Atmanand Prakash Pustak 025 Ank 01

Author(s): Jain Atmanand Sabha Bhavnagar
Publisher: Jain Atmanand Sabha Bhavnagar
Catalog link: https://jainqq.org/explore/531286/1

Page #1

ન
જનરમ કામકાજ
કમક રાજકાર,
ક
દ
ર ન
શ્રી જી. એ. પ્રો .
અન્ય રાવત : ૩૩૩ વીર સંવત : ૨૪ થી ૪ 53], વિષે સંપત :
પુરતીક : ૨૫
સહન : શ્રી જૈન આcw!નંદ સM) 'ખારગેઈટ, ૭:9/13 - ૩૬૪૦૦૧

Page #2

10000000000000000000
Reg. No. B. 431 000000000000000000000000 000000000moon.com.no
श्रीमद्विजयानन्दसूरि सदगुरुभ्यो नमः उम्रप २ -9929 श्री
आत्मानन्दप्रकाश.
Seneggage Cae448
शार्दूलविक्रीडितवृत्तम् ॥ कश्चैतन्यवतां हृदि स्थिरतरं शेते हि साक्षीभवन् कश्चैतन्यवतां हृदि प्रचरति प्रक्षालयंस्तच्छुचम् । कं लब्ध्वा मनुजाः स्वकर्मकरणे शक्ता भवन्ति द्रुतम्
आत्मानंद प्रकाशमेव न हि सन्देहोऽत्र वै विद्यते ।। पु० २५ मुं वीर सं. २४५३ धावण, आत्म सं.३२ अंक १ लो. प्रकाशक-श्री जैन आत्मानन्द सभा-भावनगर.
વિષયાનુક્રમણિકા.
Page 4 - Neeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeee
Hoa
૧ પ્રારુંભ-મંગળ. દેવ, ગુરૂ, ધર્મ ૭ એકાદશ અગોમાં નિરૂપણ કરેલ वहन. ... ...... ... १
श्री तीर्थ.२ यरित्र. ......१८ २ भगण-प्रार्थना........२ यौवन अनूतन वर्षानुभागमय विधान... परिपारी.... ४ मा पयागीविया...१०१० माप (नानी) वीरता ५ अभारी भावना... ... ...१४ यां? ... ... ... ... ૬ પર્યુષણ પર્વ અને તેની આરાધના. ૧૫ ૧૧ પ્રકીર્ણ અને વર્તમાન સમાચાર. ૨૬
वापि भूय ३. १) २५
सय ४२मान
Van OSH400-creereal
ભાવનગર આનંદ પ્રીન્ટીંગ પ્રેસમાં શાહ ગુલાબચંદ લલ્લુભાઈએ છોડ્યું.
Ooohieu. Đeo be
beeee - Beenewed

Page #3

શ્રી કુમારપાળ પ્રતિબોધ-ભાષાંતર.
અખિલ વિદ્યાપારગત, સકલશાઅનિષ્ણાત, જ્ઞાનના મહાસાગર કલિકાલ સર્વજ્ઞ શ્રી હેમચંદ્રસૂરીશ્વરજી મહારાજે ગુજરાતના પ્રખ્યાત ચૌલુકય રાજા કુમારપાળ મહારાજને સમયે સમયે જૈનધર્મના બાધ, વિવિધ વ્યાખ્યાનઠારા તે તે વિષયની અનેક સુંદર રસિક કથાઓ સહિત આપેલ, કે જેની અસરથી કુમારપાળ નરેશ જૈનધર્મને સ્વીકાર ( શિવધર્મ છોડી દઈ ) ક્રમશઃ કેવી રીતે કર્યો, અને સનાતન જૈનધર્મને સ્વીકાર કરી મહારાજા કુમારપાળે કરેલ જિન ધર્મની અતુલ પ્રભાવના, વગડાવેલ જીવદયાના ( અહિંસા ધર્મને ) ડ"ક, કરેલ તીર્થ અને રથયાત્રા, કરવામાં આવેલ શાસનની વિપુલ પ્રભાવના, રાજાની દિવસ તથા રાત્રીની ચર્ચા ( રાજકીય વ્યવહારિક તેમજ ધાર્મિક કર્તવ્યપાલના), નૃપતિની ઉચ્ચ ભાવના, નિત્ય સ્મરણ વગેરે અનેક બનાવો આ સર્વ સરલ, સુ દર, રસિક, હોવાથી દરેક વાચકના હૃદય ઓતપ્રોત થઈ જતાં વરાગ્ય રસથી આત્મા છલકાઈ જઈ મોક્ષનો અભિલાષી બને છે. આ ગ્રંથ જૈનેતર વાંચે તો જૈન બની જાય, તો જૈન કુળમાં જન્મેલ વાંચતાં પરમ જેન અને તે નિર્વિવાદ છે.
સાહિત્યના સાગરના તરગાને ઉછાળનાર, શાંત રસાદિ સૌદર્ય થી સુશોભિત, અને ભવ્ય - જનાને રસભર કથાઓના પાન સાથે. સત્ય ઉપદેશ અને સ૬જ્ઞાન રૂપી અમૃતનું પાન કરાવનાર, આ ગ્રંથના લેખક શ્રી સોમપ્રભાચાર્ય મહારાજ છે. કે જે રાજા કુમારપાળના સમકાલીની વિદ્યમાન ( હૈયાત ) હતા. આ ગ્રંથ કુમારપાળ રાજાના સ્વર્ગવાસ પછી ૧૧ મે વર્ષે જ લેખક મહાત્માએ લખેલ છે જેથી તેની તમામ ઘટનાના તેજ સત્ય પુરાવો છે.
આ ગ્રંથના પઠન પાઠનથી મહામંગળરૂપ ધર્મ, તેની પ્રાપ્તિ થતાં આત્મજ્ઞાનની ભાવનાઓ પ્રગટ થતાં નિર્મળ સમ્યકત્વ, જૈનત્વ, અને છેવટે પરમાત્મત્વ પ્રકટ કરાવનાર એક ઉત્તમ અને અપૂર્વ રચના છે, કે જે શેઠ શ્રી નાગરદાસભાઈ પુરૂષોતમદાસ રાણપુર નિવાસીની સીરીઝ તરીકે ( મદદવડે ) છપાયેલ છે.
શ્રીમાન હેમચંદ્રાચાર્યજી તથા પરમાહીત કુમારપાળ મહારાજા બંને મહા પુરૂષની વિવિધ ર ગાથી ભરપૂર છમ્મીએ કલાની દષ્ટિએ માટે ખર્ચ કરી બહુજ સુંદર, આકર્ષક, જિજ્ઞાસુઓને દર્શન કરવાની અભિલાષા પૂર્ણ કરવા માટે તૈયાર કરાવી આ ગ્રંથમાં દાખલ કરેલ છે.
ઉંચા કાગળા ઉપર સુંદર ટાઈપથી છપાવી, સુશોભિત કપડાના પાકા બાઇડીંગથી બંધાવી આ અમુલ્ય ગ્રંથને અલંકાર રૂપે તૈયાર કરેલ છે. સુમારે સાઠ ફાર્મ રાયલ સાઈઝ આઠ પેજી પાંચસેંહ પાનાના આ ગ્રંથની રૂા. ૩–૧૨–૦ પોણાચાર રૂપૈયા કિંમત રાખેલ છે. જૈન નામ ધરાવનારા કાઈ પણ બંધુ બહેનના ગૃહમાં, નિવાસ સ્થાનમાં અને નિરંતર અભ્યાસ માટે પાતા પાસે આ ગ્રંથ હોવેજ જોઈએ.
લખેાઃશ્રી જૈન આત્માનદ સભા-ભાવનગર.

Page #4

=== શ્રીમાન હરિભદ્રસૂરિ વિરચીત.
ધર્મબિન્દુ ગ્રંથ.
~~~~
( મૂળ અને મૂળ ટીકાનું શુદ્ધ સરલ ગુજરાતી ભાષાંતર સહિત) ( આવૃત્તિ બીજી )
જિન વચનામૃત મહોદધિમાંથી પુર ધર ગીતારથ પૂર્વાચાર્ય વચન તર’ગ બિન્દુ રૂપ ગૃહસ્થ અને યતિધર્માનું શુદ્ધ સ્વરૂપ બતાવનાર અતી ઉપયેાગી આ અપૂર્વ ગ્રંથ હાલમાં અમારા તરફથી પ્રસિદ્ધ કરવામાં આવ્યા છે. આ ગ્રંથની રચના સ ંસ્કૃત સૂત્રરૂપે એવી સુંદર રીતે કરવામાં આવી છે કે જેના અના ઉત્તમ ગૌરવ સાથે વિષયને ઉદ્દેશ સારી રીતે સચવાએલા છે, તેની ઉપર કરવામાં આવેલી વૃતિ સૂત્રાર્થનું સ્ફાટન કરવામાં ઘણીજ ઉપયાગી છે જે વિષય સૂત્રમાં ઉદ્દિષ્ટ ડાય તેનુ રૂપ જેવુ સુત્રકારે આલેખ્યું હોય તેવુ ઉત્તમ રીતે મૂલને અધિક પ્રકાશ મળે તેમ સ્પષ્ટ કરવામાં કૃત્તિકારે પેાતાની કુશળતા સારી રીતે બતાવી આપી છે. મૂળ ગ્રંથકારે સુત્રના જે અર્થ દર્શાવ્યા હોય તેમાં શું રહસ્ય છે એ સમજાવવાને માટે વૃતિકારે કે!ઇ કાઇ સ્થળે ધણુ સારૂં વિવેચન કરેલુ છે.
આ ગ્રંથના મૂળ કર્યાં મહાનુભાવ શ્રી હિરભદ્રસિર કે જેઓ જૈન ઇતિહાસમાં ચૌદસાને ચુંમાલીશ થાના કર્તા તરીકે પ્રખ્યાત છે તેની કૃતિમાં અદ્ભુત અને સુોધક રચનાનું દર્શન થાય એમાં કાંઇ આશ્ચય નથી. તે મહાનુભાવ ગ્રંથકારે મુનિએ અને ગૃહસ્થાના ધર્મ બતાવવાને માટે આ ઉપયાગી ગ્રંથની યાજના કરી છે અને તેની અંદર તેનુ' વિવેચન કરી સારી રીતે સમજાન્યા છે. વિષય, સબંધ, પ્રત્યેાજન અને અધિકાર એ ચાર અનુબંધની ઘટના કરી ગ્રંથકર્તાએ લેખના આદ્ય સ્વરૂપનુ યુક્તિપૂર્વક વિવેચન કર્યું છે. સૂત્રના ટુકા ટુકા શબ્દોથી યતિ અને ગૃહસ્થના ધર્મ વિષયના અનત ભંડાર દર્શાવી કર્તાએ આ ધબિદુરૂપે એક અપૂર્વ ધ સહિતા ગ્રંથિત કરેલી છે તે સાથે સૂત્ર શ્રખલા એવી રમણીય ગાડવી છે કે, જે ઉપરથી સિદ્ધ કરેલા ધર્મના નિયમા ક્રમાનુસાર સ્મૃતિ વિષયમાં રહી શકે છે.
આ ઉપયેગી ગ્રંથની વૃત્તિના કર્તા શ્રી મુનિચંદ્રસૂરિ મહારાજ છે. સુત્રની ગ્રંથનામાં દર્શાવેલા શબ્દોના અર્થનુ સ્પષ્ટીકરણ કરી તે ઉપર ઉપયુક્ત વિવેચન આપવામાં આવ્યુ છે. ધમના ગહન વિષયને અંગે જે કાંઇ સૂચક અંશે સુત્રકારે દર્શાવ્યા છે, તેમને વૃત્તિકારે પેાતાની વિશાળ બુદ્ધિથી પવિત કરી તે તે વિષયના સ્વરૂપને સારી રીતે પ્રતિપાદન કરેલ છે. કાઇ ક્રાઇ પ્રસંગે મૂળ વિષયની પુષ્ટિતે માટે બીજા પ્રમાણિક

Page #5

DEDEDED OECECEDEDEJECEDEDEDEOEOEOEDEOEDEDECEDEDEEDEDEDEEDEDE
DિEO FORCEDETEC==d=OET=====OPOET====Oી
પ્રથાના પ્રમાણે આપી સુત્રવાણીના આશયને વિશેષ પ્રમાણભૂત કરી બતાવ્યા છે. આથી મૂળ ગ્રંથની મહત્તામાં વૃત્તિકારે મેટાં વધારો કર્યો છે, એમ નિઃસંશય કહેવું જોઈએ.' | ગ્રંથકર્તા મહાનુભાવ હરિભદ્રસૂરિજીએ શ્રતઆગમ મહાન સાગરમાંથી ઉદ્ધાર કરેલા III આ ગ્રંથને એક બિંદુ રૂપ ગણી તેનું નામ ધર્મબિંદુ આપેલું છે, પણ આ ઉપયોગી ગ્રંથ આધુનિક જૈન પ્રજાને એક વિવિધ જ્ઞાનનો મહાસાગર રૂપ થઈ પડે તેવું છે. આ મહાન ધર્મગ્રંથની અષ્ટાધ્યાયી જે મુક્તામણિની માલાની જેમ કંઠમાં ધારણ કરી રાખવામાં આવે તો તેના અભ્યાસી માવજીવિત સદાચાર, સન્નિતિ અને સદ્ધ મંના પરમ ઉપાસક ! ખની પરિણામે પરમ પદના અધિકારી બને છે..
