________________
चत्वारिंशत्तमं पर्व
२६३.
इति मन्त्रपदान्युक्त्वा पदानीमान्यतः पठेत् । द्विरुक्त्वाऽऽमन्त्रय वक्तव्यं सम्यग्दृष्टिपदं ततः ॥ २२॥ श्रासनभव्यशब्दश्च द्विर्याच्यस्तद्वदेव हि । निर्वाणादिश्च पूजार्हः स्वाहान्तोऽग्नीन्द्र इत्यपि ॥२३॥
काम्यमन्त्रः-
ततः स्वकाम्यसिद्ध्यर्थमिदं पदमुदाहरेत् । सेवाफलं षट्परमस्थानं भवतु तत्परम् ॥२४॥ अपमृत्युविनाशनं भवत्वन्तं पदं भवेत् । भवत्वन्तमतो वाच्यं समाधिमरणाक्षरम् ॥२५॥
चूर्णि:- 'सत्यजाताय नमः, अर्हज्जातायनमः, परमजाताय नमः, अनुपमजाताय नमः, स्वप्रधानाय नमः, श्रचलाय नमः, अक्षयाय नमः, श्रव्याबाधाय नमः, अनन्तज्ञानाय नमः, श्रनन्तदर्शनाय नमः, अनन्तवीर्याय नमः, अनन्तसुखाय नमः, नीरजसे नमः, निर्मलाय नमः, श्रच्छेद्याय नमः, श्रभेद्याय नमः, श्रजराय नमः, श्रमराय नमः, अप्रमेयाय नमः, श्रगर्भवासाय नमः, श्रक्षोभ्याय नमः, श्रविलीनाय नमः, परमघनाय नमः, परकाष्ठायोगरूपाय नमः, लोकाग्रवासिने नमो नमः, परमसिद्धेभ्यो नमो नमः, अर्हत्सिद्धेभ्यो नमो नमः, केवलिसिद्धेभ्यो नमो नमः, श्रन्तकृत्सिद्धेभ्यो नमो नमः, परम्परसिद्धेभ्यो नमः, श्रनादिपरम्परसिद्धेभ्यो नमो नमः अनाद्यनुपम सिद्धेभ्यो नमो नमः, सम्यग्दृष्टे सम्यग्दृष्ट प्रासन्नभव्य आसन्नभव्य निर्वाणपूजार्ह निर्वाणपूजार्ह श्रग्नीन्द्र स्वाहा, सेवाफलं षट्परमस्थानं भवतु, अपमृत्युविनाशनं भवतु,
समाधिमरणं भवतु ।
पीठिका मन्त्र एव स्यात् पर्वरेभिः समुच्चितः । जातिमन्त्रमितो वक्ष्ये यथाश्रुतमनुक्रमात् ॥२६॥ सत्यजन्मपदं तान्तमादौ शरणमप्यतः । प्रपद्यामीति व्याच्यं स्यादर्हज्जन्मपदं तथा ॥२७॥
हे आसन्नभव्य, हे निर्वाणपूजार्ह हे निर्वाणपूजार्ह, और फिर अग्नीन्द्र स्वाहा इस प्रकार उच्चारण करना चाहिये ( इन सबका अर्थ यह है कि हे सम्यग्दृष्टि, हे निकटभव्य, हे निर्वाण कल्याणकी पूजा करने योग्य, अग्निकुमार देवोंके इन्द्र, तेरे लिये यह हवि समपित करता हूं ) ॥ २० - २३ || ( अब इसके आगे काम्य मन्त्र लिखते हैं ) । तदनन्तर अपनी इष्टसिद्धिके लिये नीचे लिखे पदका उच्चारण करना चाहिये 'सेवाफलं षट्परमस्थानं भवतु, अपमृत्युविनाशनं भवतु, समाधिमरणं भवतु' अर्थात् मुझे सेवाके फलस्वरूप छह परम स्थानोंकी प्राप्ति हो, अपमृत्युका नाश हो और समाधिमरण प्राप्त हो । २४-२५ ।। ऊपर कहे हुए सब मन्त्रोंका संग्रह इस प्रकार है-
सत्यजाताय नमः, अर्हज्जाताय नमः, परमजाताय नमः, अनुपमजाताय नमः, स्वप्रधानाय नमः, अचलाय नमः, अक्षयाय नमः, अव्याबाधाय नमः, अनन्तज्ञानाय नमः, अनन्त
दर्शनाय नमः, अनन्तवीर्याय नमः, अनन्तसुखाय नमः, नीरजसे नमः, निर्मलाय नमः, अच्छेद्याय नमः, अभेद्याय नमः, अजराय नमः, अमराय नमः, अप्रमेयाय नमः, अगर्भवासाय नमः, अक्षोभ्याय नमः, अविलीनाय नमः, परमघनाय नमः, परमकाष्ठायोगरूपाय नमः, लोकाग्रवासिने नमो नमः, परमसिद्धेभ्यो नमो नमः, अर्हत्सिद्धेभ्यो नमो नमः, केवलिसिद्धेभ्यो नमो नमः, अन्तकृत्सिद्धेभ्यो नमो नमः, परम्परसिद्धेभ्यो नमो नमः, अनादिपरम्परसिद्धेभ्यो नमो नमः, अनाद्यनुमसिद्धेभ्यो नमो नमः, सम्यग्दृष्टे सम्यग्दृष्टे आसन्न भव्य आसन्नभव्य निर्वाणपूजार्ह निर्वाणपूजार्ह अग्नीन्द्र स्वाहा, सेवाफलं षट्परमस्थानं भवतु, अपमृत्यु विनाशनं भवतु, समाधिमरणं भवतु । इस प्रकार इन समस्त पदोंके द्वारा यह पीठिका मन्त्र कहा, अब इसके आगे शास्त्रोंके अनुसार अनुक्रमसे जातिमन्त्र कहते हैं ||२६|| तान्त अर्थात् षष्ठीविभक्त्यन्त सत्यजन्म पदके आगे शरण और उसके आगे प्रपद्यामि शब्द कहना अर्थात् 'सत्यजन्मनः शरणं प्रपद्यामि' ( मैं
१ सम्बोधनं कृत्वा । २ आमन्त्रणं कृत्वेत्यर्थः । ३ अभीष्टम् । ४ तस्मादुपरि । ५ भवतुशब्दोऽन्ते यस्य तत् । ६ पठेत् द०, ल०, अ०, प०, स०, इ० । ७ समाधिमरणपदम् । ८ आगमानतिक्रमेण । ६ नान्तमिति पाठः, नकारः अन्ते यस्य तत् ।
Jain Education International
For Private & Personal Use Only
www.jainelibrary.org