીનો વિષુવવૃત્ત ઉપર જેટલો વ્યાસ છે તેના ૨૩૫માં ભાગ આઠ માઇલ જેટલી હતી. આ બોગદાના ફ્રાન્સના છેડેથી તેના જેટલો ઓછો વ્યાસ ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવ ઉપર છે. અથવા ધ્રુવીય શિખરની ઊંચાઈ ૪૪૫ ફ્ટ હતી અને ઇટાલીના છેડેથી ૪૩૫ ફૂટ અને વિષુવવૃત્તીય વ્યાસનો ગુણોત્તર ૬૮૦૬૯૨ જેટલો છે. હતી. આ બોગદું બનાવવા માટે જે સર્વે કરવામાં આવ્યો હતો તેમાં હ્યુજિસ નામના વિજ્ઞાનીએ આ ગુણોત્તર ૫૭૭૨૮૭૫નું આપ્યું “પૃથ્વી સપાટ છે,”એવી માન્યતાનો જ ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતું. તેના કહેવા મુજબ બે જગ્યાના વ્યાસમાં એક તૃતીયાંશ ફરક
હતો. આ બોગદાના બને છેડે વેધશાળાઓ ઊભી કરવામાં
આજે પણ પૃથ્વીનાં બે સ્થળો વચ્ચેના વ્યાસ બાબતમાં આવી હતી અને નિરીક્ષણો નોંધવામાં આવ્યાં હતાં. તેમાં જોવામાં વિજ્ઞાનીઓમાં મતભેદ જોવા મળે છે. કેટલાક વિજ્ઞાનીઓ આ
તફાવતને એટલો મોટો માને છે કે તેઓ પૃથ્વીને નારંગી જેવી નહીં પણ ટમેટા જેવી ગોળ માને છે. તેમના મતે ધ્રુવ પ્રદેશ ઉપર પૃથ્વીનો વ્યાસ અડધા જેટલો જ છે.
વિજ્ઞાનીઓ કહે છે કે વિષુવવૃત્ત ઉપર ૩૯.૦૨૭ ઇંચનું લોલક જેટલી સેકન્ડમાં એક રાઉન્ડ પૂરો કરે છે, એટલી સેકન્ડ માટે ઉત્તર ધ્રુવ ઉપર ૩૯.૧૯૭ ઇંચનું લોલક જોઈએ. આ ઉપરથી તેઓ એવા નિષ્કર્ષ ઉપર આવે છે કે પૃથ્વીનો આકાર નારંગી જેવો
છે, કારણ કે ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવ ઉપર તે જરાક ચપટી છે. આ આવ્યું હતું કે બોગદાનો જે સૌથી ઊંચો ભાગ હતો તેના કરતાં દલીલનો પાયો એવો છે કે પૃથ્વીનો આકાર દડા જેવો ગોળ છે. તેઓ ૪૪૫ ફૂટ નીચે ફ્રાન્સ તરફનો દરવાજો હતો અને ૪૩૫ ફુટ નીચે એવું માને છે કે પૃથ્વીનું ગુરુત્વાકર્ષણ કેન્દ્ર આ દડાના મધ્ય ભાગમાં ઇટાલી તરફનો દરવાજો હતો.
રહેલું છે. કોઈ પણ ચીજ કેન્દ્રથી વધુ નજીક હોય તેમ તેના ઉપર જો પૃથ્વી ગોળ હોય તો ઇટાલી તરફનો દરવાજો ૪૨ ફટ ગુરુત્વાકર્ષણ બળની અસર વધુ થાય છે. ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવ નીચાણમાં હોવો જોઈએ અને તે ૧૦ કુટને બદલે ૫૨ ટ નીચે ઉપર મૂકવામાં આવેલું લોલક ચપટા આકારને કારણે પૃથ્વીના દેખાવો જોઈએ. હકીકતમાં આવું દેખાયું નહોતું. જેના ઉપરથી કહેવાતા કેન્દ્રની વધુ નજીક હોવાથી વધુ ઝડપથી આંદોલિત થાય છે. સાબિત થતું હતું કે માઉન્ટ જસના પાયાની જે રેખા હતી તે આ વાત ત્યારે જ સાચી પુરવાર થાય છે, જ્યારે પૃથ્વી દડા જેવી બહિર્ગોળ નહોતી પણ સીધી હતી. સમુદ્રની સપાટી પણ બહિર્ગોળ ગોળ છે એવું સાબિત થાય. પૃથ્વી દડા જેવી ગોળ છે, એ માત્ર એક નહોતી પણ સપાટ હતી. આ ઉપરથી સાબિત થતું હતું કે પૃથ્વી કપોળકલ્પિત ધારણા છે. હજી સુધી તેનું એક પણ વૈજ્ઞાનિક પ્રમાણ સપાટ છે.
આપવામાં આવ્યું નથી. પૃથ્વી જો દડા જેવી ગોળ સાબિત ન થતી હોય તો તે ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવમાં ચપટી છે, એવું સાબિત કરવાનો
કોઈ મતલબ રહેતો નથી. જ્યાં સુધી પૃથ્વીના ગોળાકારની નક્કર પૃથ્વીના ગોળાકારના
સાબિતી આપવામાં ન આવે ત્યાં સુધી તે દડા જેવી, નારંગી જેવી કે પુરાવાઓ ભૂલભરેલા છે
ટમેટા જેવી ગોળ છે; એવી ચર્ચા નિરર્થક છે.
જેઓ એવી દલીલ કરે છે કે લોલક વિષુવવૃત્તની જ્યારે એકસરખી લંબાઈના લોલકને વિષુવવૃત્ત અને સરખામણીએ ઉત્તર અને દક્ષિણ ધ્રુવમાં વધુ ઝડપથી આંદોલિત ઉત્તર ધ્રુવ ઉપર મુક્ત રીતે ફરવા દેવામાં આવે છે ત્યારે તે ઉત્તર ધ્રુવ થાય છે, તેમની એ સમજાવવાની ફરજ છે કે આવું શા કારણે થાય છે. ઉપર વધુ ઝડપથી આંદોલિત થાય છે. ઘણા વિજ્ઞાનીઓ આ તેમણે પહેલાં તો એ પુરવાર કરવું જોઈએ કે પૃથ્વીના ગુરુત્વાકર્ષણ
જૈન ભૂગોળનું તર્કશુદ્ધ વિજ્ઞાન • ૪૯
For Private & Parsonal Use Only