આ પ્રમાણે ગૃહસ્થ અને યતિધર્મને વિસ્તારથી પ્રતિપાદન કરનારા આ ગ્રંથ || રચવામાં આવ્યા છે કે જે, મનનપૂર્વક વાંચવાથી અધિકારી પોતાના અધિકાર પ્રમાણે
સ્વક્તવ્યના સ્વરૂપને સારી રીતે જાણી શકે છે. ઉપરાંત જૈનધર્મના આચાર, વર્તન, નીતિ it | વિવેક અને વિનયના શુદ્ધ સ્વરૂપ સાથે તત્ત્વના રહસ્યને સારી રીતે સમજી શકે છે. મુનિ ! અને ગૃહસ્થ એ દ્રિપુટી જો આ ગ્રંથને આદ્ય ત વાંચે તે સ્વધર્મ-સ્વકર્તવ્યના યથાર્થ સ્વરૂપને જાણી પોતાની મનોવૃતિને ધમ રૂપ કહપતૃક્ષનો શીતળ છાયાની આશ્રિત કરી અનુપમ આનંદના સંપાદક બને છે. ગ્રંથ લેખનની શૈલી અંદરના સિદ્ધાંત તથા પ્રાસાદિક ભાષા સર્વ શિષ્ટ જનાની પરમ સ્તુતિના પાત્ર હોઈ મનોબળ, મનોભાવ અને હૃદયશુદ્ધિને વધારનારા છે. ટુંકામાં કહેવાનું કે આ સંસારમાં પરમ શ્રેય માગે જીવી મેક્ષ પર્યન્ત સાધન પ્રાપ્ત કરવાની શુભ ભાવના ભાવનાર મુનિએ તેમજ ગૃહસ્થ મહાનુભાવ હરિભદ્ર સૂરિની પ્રતિભાના આ પ્રસાદ નિર તર પ્રાપ્ત કરવા યોગ્ય છે. તે આ ગ્રંથની આ બીજી આવૃતિ છે, તેમાં મૂળ સૂત્ર શાસ્ત્રી ટાઈપમાં અને ભાષાંતર ગુજરાતી ટાઈપમાં છપાવેલ છે. - આ ગ્રંથ આપણી શ્રી જૈન શ્વેતાંબર કેનિફરન્સની એજ્યુકેશન બોર્ડ | ધાર્મિક અભ્યાસક્રમમાં શાળા, પાઠશાળાઓમાં ચલાવવા મંજુર કરેલ છે. તેની પ્રથમ આવૃતિ નહિં રહેવાથી આ બીજી આવૃતિ ઉંચા ગ્લેઝ કાગળા ઉપર, સુંદર |
ગુજરાતી ટાઈપથી છપાવી, સુશોભિત પાકા કપડાની બાઈડીંગથી મજબુત બંધાવેલ છે.' i[P ડેમી સાઈઝમાં શુમારે ચારશેહ પાનાના આ ગ્રંથની માત્ર રૂા. ૨-૦-૦ કિંમત રાખેલી છે. પેસ્ટેજ જુદુ.
લખે શ્રી જૈન આમાનદ સભા.
- ભાવનગર. 6 [SECEO== = =OO-ECEC-TET=CET== === ===== =OES |
IFECECEDEO-ECECEO CEOSEO CECCRCCRC-ECEO-ECEOECECEECEO GEOGOSE

Page #6

શ્રી
આત્માનન્દ પ્રકાશ
॥ યંત્રે શ્રીમ્ ॥
तत्पुनर्द्विविधं कर्म कुशलरूपमकुशलरूपं च । यत्तत्र कुशलरूपं तत्पुण्यं धर्मश्रेोच्यते । यत्पुनरकुशलरूपं तत्पापम धर्माभिधीयते । पुण्योदयजनितः सुखानुभवः पापोदय संपाद्यो दुःखानुभवः । तयोरेव पुण्य पापयोरनंतभेदभिन्नेन तारतम्येन संपद्यते खन्वेषोऽधममध्यमोत्तमाद्यनन्तभेदवर्तितया विचित्ररूपः संसारविस्तार इति ||
उपमिति भवप्रपंचा कथा.
શ્રી નવપદજી આરાધન
પુસ્તજ ૨૧ મું. શ્રી સંઘલ ૨૪૦રૂ. શ્રયળ બ્રહ્મ સંવત્ ફ૨ { બંન્ને ? જો,
કામ મંગત્ત.
D===
( ૧ )
નમન પ્રથમ નવપદ પ્રભુ ફરીએ, પચ્ચીશમા વસે પ ધરીએ. આરાધા શ્રી શ્રીપાલતી પરે, ઇપ્સિત અર્થે અપૂરવ વરીએ.
શ્રી ગુરૂદેવ—વન્દન— ( ૨ )
શ્રી ગુરૂ આતમરામ સૂરિ વર. આત્મ પ્રકાશક આત્મવિહારી. સત્ ચિહ્ન આનંદ ભારત ભૂષણ, શુદ્ધ ત્રિયેાગે હમારી.
વન્દેના
0 00
30
==0:
નમન.
નમન.
શ્રી ગુરૂ.
શ્રી ગુરૂ.

Page #7

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ.
=
=
=
==
==
=
=
=
શાસ્ત્ર,
==
=
=
=
=
==
=
મૈત્રિ.
=
=
શ્રી ધર્મ-પ્રવન– (૩)
જડ-ચેતન પહિચાન કરાવે, શુદ્ધ પ્રવર્તન સમ્યગૂ થાવે. દેષ ત્રિકટી નહિં જિન ભાષિત,
ધર્મ સદેવ નમો ભવિ! ભાવે. શ્રી સાધ્ય-નિદર્શન– (૪)
શાસ્ત્ર વિહિત મર્યાદા ધારે, ચચિશ વિષય વિવિધ પ્રકારે.
શાસ્ત્ર. શાસન રસ પ્રકટાવા પ્યારું,
આત્મિક આનંદ સાધ્ય હમારૂં. શ્રી ભાવ–સમર્પન– (૫)
મૈત્રિ પ્રમોદ અને કરૂણ સહ, માધ્યગ્ય ભાવ સુધાર સુવાસી !
એહિ અનોપમ પુષ્પની માલા,
અન આસમાનન્દ વિલાસી. આત્માબ્દ-૩૨ છે. શ્રાવણું. પ્રતિપદા
વેલચંદ ધનજી. મુંબઈ
હૃથge થઇ હથ૯હ { “મંગળ--પ્રાર્થના.” 6.થિ હon
gછS રાગ-આશા. (કયાંથી આ સંભળાય.) મંગળ હે! જીનનામ, પ્રારંભે, મંગળ હો! જીન નામ, અવિચળ સુખનું ધામ..............પ્રારંભે..... ....... કલ્યાણકારી નામ એ જપીએ, કરીયે કોટિ પ્રણામ, વરીયે વાંછિત વિશ્વમાં વેગે, કરીયે જઈ શિવ-ઠામ. પ્રારંભે. એ નામે અઘ સઘળા નાસે, નાસે વ્યાધિ તમામ, વાસે વાસના રૂડી હદયમાં, ભાસે શાન્તિ–આરામ. પ્રારંભે. એ નામે નિત્ય ઉજજળ કરીયે, નિચે આ “આત્મારામ” “આત્માનંદ સભા” જીન–નામે, સાધે સઘળા કામ. પ્રારંભે.
મનસુખલાલ ડાયાભાઇ-શાહ-વઢવાણકાંપ.
=
=
=
===
=
=
=
==
==
=
==
==
00===
=

Page #8

શ્રી નૂતનવર્ષનું મંગળમય વિધાન.
-~ -~r= - 8 नूतन वर्षनुं मंगलमय विधान,
– = == છે કઇ ગિની પેઠે સક્રિયપણે સમ્ય દર્શન જ્ઞાન અને ચારિત્રની ત્રિપુટી
સ દ્વારા આત્માના આનંદને વિકસાવતું આત્માનંદ પ્રકાશ આજના
0 મંગળમય દિવસે પચ્ચીસમાં વર્ષમાં પ્રવેશ કરે છે. પ્રકાશ પોતે જડ હોવા છતાં ઉપાદાન કારણમાં તૈયાર થયેલા આત્માઓમાં ચિતન્ય પ્રેરે છે; અને એ રીતે આત્માને ધર્મપુરૂષાર્થમાં ગતિમાન કરે છે; દુર્ગતિમાં પડતા પ્રાણીઓને અટકાવવારૂપ જે ધર્મની સાર્થકતા ન હોય તે તે પુરૂષાર્થ નામને સફળ કરી શકતો નથી એ નિર્વિવાદ છે. मानस तुला
ત્યારે હવે આપણી સમક્ષ એ પ્રશ્ન ઉપસ્થિત થાય છે કે પચીશ વર્ષોના વહાણાં વાયા છતાં આ આત્માનંદ પ્રકાશે લેખક અને વાંચકેમાં ધર્મરૂપ પુરૂષાર્થ પ્રકટાવવાની સાર્થકતા કરી છે કે કેમ? આ પ્રશ્નનો ઉત્તર તેના લેખક અને વાંચકેના માનસ વ્યાપારેજ આપી શકે. એટલે જેટલે અંશે લેખક વાંચકેના માનસ શુદ્ધ થયા હોય, તેમનાં વતને સ૬ વર્તનશાળી થયાં હોય, આત્માનાં અંધારાં દૂર થઈ નક્કર તત્વજ્ઞાન પ્રકટ્યું હોય, કષાની મંદતા થઈ હોય તેટલે અંશે પ્રસ્તુત પત્ર તેમને ઉપકારક થયું છે. એમ માની શકાય.
પત્ર શરીરની ભરયુવાનીનો આ કાળ પચ્ચીશની સંખ્યા તરીકે શ્રી ચતુર્વિધ સંઘના મંગલમય નામ નિર્દેશતરીકે વ્યકત કરે છે. સાધુ સાધ્વી શ્રાવક અને શ્રાવિકારૂપ ચતુર્વિધ સંઘ જેની સ્થાપના શ્રી તીર્થકરના સ્વહસ્તે થયેલી છે અને જેને આ જમાનામાં પચીશમાં તીર્થકરની પ્રશસ્ત ઉપમા અપાય છે તેના મંગલમય નામને સુચવતું અને તે વર્ષની સંખ્યામાં પ્રવેશ કરતું, આ પ્રકાશ શ્રી ચતુર્વિધ સંઘરૂપ સાધુ-સાધ્વી શ્રાવક અને શ્રાવિકા પ્રત્યેકને પ્રાર્થના કરે છે કે તમે સવિશેષપણે સ્વકર્મમાં અભિરત થાઓ, વ્યવહાર અને પરમાર્થની સાધનાઓમાં કટિબદ્ધ બને, તીર્થ રક્ષા માટે કમર કસે, જીવનના દષ્ટિબિંદુની વિચારણું સતત નજર સન્મુખ રાખે, જીવન કલહુ ઓછા કરે,

Page #9

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ. સંપની સંપૂર્ણ રીતે અભિવૃદ્ધિ કરે અને શાંતિમય જીવનદ્વારા આધ્યાત્મિક પ્રકાશ શીધ્ર મળે તે પ્રબંધ કરો! आध्यात्मिक पुरुषार्थ
શ્રી જીનેશ્વરે નિવેદન કરેલું છે કે જડ વસ્તુઓમાં સારા બોટાપણાનો ભાવ રહેલ નથી, પરંતુ આપણે આત્મા તેને જે રૂપે ગ્રહણ કરે છે તે રૂપે તેનામાં સારા ખાટાપણાનો આરોપ થાય છે. દુનીયાભરના તમામ લેખો જે આત્મામાં શુદ્ધ અસર નીપજાવી ન શકે કે આત્માને મુકિતના લક્ષ્ય ( Stand point) તરફ તૈયાર કરી ન શકે તે તે લેખને દોષ નથી, કિંતુ પોતાના આત્માની તૈયારીને છે. અસ્તુઃ હવે ગત વર્ષના સમરણમાં પત્ર શરીરનું અક્ષર સામર્થ્ય જે વ્યકત થયેલું છે તે નિર્દેશ કરવા પહેલાં ગત વર્ષની સામાન્ય ઘટનાઓનું સિંહાલેકન કરવું અસ્થાને નહિં ગણાય. संस्मरणोनुं सिंहावलोकन
ગત વર્ષમાં શ્રી શત્રુંજયની યાત્રાના અસહકાર સંબંધમાં સકળ સંઘનું– હિંદના પ્રતિનિધિઓનું સંમેલન અમદાવાદમાં થયું હતું, ત્યારપછી તુરતમાંજ જેન કેન્ફરન્સનું ખાસ અધિવેશન મુંબઈમાં થયું હતું. જે જૈન સંઘની એકત્રતા પૂર્વક અસહકાર સફળ બનાવી ચુક્યું હતું, જે અસહકાર આજ પર્યત અવિચ્છિન્ન પણે ચાલુ રહ્યો છે, એ તેને સબળ પુરાવો છે. તે સિવાય મુંબઈમાં જૈન મહિલા સમાજ મિલન પણ તે પ્રસંગે થયું હતું, તેમજ ભારતીય સ્વયંસેવકનું પ્રથમ અધિવેશન સફળ થયું હતું, જે તીર્થરક્ષાને અંગે તેમજ જૈન સમાજમાં સેવાભાવના અને શૈર્ય દાખલ કરવાને અવશ્ય સાધનભૂત નીવડશે એવી આગાહી થવા માંડી છે. જર્મન વિદુષી મીસ ક્રેઝ પી. એચ. ડી.એ ગ્રહણ કરેલા આઠ જેનવ્રતના સંબંધમાં ગતવર્ષનું સ્મરણ પલ્લવિત થયેલું છે. આ પ્રયાસ શ્રીવિજયધર્મસૂરિના વિદ્વાન શિષ્ય શ્રીવિજયેદ્રસૂરિજી તથા શ્રીવિદ્યાવિજયજી મુનિરાજોને આભારી છે. કૅઝહાલમાં મુંબઈમાં જાહેર પ્રજા સમક્ષ પોતાના જૈનદર્શન સાથેના વૈજ્ઞાનિક અનુભવો ચચી રહ્યાં છે. અમદાવાદમાં જૈન વિદ્યોતેજક સહકારી મંડળી લીમીટેડના ઓરગેનાઈઝર તરીકે રા. સારાભાઈ મોદી નીમાયા છે તે જૈન વિદ્યાથીઓને માટે ઘણું જ આશાજનક છે. પ્રસ્તુત બંધુએ લોન સ્કોલરશીપની પદ્ધતિ શરૂ કરી જૈન વિદ્યાથી. એને ઉત્તેજન પ્રથમના વર્ષમાં આપવાની શરૂઆત કરી જે તેમનું સાત ક્ષેત્રમાં કર્યું ક્ષેત્ર અપૂર્ણતાવાળું વિશેષ છે? તે સંબંધનું વર્તમાન વલણ સૂચવે છે. ત્યારપછીના પ્રસંગમાં શહેર ભાવનગરમાં પન્યાસજી શ્રીકેસરવિજયજી મહારાજને ભાવનગરના શ્રીસંઘ તરફથી આચાર્ય પદવી પ્રદાનને પ્રસંગ સંસ્મરણમાં વૃદ્ધિ કરે છે. ગત વર્ષમાં ઉદાર ચિત્ત શેઠ નગીનદાસ કરમચંદ તરફથી પાટણથી શ્રી ભદ્રેશ્વર તીર્થ

Page #10

શ્રી નૂતન વર્ષનું મંગળમય વિધાન. વગેરે તરફ પાટણથી “છ” રી પાળતાં સંઘ લઈ જવાના અપૂર્વ પ્રસંગથી તેમજ શેઠ જમનાભાઈ ભગુભાઈ તરફથી અમદાવાદમાં ઉદ્યાપનના દબદબા ભર્યા પ્રસંગથી આ બંને અપૂર્વ પ્રસંગથી નવીન રંગ પૂરાયેલ છે. મહારાષ્ટ્ર (દક્ષિણ પ્રાંત) ની જાગૃતિ સૂચવતી મહારાષ્ટ્રીય પ્રાંતિક પરિષદુ જે શેઠ સારાભાઈ નેમચંદ હાજી બેરીસ્ટર એટ લૉ અને ધારાસભાના મેંબરના પ્રમુખપણું નીચે સફળ થઈ હતી. મુંબઈમાં શ્રી જૈન સ્વયંસેવક મંડળ જૈન વ્યાયામ શાળાની સ્થાપના એ જૈન જૈન સમાજનું શારીરિક સુધારણુ ( Physical culture) તરફનું વલણ સૂચવે છે. જૈન સમાજ શારીરિક જીવનમાં તદન પછાત છે; જેમાં શ્રી મહાવીર જેવા સમર્થ શરીરબળધારી પુરૂષવરો થયા છે, તેજ દર્શનના અનુયાયીઓની પરિસ્થિતિ વસ્તીપત્રકમાં શારીરિક નિબળતા વિશેષ પ્રમાણમાં સૂચવે છે. શરીરની સુદઢતા વગર મનની મજબુતી અને તે સિવાય આત્મબળ શી રીતે પ્રકટી શકે ? કર્મ અને આત્માનું ઉચ્ચ તત્વજ્ઞાન હોવાનો દાવો કરનાર જૈન દર્શનને તેના વર્તમાન અનુયાયીઓએ મોટે ભાગે આચારમાં નિકૃષ્ટ હોવાના કારણે અન્યની દષ્ટિમાં અધ:પાત કરાવ્યો છે; આથી વ્યાયામ શાળાઓની પ્રત્યેક સ્થળે સંપૂર્ણ રીતે જરૂરીઆત છે તે તરફ જૈન સમાજનું અમે ખાસ ધ્યાન ખેંચીએ છીએ. શ્રીમંતોએ સાથી પ્રથમ આ ક્ષેત્ર તરફ પિતાનાં વલણે વિચારીને અમલમાં મુકવા ઘટે છે.
ગત વર્ષમાં ભાવનગરમાં દક્ષિણામૂર્તિ છાત્રાલય સમેલન પ્રસંગે સૌરાષ્ટ્ર જેનછાત્રાલય સન્મેલન માટે વિચાર કરવા દાદાવાડી બેડીંગમાં ગુરૂકુળ અને વિદ્યાલયેના અધિકારીઓ એકત્ર થયા હતા, જે જરૂર આ વર્ષમાં જૈનછાત્રાલય સન્મેલન મેળવી વિદ્યાથીઓના શારીરિક માનસિક અને આધ્યાત્મિક પ્રશ્નો ચચી તેમના જીવનને સંસ્કારિતા ( progressive culture) વિશેષ પ્રકારે અપશે એવી આશા અસ્થાને નથી. મુનિરાજ શ્રીદર્શનવિજયજીના પુનાના ચાતુર્માસમાં તેમના ઉત્તમ પ્રયાસથી શ્રીયુત કેતકર તરફથી પ્રકટ થયેલ મરાઠી જ્ઞાનકેષમાં જૈનદર્શનના પારિભાષિક શબ્દોના અર્થની અવળી સમાજને અંગે થયેલ ફેરફારને સુધરાવી ગુજરાતી જ્ઞાનકેષ બહાર પાડવાની જે તૈયારી થયેલી છે તે પ્રશંસાપાત્ર છે અને જૈન સમાજે સંપૂર્ણ રીતે તેને ઉત્તેજન આપવા લાયક છે. વીરતત્ત્વ પ્રકાશક મંડળ શિવપુરી કલકત્તા યુનિવસીટીની સંસ્કૃત પરીક્ષાના કેંદ્ર (Centre) તરીકે સ્થાન થયું એ અન્ય દર્શનીય વિદ્વાનોમાં સદરહુ મંડળની વિશ્વસનીયતા સૂચવે છે. તથા મુનિરાજ શ્રી રાજવિજયજી મહારાજનું દૂર દૂર કર્ણાટક દક્ષિણ પ્રદેશમાં વિહાર સાથે ત્યાંના મનુષ્યો ઉપર કરેલા અનેક ઉપકારો અને શ્રી મરૂભૂમિમાં શ્રી વાકાણા તીર્થમાં આચાર્ય મહારાજ શ્રીવિજયવલ્લભ સૂરિજી મહારાજના સ્તુત્ય પ્રયાસ અને ઉપદેશથી શ્રી પાર્શ્વનાથજી વિદ્યાલયની સ્થાપના થતાં તે ભૂમિના જૈન બંધુઓને બંને પ્રકારની કેળવણી સંપાદન થવા કરેલ ઉત્તમ પ્રયત્ન જૈન સમાજની ઉન્નતિ સુચવે છે વગેરે ખાસ ગત વર્ષના નૈધવા લાયક બનાવે છે.

Page #11

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ.
हवे दुःखजनक घटनाओ
ગત વર્ષોંના શુભ સંસ્મરણામાં જૈન સમાજને માટે શુભ આશાજનક પ્રસ’ગાના નિર્દેશ અમાએ કર્યા તે સાથે ખેદજનક પ્રસ`ગેા દર્શાવવા સિવાય પ્રસ્તુત ઘટનાએ પસાર થઇ જાય તે આ જગતમાં માત્ર સુખજ છે એમ ભાન થાય અને દુ:ખનુ' અસ્તિત્વ ભુલાઇ જાય અને એ રીતે સુખ દુ:ખના ઉભય દષ્ટિ બિંદુઓમાં એક વગર ખીજાની અપૂર્ણતાજ રહે. ગતવર્ષના કરૂણાજનક પ્રસંગમાં લેખકના નામ નિશાન વગરનું લાલ અક્ષરનું હૅડખીલ બહાર પડયુ હતુ. જે એમ સૂચવે છે કે જૈન દર્શનમાં અમુક વ્યક્તિએ આચાર્યો અને મુનિ મહારાજાએ તરફ નિશ્વક અને ગલીચ ભાવના ધરાવનારી છે. આવી વ્યક્તિઓની અશુભ ભાવનાએ તરફ તિરસ્કાર અને ખેદ પ્રદર્શિત કરી તે સંબંધમાં વિશેષ ચર્ચા કરવા માગતા નથી. શ્રી કેસરીઆજી તીમાં ધર્મ નિમિત્તે અનેલા અઘટિત બનાવ તરફ કાયદો હાથમાં લેવા જતાં દિગબર બંધુઓનાં થયેલાં મૃત્યુએ સંબંધી ખેદ પ્રદર્શિત કરીએ છીએ. ઉપરાંત કરૂણાજનક પ્રસંગેામાં ગત માહામાસમાં આચાય શ્રીમદ વિજયકમળસૂરિના સ્વર્ગવાસ જે કે જૈન સમાજમાં એક પવિત્ર સાધુરત્ન માટે નહિ પુરી શકાય તેવી ખેાટ પડી છે. તથા શ્રાવકરત્ન ઝવેરી ગુલાબચંદ દેવચ ંદ તથા ધર્મવીર શેઠ વેણીચંદ સુરચંદનાં ખેદજનક અવસાના છે તે શ્રાવક રત્ના માટે પણ જૈન સમાજને તે માટે પુરેપુરી ખાટ પડી છે. लेखदर्शन
ગત વર્ષોંમાં કુલ ત્રણસે છેતાલીસ પાનામાં સતાણુ લેખે આપવામાં આવ્યા છે. જેમાં તેત્રીશ પદ્ય તથા ચાસઠ ગદ્ય લેખા છે. પદ્ય લેખામાં પ્ર૦ શ્રી કાંતિવિજયજી મહારાજનું ઉપદેશક પદ તથા મુનિરાજ શ્રી દનવિજયજીનુ મૂલચંદ્ર ગણિ અષ્ટક ભાવવાહી અને લાલિત્યથી ભરપુર છે. રા. મનસુખલાલ ડાહ્યાભાઇ તરફથી કાવ્યમય ઉજવાયલી શ્રીમદ્ વિજયાન દસૂરીશ્વરની જયંતી તેમજ વઢવાણુ પ્ર॰ શ્રીકાંતિવિજયજી મહારાજને આ સભા વંદના કરવા ગયેલી તે પ્રસ`ગે સમયેાચિત તેમનાં અનાવેલાં કાવ્યે તેમની કવિત્વ શક્તિના સારા પરિચય આપી રહ્યાં છે. રા વેલચંદ ધનજીના · અદલી ન હાય ’ અને પરાશા-વિરામ વિગેરે કાવ્યેા તથા રા૦ મણીલાલ માÌકચંદ મહુધા નિવાસીનાં વીરવદન - સરસ્વતી મહિમા ’ વિગેરે કાવ્યેા, રા. ચુનીલાલ છગનલાલ શ્રોફની ‘ કમળ પ્રશસ્તિ, ’ ૫. અમેાઘચરણનું મગલાભિનંદન તથા રા॰ બાવીશીનું મહારાવંદનીય ગુરૂ ’ વિગરે કાવ્યસમૃદ્ધિએ લેખકેાની કવિ તરીકેઉજજવળ કીર્તિ સપાદ્વિત કરે છે એટલુ જ નહિ' પરંતુ વાંચકેામાં ભાવનામય જીવન સભર ભરે છે. ગદ્ય લેખકેામાં મુનિરાજશ્રી દશનવિજયજી મહારાજ તરફથી વિશ્વરચના પ્રબંધ ભૂગ
"

Page #12

શ્રી નૂતનવર્ષનું મંગલમય વિધાન. બાના મીમાંસા સાથે બાકી રહેલા પાંચ લેખોમાં પૂર્ણ કરવામાં આવ્યું છે. પાશ્ચાત્ય અને જેન ગણિતાનુગના મુકાબલામાં ભૂગોળ અને ભૂવલયને ફેટ પુષ્કળ દલીલે પૂર્વક સિદ્ધ કરેલો છે; “વિશ્વરચના પ્રબંધ” ના તમામ લેખે જે આત્માનંદ પ્રકાશમાં આવી ગયા છે તેને સર્વસંગ્રહ પુસ્તકરૂપે પણ બહાર પડી ચુક્યો છે. વિજ્ઞાન (Science) ના જિજ્ઞાસુ ગ્રેજયુએટને પ્રસ્તુત પુસ્તક સારી રીતે માર્ગદર્શક અને શેધક રૂપે ચિંતનમાં સારી રીતે મદદગાર થશે. મુનિરાજ શ્રી ન્યાયવિજયજીનો ‘મંત્રી મુદ્રા” નો લેખ સુંદર શૈલીવાળો હોઈ ઐતિહાસિક પ્રકાશ આપવા માટે ગ્ય દિશા પ્રેરે છે. રા. વિઠ્ઠલદાસ મૂળચંદ શાહે “સાંસારિક જીવન” ના ત્રણ લેખો, “પરિશ્રમ અને કાર્ય” ના બે લેખે તેમજ “કેટલાક ઉપયેગી વિચારો” ના ત્રણ લેખ લખી લેખ સમૃદ્ધિદ્વારા જન સમાજની વ્યવહારસુધારણ તરફ લક્ષ આપી સદ્વર્તનમાં પ્રેરવા ઉચિત પ્રયાસ કર્યો છે. રા. ગાંધી વલ્લભદાસ ત્રિવનદાસે “વિચારોની આવશ્યક્તા ” “મહાવીર પ્રભુનું સર્વોત્તમ જીવન” તેમજ “ ઉન્નતિના સામાન્ય ધર્મો ' વિગેરે છ લેખે લખી જૈન જીવનને ઉન્નત બનાવવા સફળ પ્રયાસ કર્યો છે. રા. ફતેહચંદ ઝવેરભાઈએ નૂતન વર્ષને મંગળમય વિધાન, આધ્યાત્મિક બળ અને “નિત્યાનિત્ય જીવન ઘટના ” વિગેરે લેખો લખી શરીરની અનિત્યતા સૂચવવા સાથે આધ્યાત્મિક વિચારો પુરૂષાર્થદ્વારા સૂચવ્યા છે. રા. મેહનલાલ દીપચંદ ચોકસીએ “જૈનના તામીલ સાહિત્ય અને આપણું સંગઠન” સુંદર ભાષાશૈલિમાં દર્શાવ્યા છે જે ઐતિહાસિક અને સાહિત્ય રસિક મનુષ્યને માર્ગદર્શક છે. રાગ મહુધા નિવાસીએ “જેન બેંકની આવશ્યકતા” લેખદ્વારા ભાર મૂકીને જણાવી છે. જેના શ્રીમંતોએ તે તરફ ખાસ ધ્યાન ખેંચી પ્રબંધ કરવો ઘટે છે. રા. નરેમ બી. શાહે “જૈન સખાવત” ના છ લેખો લખી દેશકાળની અપેક્ષાએ સખાવતનું સાચું સ્વરૂપ સમાજ સમક્ષ રજુ કર્યું છે જેથી જૈન સમાજનું વેડફાઈ જતું દ્રવ્ય અમુક દષ્ટિબિંદુમાં ગોઠવાઈ શકે, અને એ રીતે સમાજને સારી રીતે ઉપકારક થઈ શકે, રા. આગમાભ્યાસીએ કલ્પસૂત્રના “એક વષકનું અવલોકન” માં મૂકેલ ઐતિહાસિક પ્રશ્ન વિદ્વાનોએ સ્પષ્ટ કરવાનો છે. રાઇ ઘેલાભાઈ પ્રાણજીવને “મૃત્યુ” નો લેખ લખી સંસારની અનિત્યતા સૂચવી છે; જીવનના બને દષ્ટિબિંદુઓમાં અનિત્યતાની સાથે અધ્યાત્મિક કર્મયોગ પણ તેટલેજ જરૂર છે અને એકલી અનિત્યતા ઉપર ભાર મુકી માથે હાથ દઈ બેસી રહેવાનું નથી પણ પુરૂષાર્થ કરી આત્માને આગળ ધપાવવાના સાધનભૂત તરીકે અનિત્યતાના વિચારે કામ કરી શકે તોજ સફળતા ગણી શકાય છે. રા. અનિલે આદર્શ શિક્ષક, રે. વાડીલાલ મહેકમલાલે જૈન ધર્મની ખૂબીઓ” ર. બાવીશીએ સહિષ્ણુતા તેમજ રા. વિહારીએ “સાહિત્ય” વિગેરે લેખો લખી જૈન સમાજ તરફ વિસ્તારથી સદ

Page #13

શ્રી આત્માનદ પ્રકાશ.
વિચાર પ્રેરેલા છે. પ્રસ્તુત સર્વ ગદ્ય પદ્ય લેખો પ્રશંસાપાત્ર હોઈ અમે તે સંબં. ધમાં વિશેષ લખીએ તે કરતાં વાંચક વર્ગની ગુણગ્રાહકતા ઉપર છોડી દઈએ છીએ. આ સિવાય ગ્રંથાવલોકન તથા વર્તમાન સમાચારના તમામ લેખ રા. સેક્રેટરી તરફથી લખાએલ છે, અને પીઠ પૃષ્ટ ઉપર રા. કાલેલકર રા. ગિજુભાઈ વિગેરેના ઉપયેગી પ્રવચને લગભગ દશ માસિક ઊપર આપવામાં આવ્યા છે. મુખ્ય પૃષ્ઠનું સંસ્કૃત ભાષાનું નિવેદન શ્રી “ઉપમિતિ ભવ પ્રપંચાકથા’ માંથી આપવામાં આવ્યું છે અને તમામ મનુષ્યને સુખ અને દુઃખના વાસ્તવિક ભગવટાનું રહસ્ય સૂચવી રહ્યું છે. આ તમામ લેખક મહાશયોનો આભાર માનતાં આ અને અન્ય લેખક મહાનુભાવોને નવા વર્ષમાં લેખ આપવા આમંત્રીયે છીએ.
અમારા સુજ્ઞ ગ્રાહકોની માંગણી ઉપર લક્ષ આપી બે વર્ષ થયાં “જેન ઐતિહાસિક સાહિત્ય માટે લેખોની શરૂઆત અમોએ કરેલી છે; પરંતુ ગયા વર્ષમાં અમારા માનવંતા કેટલાક ગ્રાહકોએ સ્ત્રી ઉપગી વાંચન પણ થોડું થોડું આત્માનંદ પ્રકાશમાં આપવા માટે અમારું લક્ષ દયું છે, જેથી તે માંગણીને પણ પહોંચી વળવા આ વર્ષે બીજા અંકથી સ્ત્રી ઉપગી વાંચન સ્ત્રી કેળવણું, સ્ત્રીઓનું કર્તવ્ય, સ્ત્રી હિતવચને અને સતી સ્ત્રીરતનેનાં ભાવવાહી ચરિત્રો વગેરે આપવા બનતા પ્રયત્ન કરીશું. अपूर्णतार्नु भान.
જૈન દર્શન પાંચ સમવાયેને કોઈ પણ કાર્ય સિદ્ધિને માટે માને છે, તેમાં એકની અપૂર્ણતાનું બાકીના સમવાયે પૂરક બને છે, એ સ્યાદવાદ દષ્ટિ છે. મનુષ્યમાત્ર અપૂર્ણ છે સિવાય કે સર્વજ્ઞ ભગવાન્ ! તેમ અમે પણ પ્રસ્તુત પત્રના નિયામક તરીકે અપૂર્ણ છીએ અને એ અપૂર્વતાનું સતત ભાન સમીપ રાખીનેજ પ્રવૃત્તિની પ્રગતિની ઇચ્છા ચાલુ રાખીએ છીએ. અધિષ્ઠાયક દેવ અમારી એ અભિલાષાને અધિક બળ આપી સત્વર પાર પાડે તેમ ઈચ્છીએ છીએ. प्रार्थना अने विनंति.
ચતુર્વિધ સંઘમાં મુકુટસ્થાને વતતા સાધુ તથા સાધ્વી મહારાજેને પ્રાર્થના કરીએ છીએ કે જે સમાજના આપ નેતાઓ છે. આપની એકત્રતા સંમેલન દ્વારા જલ્દી કરી આપ આપસમાં એકયતા વધારી જેનસમાજને અધ:પતનમાંથી ઉદ્ધાર કરે. તેમજ શ્રાવક અને શ્રાવિકા વર્ગને વિનંતિ કરીએ છીએ કે તીર્થરક્ષા, અન્યદર્શનીઓની જૈનદર્શન તરફ આક્ષેપવૃત્તિઓ, વિગેરે આવી પડતી અનેક આફતોમાંથી બચવા, એક કેદ્રસ્થ કમીટી બનાવો અને એ રીતે જૈનશાસનને એકજ ધર્મ મુંડા નીચે એકત્રિત કરો.

Page #14

---
નૂતન વર્ષ નું મંગલમય વિધાન.
अभिलाषा -
ગતવર્ષના વિધાનમાં આ સભા અને પત્રના ‘ રોષ્ય મહેાત્સવ ’ ( silver Jubilee ) સંબંધી વ્યક્ત કરાએલી અભિલાષા હજી પૂર્ણ થઇ નથી તેને માટે આ સભાના કાર્ય કર્તાએ જાગૃત બની પેાતાની સુષુપ્તિને શીઘ્ર તજી દેશે તેમ ઇચ્છીએ છીએ; તે સાથે પ્રસ્તુત પત્રની સચિત્ર કવૃદ્ધિ સાથે આકર્ષકતા, વિશેશ સસ્તુ સાહિત્ય પ્રચાર, સ્કોલરશીપા; ગુરૂભક્તિ, ગુરૂમ ંદિર, સમાજ સેવા, નવીન ગ્રંથ પ્રકાશન સમૃદ્ધિ, અને વસુદેવહિંડી જેવા ગ્રંથનું અભૂતપૂર્વ પ્રકાશન વિગેરે નવીન વર્ષની અભિલાષા અમારા માનસમાં ઉત્સાહ બળથી પ્રકટી રહી છે એ અમે આ મગલ પ્રસંગે વ્યક્ત કરીએ છીએ; એ અમારાં ઉચિત ક બ્યામાં સહાય અર્પવા શ્રી સંઘને પ્રાર્થના કરીએ છીએ.
अंतिम प्रार्थना
દ
ઉપસ હારમાં પચ્ચીશમા તીથ કરરૂપે મનાએલા અને જેને શ્રી તી કર પ્રભુ દેશના કાળે નમો તિશ્ચત્ત સબાધીને સમવસરણમાં બેસે છે, તે શ્રી સંઘના અધિષ્ઠાયક દેવને આધ્યાત્મિક ઉચ્ચ સ્વરે પ્રાથીએ છીએ કે મહાન તીર્થાધિરાજ શ્રી શત્રુંજયની યાત્રા સંબંધી ગુંચવણે જલ્દી દૂર થઇ જાય, રાધાનાં શાંતિ મૈવતુ એ મહા મંગલકારી વાકયથી જગમાત્રનુ ભલુ ઇચ્છતા જૈનસ ંઘની અભિલાષા સ ંતાષાય, અસહકાર દૂર થવાનેા પ્રસંગ શીઘ્ર ઉપસ્થિત થાય તેમજ શ્રી કેસરીયાજી વિગેરે અન્ય તીર્થોના કલેશા શાંત થઇ દિગ ંબર શ્વેતાંબર વચ્ચે ઐકય પ્રકટે તેવું ઇચ્છી, પ્રસ્તુત પત્ર નવીન માં લેખકે અને વાંચકામાં શાંતિના પ્રસાર કરી તેમના આત્માને ઉજ્વળ બનાવે, કષાયાની મઢતા કરે, પુરૂષાર્થ માં ઉત્સાહ અપે અને આત્માના આનંદની સંપૂર્ણ પણે વિકસાવવાના માર્ગમાં પ્રગતિશીળ બનાવે તેવી અભિલાષાએ વ્યક્ત કરી પ્રસ્તુત પત્રના પચ્ચીશની સંખ્યાને સૂચવતા શ્રીસંઘને સુંદર લેખા માટે આમ ત્રણના સ્મ્રુતિ શ્લાના અંતિમ પદિ સાદર કરી વિરમીએ છીએ.
संघः सोऽघहरः पुनातु चरणन्यासैः सतां मंदिरं ।
[ 3 grifa:]

Page #15

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ.
છે. કેટલાક ઉપયોગી વિચારો.
વિઠલદાસ મૂ શાહ.
(ગતાંક પૃષ્ટ ૩૩૭ થી શરૂ.) છે જે મનુષ્ય હંમેશાં પિતાનું જ્ઞાન વધારવાના પ્રયત્નો કર્યા કરે છે તે
માં પિતાની ઉન્નતિના પ્રયત્નોજ કરે છે એમજ ગણી શકાય તેનું વૃદ્ધિ જો પામેલું જ્ઞાન વેપાર અને વ્યવહારિક સઘળી બાબતમાં તેને ઘણી જ
આ સહાય કરે છે. પરંતુ જે લોકો એ તરફ ધ્યાન નથી આપતા તેઓ - તાનું આખું જીવન બગાડી મુકે છે એમ કહેવું જરા પણ ખોટું નથી. આજકાલના યુવકોનો ઘણે ખરે સમય નકામી બાબતમાં જાય છે. સમયને એ ગેરૂપગ જીવનનાજ નાશ રૂપ છે. જે એ સમયનો ઉપયબ કઈ પ્રકારે પોતાનું જ્ઞાન વધારવામાં અને પોતાની ઉન્નતિ કરવામાં આવે તો લોકો તેને જીંદગીને સદુપયોગ થયેલે કહેશે. જીવનને સદુપયોગ અને દુરૂપયેગમાં એટલેજ ભેદ છે કે સદુપએગમાં આપણે પ્રત્યેક પ્રસંગ અને પ્રત્યેક ક્ષણથી કાંઈને કાંઈ લાભ મેળવીએ છીએ અને દુરૂપયોગમાં સારા સારા પ્રસંગે ગુમાવીએ છીએ અને કિંમતી સમય નકામ ગાળીએ છીએ. જસ્ટીસ રાનડે સાહેબ આટલી બધી શ્રેષ્ઠતા કેવી રીતે સંપાદન કરી શકયા હતા? તે એજ રીતે કે તેઓ હમેશાં પોતાનું જ્ઞાન વધારવાના પ્રયત્નો કરતા હતા. તેઓ હમેશાં અભ્યાસમાં અને વિચારમાં જ મશગુલ રહેતા. અંતિમ અવસ્થામાં પોતે માંદગીને બીછાને હતા ત્યારે પણ કાંઈને કાંઈ વાંચ્યાજ કરતા હતા. છેવટે પોતાના મૃત્યુ પહેલા થોડા દિવસમાં પણ પોતાને ઘણે ખરે સમય જ્ઞાનાર્જનમાંજ ગાળતા હતા. તેમની અભ્યાસવૃત્તિથી ઘરના લોકોને ચિંતા થતી હતી અને તેમને કહેતા કે આખો દિવસ વાંચ્યા કરવાથી શું તબિયત ન બગડે ? તે સમયે પોતે જ્યારે હવા ફેર માટે મહાબળેશ્વર જવાના હતા તે વખતે ઘરના લોકોએ તેમને કહ્યું કે મહાબળેશ્વર ગયા પછી વાંચવાનું કાર્ય ઓછું કરવું જોઈએ કે જેથી પૂર્ણ વિશ્રાંતિ મળી શકે. તે ઉપરથી પોતે ઉત્તર આપે કે “વિશ્રાંતિનો શ અર્થ છે? જે વાંચવામાં ચિત ચૂંટે, મનને શાંતિ મળે અને નાની નાની વેદનાઓ ભૂલી જવાય તે છેડવાથી શું વિશ્રાંતિ મળી શકે? કંઈ પણ કાર્ય કર્યા વગર નિરર્થક જીવન ગાળવાનો સમય આવી જાય તો તે વખતે જીવનનો અંત લાવવો એજ ઉત્તમ અને ઉચિત છે.” તેઓના શિષ્ય સ્વ. ગોખલેજી પણ પિતાના સમયને ઘણે ભાગ જ્ઞાનની વૃદ્ધિ કરવામાંજ વ્યતીત કરતા હતા. તેઓ આખી રાત સુધી

Page #16

કેટલાક ઉપયોગી વિચારે.
૧૧
પુસ્તકો વાંચ્યા કરતા હતા અને જુદી જુદી જાતના આંકડાઓ ગણ્યા કરતા હતા એને લઈને જ તેઓને વકતવ્ય સર્વત્ર સર્વ શ્રેષ્ઠ ગણાતા હતા અને પોતાના દેશ પ્રત્યેનું કર્તવ્ય બજાવી શકયા હતા.
જેવી રીતે થોડું થોડું ધન બચાવવાથી લાંબે વખતે મનુષ્ય ધનવાન બને છે તેવી જ રીતે થોડું થોડું જ્ઞાન વધારતા રહેવાથી લાંબે સમયે મનુષ્ય માટે વિદ્વાન અને જ્ઞાનવાન બને છે અને તે જ્ઞાન અને વિદ્યાની સહાયથી મનુષ્ય પૂર્ણતા પ્રાપ્ત કરે છે. એ વિદ્યા અને જ્ઞાનથી આગળ ઉપર આપણને યથેષ્ટ લાભ થઈ શકે છે. અને જેમ જેમ સમય જાય છે, જેમ જેમ સંસારના જ્ઞાન તથા વિદ્યાની વૃદ્ધિ થતી જાય છે, તેમ તેમ તેનું મહત્વ અને મૂલ્ય પણ વધતું જાય છે. આજ કાલ પ્રતિયોગિતા અથવા પ્રતિસ્પર્ધાને જમાને છે. જે મનુષ્યનું જ્ઞાન જેટલું વધારે હશે તેટલો તે વધારે વિજયી થવાને. એટલા માટે જે મનુષ્ય સંસારમાં સર્વ પ્રકારની ઉન્નતિ કરવા ઇચ્છતા હોય તેણે પોતાના જ્ઞાનની વૃદ્ધિ કરવી જોઈએ અને પોતાનું મહત્વ તથા મુલ્ય વધારવું જોઈએ. તે કરતાં મનુષ્યને કરવાનું સંસારમાં બીજું કાંઈ સારું કાર્ય નથી. એટલા માટે આપણે આપણું આચરણ સુધારવાના તેમજ જ્ઞાન, બળ તથા ધન વધારવાના એક પણ પ્રસંગને હાથથી જવા ન દેવો જોઈએ અને પ્રત્યેક ક્ષણને, પ્રત્યેક પ્રસંગને કાંઈને કાંઈ સદુપયોગ જ કરવો જોઈએ. સમય સાથી મુલ્યવાન વસ્તુ છે. તે બચાવવા ખાતર રેલ્વેની લાઈને આડી અવળી કરવાને બદલે સીધી કરવામાં આવે છે અને તેમ કરવામાં કરેડો રૂપિયા ખર્ચવામાં આવે છે. પણ તેનાથી રેલગાડી ઉદ્દિષ્ટ સ્થાને વેલાસર પહોંચે છે અને સમયનો ઘણે બચાવ થાય છે. આજ કાલ સંસારમાં જે મનુષ્ય કાર્ય કરવા ઈચ્છતો હોય તેણે સમયનું ખુબ ધ્યાન રાખવું જોઈએ. હમેશાં નવી નવી મશીનરીની શોધ સમયના બચાવ માટે જ કરવામાં આવે છે, મુસાફરીના નવાં સાધને સમયના બચાવ ખાતરજ તૈયાર કરવામાં આવે છે. આવી સ્થિતિમાં પ્રત્યેક મનુષ્યનું પરમ અને પ્રથમ કર્તવ્ય છે કે તેણે પોતાના બહુ મુલ્ય સમયને કદિ પણ વ્યર્થ ન ગુમાવવો અને તેનાથી હમેશાં બને તેટલે લાભ ઉઠાવવો.
સમય એજ પ્રત્યેક મનુષ્યની ખરી દોલત છે, અને જ્ઞાન એજ પ્રત્યેક મનુષ્યનું બળ છે. જે મનુષ્ય હમેશાં સમયનો સદુપયોગ કરે છે તે ધનવાન બનવાનેજ પ્રયત્ન કરે છે એમ કહી શકાય અને જે જ્ઞાન પ્રાપ્ત કરે છે તે પોતાનું બળ વધારે છે. આપણને મોટા મોટા ધનવાનો તેમજ વિદ્વાનના એવા અનેક ઉદાહરણે મળી શકશે કે જેઓએ પોતાની બાલ્યાવસ્થામાં દરિદ્રતાને લઈને નાની મોટી નોકરી કરી પોતાનું ગુજરાન ચલાવ્યું હોય છે અને અવકાશના સમયમાં વિદ્યા તથા જ્ઞાનની પ્રાપ્તિ માટે ઉદ્યોગ કર્યો હોય છે. તેઓને એ ઉદ્યોગ આગળ ઉપર દોલતની જેમ કામ લાગ્યું અને એ વિદ્યા તથા જ્ઞાનની સહાયતાથી તેઓએ

Page #17

૧૨
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ.
આકીના જીવનમાં ઘણીજ ઉન્નતિ સાધી. તે લેાકેામાં આત્માત્ક સાધવાની પ્રબળ ઈચ્છા હતી અને તેને લઇનેજ તેઓ હમેશાં પેાતાની ઉન્નતિ કરવાના પ્રયત્નમાંજ મડયા રહેતા હતા. તેઓ નિરંતર આગળ વધતા ગયા અને છેવટે તેઓએ સફલતા પ્રાપ્ત કરી લીધી. આપણી આસપાસ આપણે એવા અનેક મનુષ્ય જોશુ` કે જેઆની માસિક, શારીરિક અને આર્થિક સ્થિતિ સાધારણ રીતે ઘણી સારી હશે, પરતુ જેએનાં જીવનમાં કશુ સારૂ પરિવર્તન નહિ થયુ' હાય. તેનુ કારણ એજ છે કે તેએએ પાતાની શિત અને સમયને કદિપણું સદુપયાગ કયો હાતા નથી. તેઓએ આત્માત્કષ સાધવાના કદ્વિપણુ કાંઇ પ્રયત્ન પણ કર્યા હાતા નથી. તેઓ પેાતાની વમાન સ્થિતિથીજ સ ંતુષ્ટ રહે છે . અને આગળ વધવાની કશી આવશ્યકતા પણ સમજતા નથી, અથવા કદાચ સમજે છે તે પણ તેને માટે કશા પ્રયત્ન કરતા નથી, ઘણા મનુષ્યા એવા હાય છે કે જે તે સ્હેજ પ્રયત્ન કરે તા ઘણા લેાકેાને પેાતાને ત્યાં નાકર રાખી શકે, પર ંતુ કેવળ આત્માત્કર્ષ ની ઇચ્છાના અભાવને લઇને તેમજ પેાતાની શકિતઓને સદુપયાગ નહિ કરવાને લઈને જીંદગીભર ખીજાની નાકરી કર્યા કરે છે.
જ્ઞાન વધારવાના સાથી ઉત્તમ સાધના એ જ છે, એક અધ્યયન અને બીજી ચિંત્વન. ઘણા લેકે એમ સમજે છે કે અધ્યયન કેવળ ખલ્યવયમાં અને યુવાવસ્થામાંજ થઇ શકે છે. પરતુ એવું સમજવું ભૂલ ભરેલું છે. એ લેાકેા ખાલ્યવયમાં અથવા યુવાવસ્થામાં કાઇપણ કારણને લઇને વિદ્યા પ્રાપ્ત ન કરી શકયા હાય તે પ્રયત્ન કરે તે ભવિષ્યમાં પણ વિદ્યા પ્રાપ્ત કરી શકે છે. તેમાં જરૂર છે કેવળ વિદ્યા તરફ્ અનુરાગ થવાની અને તે પ્રાપ્ત કરવાની પ્રબળ ઇચ્છાની, તેજ રીતે તે લેાકેા પણ મેાટી ભૂલ કરે છે કે જેઓ એમ માને છે કે યુવાવસ્થામાંજ વિદ્યાર્થી જીવનના અંત આવી જાય છે અને તે પછી અધ્યયનના સમય અથવા તેની આવશ્યકતા રહેતાજ નથી. જો સાચું કહીએ તેા સ્કુલા તથા કાલેજોમાં તે કોઇ વિષયનું સામાન્ય જ્ઞાન આપવામાં આવે છે અને તે પ્રાપ્ત કરવાની કંઇક રીત બતાવવામાં આવે છે. વાસ્તવિક અધ્યયન તા સ્કુલ અથવા કાલેજ છેાડ્યા પછીજ થઇ શકે છે.
આજકાલ શિક્ષણના પ્રચાર ઉપર તે ઘણેાજ ભાર મુકવામાં આવે છે, પરંતુ શિક્ષણનું વાસ્તવિક રહસ્ય અને મહત્વ ઘણા ઘેાડા લેાકેાજ સમજે છે. પાઠ્ય પુસ્તકા ભણવાથીજ શિક્ષણ પ્રાપ્ત થાય છે એમ નથી. ખરૂ શિક્ષણ તે એ છે કે જેનાથી મનુષ્યને પોતાના સાંસારિક જીવનમાં ઉપયાગી થાય એવી વાતાનું જ્ઞાન મળે, મનુષ્ય પેાતાનુ કર્તવ્ય બરાબર સમજી જાય; ધર્મ, સદાચાર, નીતિમાં નિષ્ઠા અને દ્રઢતા ઉત્પન્ન થાય તથા પોતાના દેશ પ્રત્યે ભકિત તેમજ

Page #18

કેટલાક ઉપયોગી વિચારે.
કર્તવ્ય બુદ્ધિ ઉત્પન્ન થાય. આજકાલનું શિક્ષણ લીધેલા ઘણા યુવકે નથી જાણતા હોતા કે સંસારમાં જીવન કેવા પ્રકારનું વ્યતીત કરવું જોઈએ. ઘણું ભણેલા અને સભ્ય કહેવાતા લેકે દુરાચારી અને કુમાગ જેવામાં આવે છે અને ઘણું શિક્ષિત લોકે દેશદ્રોહી તથા સમાજ શત્રુ બને છે. આવા લોકોનું શિક્ષણ શું કામનું ?
આજકાલના શિક્ષણનો એક મહાન દેષ એ છે કે મનુષ્ય કામ કરવાને લાયક નથી રહેતો; તેની કાર્ય કરવાની શકિત ઘણે ભાગે નષ્ટ થાય છે, લોકે ભણું ગણીને શિક્ષિત તો અવશ્ય કહેવાય છે, પરંતુ શિક્ષિત બનવામાં તેઓ પિતાની બધી શકિતઓનો નાશ કરી દે છે, આ દોષ લગભગ સંસાર વ્યાપી બની રહ્યો છે અને એ દૂર કરવાનું કામ કંઈ એકાદ વ્યકિતને માટે તો લગભગ અસંભવિત છે. તેને માટે સંસારના મોટા મોટા રાચ્છે અને દિગ્ગજ વિદ્વાનોના પ્રયત્નની આવશ્યકતા છે. તે પણ ઘણા લોકો પોતે ધારે તે એ દોષથી કાંઈક બચી શકે એમ છે તેમજ પોતાના સંતાનને પણ બચાવી શકે એમ છે. માત્ર પુસ્તકો ભણવાથી જ મનુષ્ય સંસારનું કાર્ય કદિ પણ ચલાવી શકતો નથી. તેને કઈ પ્રકારની કળા જાણવાની તથા વ્યવહાર–બુદ્ધિની જરૂર છે. આજકાલના શિક્ષિતામાં એ વસ્તુઓનો અભાવ હોય છે અને તેટલા માટે જ તેઓ હંમેશાં અપૂર્ણ જ રહી જાય છે.
બીજી બાજુ એવા લોકો હોય છે કે જેઓ કંઈક હુન્નર પણ જાણતા હોય છે અને જેઓને વ્યવહારનું પણ જ્ઞાન હોય છે. પરંતુ તે લેકે નિરક્ષર હોય છે અને તેને લઈને તેઓ પણ અધુરા રહી જાય છે. એક સમર્થ વિદ્વાનનો અભિપ્રાય છે કે મોટા મોટા વૈજ્ઞાનિક આવિષ્કાર કરવાથી સંસારનું જેટલું કલ્યાણ થઈ શકે છે તેના કરતાં હજારગણું એ નિરક્ષરોને સાક્ષર બનાવવાથી થઈ શકે છે. ઘણા નિરક્ષર એવા હોય છે કે જેઓને કંઈક શીખવાની ઘણી જ લાલસા હોય છે, પરંતુ હવે ભણવાનો સમય નથી રહ્યો એમ માનીને તેઓ એ લાલસાને દાબી દે છે, પરંતુ જે તે લોકો ઈછે તે પોતાના અવકાશના સમયમાં અથવા નિરર્થક કામમાંથી થોડા ઘણા સમય બચાવીને ઘણું સારી રીતે ભણી શકે છે. પાશ્ચાત્ય દેશનાં ઘણા વિદ્યાલયે એવા છે કે જેમાં માત્ર કારખાનામાં કામ કરનાર મજુરોને શિક્ષણ આપવામાં આવે છે. એવા લેકે સહેલાઈથી થોડું ઘણું શીખી લે છે અને તે શિક્ષણથી ઘણે લાભ મેળવે છે. સાચું કહીએ તો શિક્ષણનું મહત્વ ધન, સંપતિ વિગેરેથી જરાપણ ઓછું નથી. પ્રાપ્ત કરેલી વિદ્યાને વ્યવહારમાં ઉપયોગ કરીને મનુષ્ય સારે આર્થિક લાભ મેળવી શકે છે. વિદ્યા પ્રાપ્ત કરવાને સમય કદિ સમાપ્ત થતાજ નથી. જીવનની પ્રત્યેક અવસ્થામાં વિદ્યા પ્રાપ્ત કરી શકાય છે. આંધળા, બહેરા, મુંગા, ઘરડાં, રોગી સઘળા વિદ્યાપાર્જન કરતા

Page #19

૧૪
*
--
-
-
-
-
-
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ. જોવામાં આવે છે. તેમાં આવશ્યકતા છે માત્ર પરિશ્રમ કરવાની અને સમય ગાળવાની. પિતાનું જ્ઞાન વધારવાની અને માનસિક શકિતઓને વિકસિત કરવાની લાલસા પ્રત્યેક મનુષ્યમાં હેવી જ જોઈએ. એ લાલસા ઘણી જ સુંદર, પવિત્ર અને લાભદાયી છે. એ લાલસા પૂર્ણ કરતી વખતે મનુષ્યનું મન ઘણુંજ પ્રસન્ન અને સંતુષ્ટ રહે છે અને ભાવિ જીવનમાં તેનાથી ઘણે લાભ પણ થાય છે. –ચાલુ
POSASUGEROORBELES છે. અમારી ભાવના. હું PASSERBESS38989
ગઝલ. અમે આ દેહને પામી, ભજશું ભાવે જગસ્વામી, તજીશું જે હશે ખામી, અમારી ભાવના એ છે. પ્રભુ શ્રી વીરની વાણું, સુધાસમ જાણું ગુણખાણું, સદા સુણશું ઉલટ આણું, અમારી ભાવના એ છે. નીતિ પળે સદા જાશું, દુ:ખી દેખી દયા ખાશું, લુછીશું એહના આંસુ, અમારી ભાવના એ છે. ન નીંદા કેઈની કરશું, ન માની થઈ કદી ફરશું, પ્રપંચોને પરિહરશું, અમારી ભાવના એ છે. ફેલા ધર્મને કરવા, કેળવણું–કાર્ય આદરવા, ન કરશું દેહની પરવા, અમારી ભાવના એ છે. સ્વબધુઓ ! સુખી કરશું, દીલે બસ દાઝ એ ધરણું, દુઃખે દેખી તુરત હરશું, અમારી ભાવના એ છે. જીવન ઉંચું સદા ગાળી, કષાય ચારને ટાળી, પ્રભુ–પળે જશુ ચાલી, અમારી ભાવના એ છે. ઉજજવળ આ આત્માને કરશું, ચિદાનંદ તિને વરશું, ભવાબ્ધિને સુખે તરશું. અમારી ભાવના એ છે.
મનસુખલાલ ડાયાભાઈ શાહ-વઢવાણુ કાં૫. ======= ===== === =[E]
[]=

Page #20

66
પર્યુષણ પત્ર અને તેની આરાધના
પર્યુષણ પર્વ અને તેની આરાધના ”
( લેખક:—મણિલાલ માણેકચંદ મહુધાવાલા. )
સ
до
વ જૈન પર્વમાં અદ્વિતિય, અત્યુત્તમ અને પુનિતતમ પર્વ જે કાઈ ડાય તે તે પર્યું ષણનુ જ. આ માંગલિક પના માંગલિક આઠ દિવસે રમ્ય, મનેાહર, શન્તિમય અને શાન્તિકર હાય છે; મહાત્સવા, તપશ્ચર્યા, સ્વામિવાત્સલ્ય, ધર્મ પ્રભાવના અને અનેક શુભ કાર્ય તેમાં જ ઉજવાય છે. પર્યુ`ષણ પર્વ એટલે શ્રી તિથ કરે ઉપદેશેલા ધર્મ, અર્થ, કામ અને મેાક્ષ એ ચાર પુરુષાર્થ માંના ધર્મ પુરુષાર્થ સાધી પુણ્ય પાપનુ અનુક્રમે પાષણુ શેષણ કરવાની વહી જતી અમુલ્ય પવિત્ર પળ. તે પર્વ ખાસ કરીને વર્ષા રૂતુમાં આવે છે અને મેટા ભાગે તે રૂતુ મંદ પ્રવૃત્તિ અને નિવૃત્તિની ગણી શકાય છે અને જો આવા સમયમાં માનવ હૃદય ધારે તેા પેાતાનુ ચિત્ત ધાર્મિક કાર્ય માં પરોવી ધમપરાચણુ ની શુભ કર્મ ઉપાર્જન કરી શકે છે. તેમાં પુણ્યરૂપી અમૃત પણ ચાખી શકાય યા પાપ રૂપી વિષ પણ આરોગી શકાય. તે બન્નેને આધાર માનસિક અંધામનની સ્થિરતા, એકાગ્રતા, સુસ’સ્કાર, આચાર વિચાર, ધર્મ ઉપર અડગ શ્રદ્ધા અને અપ્રતિમ પ્રીતિ ઉપર અવલંબી રહે છે. અહિંયાં મારે એટલું સ્પષ્ટ કરવું પડશે કે પ ષણ પર્વ જેવા ઉત્કૃષ્ટ દિવસેામાં ધમોની અચુક આરાધના કરી ધર્મભાવયુક્ત રહેવુ તે પ્રત્યેક પાંચ--પરમેષ્ટિ મંત્ર પઢનારા અને પઢાવનારનુ ધ્યેય અને કત વ્ય છે અને હાવુ જ જોઇએ.
રણ,
૧૫
પણ આ વિષમ કાળમાં શુ શ્રવણ અને દૃષ્ટિ ગેાચર થાય છે તેના ઉપર કઇ દષ્ટિપાત કરીએ. આ ઝેરી યુગનુ ઝેરી વાતાવરણ લગભગ સર્વાંની રગેરગમાં ઝેર જમાવી આ પર્વાધિરાજમાં તે શુ પણ અહર્નિશ અસત્યમ ભરપટ્ટે આચરવા અને સુકને તિલાંજલી આપવા સતત્ પ્રેરણા કરી રહ્યું છે. અત્યારે પાપ પ્રદશન ઠેરઠેર ભરાય છે, જોવાય છે, તેમાં ભાગ ભજવવાની અનુચિત વિજ્ઞપ્તિ કરાય છે; વેરવ ક ક ંપનીઓ ઉભી કરી તેના ઉત્પાદક, સંચાલક અને સભ્ય બનાવવાના ભયકર ભગીરથ પ્રયત્ન ચાજાયા છે. વળી અત્યારે કેટલાક પોતપાતાના શાસ્રસિદ્ધાંતથી વિરૂદ્ધ ચાલતા માલમ પડી આવે છે. એક વખત આવક પુષ્કળ હતી અને જાવક જીજ હતી, અત્યારે તેથી ઉલટુ જ જોવાય છે. તે વખતની ધર્માનુરાગી જૈન જનતા “ ખર્ચ ઘટે તેા પાપ ઘટે ” એ સિદ્ધાંત પાઢતી અને પાઠવતી, પણ આ યુગની વિવિધ વૈભવમાં રાચી માચી રહેલ જૈન પ્રજા “ ખર્ચ વધે તે પાપ ઘટે ” એવા

Page #21

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ. ઉંધા સિદ્ધાંતને વળગી રહી હોય તેમ જણાય છે. તે વખતે ધમ ઉપર અનન્ય પ્રીતિ, નિશ્ચળ શ્રદ્ધા અને “કરણું સમ તરણી” ખાસ કરીને જોવામાં આવતાં, પણ અત્યારે તો તે સર્વ ઓસરાઈ ગયાં હોય નહિ તેમ ભણકારા ભણકી રહ્યા છે. વળી તે સમયમાં શ્રદ્ધા એ જ આધ્યાત્મિક બલકે દરેક જાતના જીવનની ચાવી હતી અને હોવી જ જોઈએ; તે વિષ્ણુ ધર્મ ઘડીભર ટકી શક્યું નથી અને શકવાને નથી; જેમ દિપક વિણ તરફ અંધકાર પ્રસરી જાય છે તેમ શ્રદ્ધરૂપી દિપક વિણ ધર્મ રૂપી દિવ્ય ગૃહમાં સર્વદા તે પ્રસરવાનો જ. જ્યાં અડગ શ્રદ્ધા નથી ત્યાં કાંઈ સાથ છે જ નહિ. હાલમાં શ્રદ્ધા અન્ય દર્શનમાં ગીરો મુકાઈ ન હોય તેમ ભાસે છે. જ્યાં શ્રદ્ધા ત્યાં જ આસ્તિકતા; નહિ તો નાસ્તિકતાનાં રોપણ રોપાવવાનાં જ. વિશેષમાં અત્યારે કેટલાક તે નાસ્તિકતામાં એટલે બધે ઉંચ દરજજામાં પહોંચી ગયા છે કે તેઓ જીનેશ્વર ભગવાનના શાસ્ત્ર આગમ દ્વારા સિંચન કરેલા અમૃતમય આદેશ-ફરમાનને ઠોકર મારી ધર્મને બાજુએ મુકી અધમ આચરણ કરી રહ્યા છે. આનું નામ જ નાસ્તિકતા સમય સાથે આચાર વિચારને પલટો. હજુ તે અવસર્પિણી કાળનો પાંચમો આરો છે. આવતા આરામાં કેવું આચારણું થશે તે મુદ્દાને અગમ્ય પ્રશ્ન છે.
ઉપરોક્ત સામાન્ય પરિવર્તન અને પરિસ્થિતિ ઉપરાંત મુડી વિણ બહોળો નફો કરવાના લાખેણા પર્યુષણ પર્વાધિરાજના દિવસમાં, જૈન ધર્મ અને ખરા જેનને અણછાજતાં શરમાવનાર દુષ્કર્મ કેવાં આચરાય છે, સેવાય છે તે ઉપર કંઈ વિચાર કરીએ. તેમાં કોઈ સ્થળે અત્યારે ઉપાશ્રય વિસરાય છે, નાટક સિનેમામાં ઝડપ ઘુસાય છે, વ્યાખ્યાન અને પવિત્ર કલપસુત્ર એકચિત્તથી શ્રવણ કરવાને બદલે હાજી હાજી ભણાય છે, અંધશ્રદ્ધા પોષાય છે, મનરંજન રસીલી, ગંગારિક નવલકથા અને ફરફરી આવા પવિત્ર દિવસમાં વંચાય છે; ધાર્મિક પુસ્તક અને પુસ્તકાલય વિસ્તૃત થાય છે. ત્રણ મૂળ તત્વ–સુદેવ, સુગુરુ અને સુધર્મ: તેમજ પાંચ અણુ, ત્રણ ગુણ, ચાર શિક્ષા–એ બારવ્રત્ત કે જેના પાલનથી ગૃહસ્થાશ્રમી શ્રાવક શ્રાવિકાથી દેશ વિરતિ બની શકાય છે તો તે કદી હોય તો અતિચાર સહિતજ.વિવિધ તપશ્ચર્યા કરવાનેજ જ્યાં ઉત્તમ સમય છે તેને બદલે મિષ્ટાન્ન જમાય છે, કાયના ક્ષણિક સુખમાં સર્વસ્વ મનાય છે. જીનપૂજા–દ્રવ્ય કે ભાવની–સામાયિક–પિષધ-પ્રતિકમણ ઈત્યાદિ કે જે દેશવિરતિ શ્રાવક શ્રાવિકાની હંમેશની ફરજ છે તે સર્ષનો જઈએ તે આદતો થતો નથી; બની ઠને ઠાઠ માઠથી ફરાય છે, મર્યાદા, શરમ, ઈજજતને તિલાંજલી અપાય છે. વિવિધ પ્રકારનાં દાનમાં ઉદાર દીલથી આ પવિત્ર દિવસોમાં પૈસે પાથરવાને બદલે કોઈ સ્થળે ગંજીફા ચીપાઈ છે, જુગટા ખેલાય છે, ખુવાર થવાય છે. ઘેર પૈસા માટે મક્કા જતા હોય, હાંલ્લાં કુસ્તી કરતાં હોય તેવા બારીક વિકટ સમયમાં ધનને દુર્વ્યય થાય છે. આવાં અનેક, જૈનધર્મ અને જેનને અન્ય કોમ હાંસીપાત્ર

Page #22

પર્યુષણ પર્વ અને તેની આરાધના. બનાવે તેવાં અનુચિત કૃત્યે ઘણે સ્થળે આચરાય છે. પિયારેય, ભક્ષ્યાભક્ષ અને કૃત્યાકૃત્યને લાભાલાભ વિચાર ભૂલાય છે. શુભકર્મની કમાણને ભારે બેટ જાય છે, અને તેનું જ જમાખર્ચ નખાય છે. ખરેખર ! આવું શાસ્ત્ર વિરૂદ્ધ વર્તન સર્વ કોઈને શરમાવનાર થઈ પડે, અધોગતિએ લઈ જાય તેમાં નવાઈ છેજ નહિ.
હા! કેટલું શોચનીય, કેટલું ભયંકર, હે વીર પુત્રો ! જરા તે શરમાઓ. આવું અગ્ય વર્તન આદરી વીર ગૈારવ કેમ ગુમાવવા બેઠા છે? આર્ય સંસ્કૃતિના ગારવમાં જેન કેમે જે માટે ફાળો આપે છે તે કેમ જળવાશે? આવા પરમ પુનિત પર્વના માંગલિક અષ્ટ દિનમાં વીરની સુધાભરી વાણી ઠાંસી ઠાંસી પીવા કેમ મથન કરતા નથી ? જૈન ધર્મને શ્રદ્ધારૂપી શ્રેષ્ઠ શિરોમણ અલંકાર અન્ય પંથમાં ઘરાણે મૂકવા કેમ તૈયાર થઈ રહ્યા છે ? સારું છે કે વસુંધરા દેવી તેના એબ લગાડનાર બાળને હજુએ ગમગીન ચહેરે ખોળામાં રમાડે છે. નહિતો એક દિવસ એ આવશે કે ધરતી માતા વિસારશે, જશે અને છેવટે હાલના કરમાઈને શુષ્ક થઈ જતા ધર્મ વૃક્ષનું મૂળ પણ શોધ્યું નહિ જડે.
સાવધાન થાઓ! હજુ વખત છે. આંખ ખુલ્લી કરી ચોગરદમ અવલોકન કરો. વિપત્તિ વાદળ ક્યારનાં છવાયાં છે, વિખેરવા કટિબદ્ધ થઈ જાઓ. લાલચે લેભાશે નહિ. પહેલાં તે પર્વની આરાધના કેમ થતી હતી તેના ઉપર સંપૂર્ણ વિચાર કરે. આવા પવિત્રમાં પવિત્ર પવૉધિરાજમાં ખાસ કરીને પુણ્ય રૂપી કમાણ જેટલી કરાય તેટલી કરી લે, તેનું ભાથું બાંધી લ્ય, તેજ સાથે આવશે, નહિ તે અઢળક ધન હોવા છતાં સિકંદર સમ્રાટવત્ ખાલી હાથે જવું પડશે. જમાનાના ચાળ ને તેના અયોગ્ય આચરણને સત્વર તિલાંજલી આપી તમારા જતા ધર્મવૃક્ષને શ્રદ્ધારૂપી જળ અહર્નિશ સિંચી નવપલ્લવિત કરો; તમારા હસ્તરમાંજ છે; તે પર્વ તે માટે અમોઘ તક છે. દુલભ માનવ જીવન જીવ્યાની સાર્થકત કરે; પુનઃ પુન: અલભ્ય છે. આત્મા શું છે, તે પ્રતિ આપણું શું કર્તવ્ય છે, કેટલું દેવું ને લેણું છે તેનું સરવૈયું ખેંચે. મહાપુરુષોના જીવન ચરિત્ર ઉપર વિચારી જનાજ્ઞાને શાસ્ત્ર સિદ્ધાંત પ્રમાણે પર્યુષણ પર્વનું આરાધન કરો, કરા, આધ્યાત્મિક જીવન ખીલાવી “આત્માનંદ પ્રકાશ પામે અને પામવા પ્રેરણા કરે. હે શાસનદેવ ! સર્વને સુમતિથી સિંચન કરો એજ મહત્વાકાંક્ષા.
મg!!!

Page #23

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ. ૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦-૦૦ 3 એકાદશ અંગમાં નિરૂપણ કરેલ છે
“શ્રી તીર્થકર ચરિત્ર”
ૐ૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૦૮
લેખક-એક મુનિમહારાજ.
હરિગીત. જ્ઞાતા સદા જગજીવનની ઉત્પત્તિના જયવંત હો, ગુરૂ જગતના, આનંદકર જગજીવના જયવંત છે. ઓ ! જગન્નાયક જગદ્દબંધુ ઇશ તું જયવંત છે, જગતાત હે ભગવત્ સદા જયવંત છે જયવંત છે.
શ્રુતજ્ઞાનની ઉત્પત્તિ કરનારા પ્રભુ જયવંત છે, તિર્થ પ્રવતનહાર તું અંતિમ વિભુ જયવંત હો. તથેશ હિત વત્સલ ગુરૂ ત્રિલેકના જ્યવંત છે, પરમાત્મશ્રીમહાવીરજિન, જયવંત છે જયવંત છે.
(યુમમ)
શ્રી નંદીસત્ર.
આમુખ. સૂર્ય ઉદય જેમ પૂર્વદિશામાંથી થાય છે, ગિરિશિખરેમાંથી જેમ નદીઓનો પ્રાદુર્ભાવ થાય છે તેમ જૈન દર્શનની નાની-ન્હાટી દરેક રોતિને ઉદ્દગમ કરનાગમ માંથી પ્રગટે છે
જગતના તત્વો શું કે આત્મતો શું ? આત્મા છે કે પરમાત્મા શું ? દ્રો શું કે દ્રવ્ય ભાવો શું ? ઈતિહાસ શું કે ચરિત્રો શું ? કાવ્ય શું કે ન્યાય શું? વિજ્ઞાન શું કે કળા શું ? મૃત્યુ વિચાર શું કે જન્મ જ્ઞાન શું ? ઈત્યાદિ દરેક વસ્તુઓનું મૂળ આગમ છે.
આ પ્રગતિના પાદચિન્હભૂત મનાતા નકલી જમાનામાં મનુષ્ય જાતના ઇતિહાસ તરફ આપણું લક્ષ્ય ખેંચાય એ સ્વાભાવિક છે. અને જ્યારે ઈતિહાસની અંદર દીર્ઘ દૃષ્ટિથી કંઈ પણ વિચાર કરીએ ત્યારે આગમની નજીક જઈ ઉભા રહેવું પડે છે. તે પછી આગમમાં ઐતિહાસિક વસ્તુ કેટલા પ્રમાણમાં છે તે જાણુવાની ઉત્સુકતા સા કેઈને હેય એ સહજ છે.

Page #24

એકાદરા અંગા માંહેના શ્રી તીર્થંકર ચરિત્ર.
૧૯
ઐતિહાસિક પુરૂષાના વર્ગીકરણમાં તીર્થં કરાતુ સ્થાન પ્રથમ છે. તે આગ મામાં તીર્થંકરાનુ ચિરત્ર કેટલી માત્રામાં છે તે તરફ પહેલા કિાણ ખેંચવા જરૂરી છે.
જ્યારે ભગવાન મહાવીર દેવનું' ચરિત્ર લખવા બેસીએ છીએ ત્યારે એકજ પ્રશ્ન ઉઠે છે કે—આ બાબતમાં આગમા શું કહે છે ?
આના ખુલાસા આગમન હોય તેજ આપી શકે, પરન્તુ આપણામાંથી સ્વયં સમાધાન કરનારા તા . ઘણા ભાઈએ એમ માનતા હશે કે-આગમામાં તીર્થ - કરાના ચિત્રા અખંડ હશે ? કોઇ એમ પણ માની બેઠા હશે કે આગમેામાં તીથંકર સખપે નહિ જેવું કંઇ લખાયું હશે, ખાકીતા આચાર્યોની કા દ્વિશા અને સાધુની દીનચર્યા હશે.
જેઓ આગમના અધ્યયનના અધિકારી નથી યાતા તેને વાંચી વિચારી શકે એવા સંગીન જ્ઞાનવાળા નથી, તેને ઉપરાકત અટપટી કલ્પનાએ થતી હશે, તેને તે યથેચ્છ કલ્પનામાંથી તદ્ન સત્યવસ્તુ પ્રાપ્ત થાય તેવી તીવ્ર ઝ ંખના પણ થતી હશે, તે આવા મનુષ્યને સત્ય વસ્તુનુ ભાન થાય એવા પ્રયત્ન કરવાની સંપૂર્ણ આવશ્યકતા છે.
સમુદ્રોમાંના હીરા, માણેક, મૈાતી આદિ રત્નાને સમુદ્રવાસીજ જાણી શકે છે. તેમ આગમના રહસ્યને તેના અભ્યાસીજ જાણી શકે એટલે આગમામાં ઐતિહાસિક તત્વા કેટલાં છે અને તેમાં તીર્થંકરાના ચરિત્રાંશા કેટલા પ્રમાણમાં છે તે યથાવસ્થિત તેને જ્ઞાતાજ દર્શાવી શકેછતાં યાદિ ચતની; એ સૂત્રને આધિન થઇ આ ઉલ્લેખ કરાય છે.
પ્રસ્તુત નિમંધમાં આગમા પૈકીના અગીયાર અંગેામાં માત્ર જે જે તી - કરાના ચરિત્ર ભાગા છે તેનાજ સંગ્રહ કરવામાં આવશે.
તે આ પ્રમાણે—
૧—જે સૂત્રોમાં તીર્થંકરાના ચરિત્રની સ્વતંત્ર વસ્તુઓ હશે તેના ત્રાંક સાથે અક્ષરશ: અનુવાદ આપવામાં આવશે.
૨—જે સૂત્રોમાં તીથંકરાના જીવન સાથે નિકટ સબંધ રાખનાર પુરૂષાના (જેમકે ગાસાàા, જમાલી જયતિ વિગેરેના ) અધિકાર હશે તેના યથાનુકૂલ સૂત્રાંક સાથે અક્ષરશ: અનુવાદ ટાંકવામાં આવશે.
૩૨ે સૂત્રોમાં તીથંકરા સાથે સામાન્ય સબંધ રાખનાર વ્યકિતનુ ચરિત્ર હશે. તેની માત્ર યાદી નિર્દેશ કરવામાં આવશે
ગામાં બીજા જે જે છુટક ચરિત્રા આવે છે તેની નોંધ સત્રાંક સાથે થીપણમાં લેવાશે.

Page #25

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ.
એ ખ્યાલ રાખવો કે આ નિબઘમાં દર્શાવેલા સૂત્રોકે શ્રી આગમય સમિતિ તરફથી પ્રગટ થએલા આગમના છે એટલે તે સૂત્રોના મૂળ પાઠો જેવા ઈરછનાર વાંચકવર્ગે તે આગમે તપાસવા તસ્દી લેવી.
આગમોના જ્ઞાતા મહાત્માઓને પહેલેથી સાગ્રહ સાદર વિજ્ઞતિ છે કેઆ નિબન્ધમાં જે કંઈ ક્ષતિ જણાય તેની શુદ્ધિ કરવા કૃપા કરશે.
(પ્રારંભ અને આગળને રસિક ભાગ આવતા અંકમાં) લેખક.
છે. યૌવન. $
Nટ | વન સદા સર્વદા વંદનીય છે, જીવનભેમનું કલ્પવૃક્ષ છે. એ છે જ્યોતિ પ્રદેશ બાલ રવિ છે. તેના પ્રકાશ અને પ્રહર્ષ અલૈકિક
જ છે. વનની સાહજીક ચિત્ત-વિશુદ્ધિમાં પ્રભુ હૃદયની સાત્વિક વિમલતાના વાસ છે.
યૌવન એજ જીવન છે–ચોવનના શુદ્ધ શણતમાં જીવન નૃત્ય કરે છે એવું નૃત્ય બીજે ક્યાંઈ દેખાય છે? વૈવનમાં વિલાસ ભાવે બુદ્ધિ તેજ ચમકે છે તેવા બીજે કયાંઈ ચમકતા નથી. વન પગલે પગલે સાજન્ય અને સંસ્કારિતા સૂચવે છે તેમ વન-હૃદયમાં જે જીવનપ્રેમ છે તે બીજે ક્યાં છે?
ૌવનનાં લેલવિલોલ નયનમાં અણઉકેલ્યા અભિલાષ રમે છે. યુવાનના જે ભાવનાઓને ભૂખ્યા અને ભક્ત બીજો કોણ છે ! થોવને આદર્શોના અમૃત પીધાં છે. થાવન મનેરના મહેલે રચે છે, તેમ વિપુલ મુશ્કેલીઓ છતાં એ મનોરથને સિદ્ધ કરવાની અખૂટ શક્તિનું અક્ષયપાત્ર યુવાન આત્મામાં છે, તેવું બીજે ક્યાં છે તે કોઈ દેખાડશો?
આ વનને ભેગવનારા માનવી ! લ્હારા યૌવનને વેડફીશ મા. ઉચ્ચ આદશથી પ્રાપ્ત થએલા એ રત્નને કીચડમાં રગદોળવાની લ્હને આપ્યું છે. જે “તું” એ આપેલા રત્નના તેજને જરા પણ ઝાંખપ લગાડીશ “તે” તારી પર ભાગ્યવિધાતાના પ્રપ ઉતરશે.
એ હાલા માતાપિતા ! એ મૃદુ રસાયણ ભર બાલુડાના નિર્દોષ જીવનલીલાનું લીલામ બનાવશે નહિં તેના કેમલ મગજ પર સંસારના ઝેરી પવનના પાટા નાંખી જીવનદેલાને કલુષિત કરવાની તમને આણ છે.
હમને પુત્ર વાત્સલ્યતા માટે જીગરનો પ્રેમ હોય તો તેના સુકમલ મગજને કેળવી વિશુદ્ધ પચે છોડી મુકશો પણ તેની અમર આશાને ગુંગળાવી મારશે નહિં.

Page #26

વન-પરિપાટી.
૧
ચૈાવન ! તુ સુવાસીત સુમનાના પુંજ છે, એ પુજમાં નિવાસ કરવા માટે
મારી પ્રાર્થના છે કે~~~અમર યુવાનીના સ્થાને જે
પહાંચી ગયા છે તે નિરજન
સ્થાને અમને પહેાચાડ.
હું ચાવન ! ત્હારી સેવામાં આજે પચ્ચીશ વર્ષના પહાડ સમાન એક માસિક પ્રવેશ કરે છે. આ તાજા સુ ંદર ખુશનુમા સમાચાર સાંભળી તેને આનંદહર્ષના અવિધ જ હાય.
એ ચૈત્યના જોમ ભર યુવાન માસિક તે કાણુ આત્માનદ પ્રકાશ. જગત તેમ સમાજને અધકારમાંથી પ્રકાશમાં મુકવાની અતુલ સેવામાં યુવાની પ્રગટાવશે અને પેાતાના વાંચકાને નવનિત-જીવનલક્ષ્ય વિચારાના ફૂલ પ્રકાશથી આંજી પ્રમાદિત બનાવશે.
તેના વિધાયકા—સંચાલકાના કાર્ય માર્ગ નિષ્કંટક અનેા, અને એ તરૂણ માસિકનું બ્રુદું સ્વરૂપ જગત્ આગળ ધરે તેવું ઇચ્છી હું વિરમું છું.
આ તરૂણ ? શતનીવ.
66
તારૂણ્ય જોમ નિહાળ એ ? વ્હાલા મમ ચૈાવન પન્થ ઉજાળ, આ વિભુ ? ”
પરિપાટી. અને
ચત્તારિ અઠ્ઠદસ દેય ગાથાના વંદન પાઠ.
(લેખક શ્રી વિહારી. ) મંગલાચરણ,
લેખક વિહારી.
" नामिण वध्वामाणं धुणामि जिणचेइए विविहरु
चार दस दोय इमाए गाहाए संगहिए " ॥ १ ॥
શ્રી
વધુ માન સ્વામીને નમસ્કાર કરીને ‘ ચતત્ત્વઃ એ ગાથા વડે નિર્દેશ ૐ કરાતાં વિવિધ જીન ચૈત્યાની સ્તુતિ કરૂં છું.
પ્રથમ પરિપાટી–ગા. ૨-૩-૪-૫ અષ્ટાપદ તીથની સ્તુતિ.
चारि दस दोय, वंदिया जिणवरा चउवीसं, परम निट्ठियड्डा, सिद्धा सिद्धिं मम दिसंतु.
॥ ૨ ॥

Page #27

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ.
चत्तारि दक्खिणाए, पच्छिममो अट्ठउत्तराई, दस पुवाएदो अट्ठावयम्मि वंदे चउव्वीसं. पुवाए उसभमजियं, दक्किणो संभवाइ चत्तारि, पच्छम्मि सुपासु माइ, धम्माइ दसउ उत्तरओ. ॥४॥ वण्ण तणुमाण लंछण पमुएहिं, अलंकिया निय-निएहिं,
भरहेसर निम्माविया, अट्ठावय जिणवराएए. ॥५॥ જેમના દરેક કાર્યો પરમાર્થે સિદ્ધ થયા છે અને જેઓ સિદ્ધદશાને અનુભવ કરે છે એવા ચાર–આઠ–દશ–અને બે એમ અનુક્રમથી વંદાતા વિશે જીનવો મને સિદ્ધિ આપે. ૨
અષ્ટાપદ પર્વત પર રહેલા એવા દક્ષિણમાં ચાર, પશ્ચિમમાં આઠ ઉત્તરમાં દશ અને પૂર્વમાં બે એમ ૪+૪+૧+૨=૨૪ ચોત્રીસ અતિશય-આઠ પ્રાતિહારીથી યુક્ત ચેવિશે જીનેશ્વરને ત્રિકાલ વંદન કરું છું.
જેની અંદર પૂર્વ દિશામાં ઋષભનાથ અને અજીતનાથ, દક્ષિણમાં સંભવનાથ અભિનંદન, સુમતિનાથ અને પદ્મપ્રભુ, પશ્ચિમદિવિભાગમાં સુપાશ્વનાથ, ચંદ્રપ્રભુ સુવિધિનાથ, શિતલનાથ, શ્રેયાંસનાથ, વાસુપૂજ્ય સ્વામી, વિમલનાથ, અને તનાથ, અને ઉત્તમ એવી ઉત્તરદિશામાં ધર્મનાથ, શાન્તિનાથ, કુંથુનાથ, અરનાથ, મહિલનાથ, મુનિસુવ્રતસ્વામી, નમીનાથ, નેમનાથ, પાર્શ્વનાથ, અને મહાવીરસ્વામી તીર્થકરે છે. પોતપોતાના મનોહર વર્ણ, સુંદર દેહમાન અને લંછનથી અલંકૃત ઇનબોબે અષ્ટાપદ પર્વત પર ભરતરાજાએ નિર્માણ કરેલ છે. તેને મારી પુનઃ પુનઃ વંદન છે ?
બીજી પરિપાટી ગા, ૬-૭
સમેતશીખર તીર્થ વંદન. चत्वारिओ भरिमुका, जिणवरा अट्ठदशदोय एवं, सम्मेयसेलसिहरे, वीसं परिनिव्वुए वंदे ॥ ६ ॥ चउसदा पुणएत्थं, अत्थविसेसप्पयासणे ने या,
गाहाए चरिमध्ध, सव्वेसु वितुल्ल मत्थेसु ॥७॥ ચાર (કષાયો) આંતર શત્રુઓથી રહિત આઠ-દશ-અને-એ-૮-૧૦રર એમ વીશ જીનેશ્વરી સમેતશિખર ઉપર નિવણ પદ પામ્યા છે, તેઓને હું વંદન કરું છું. અહીં એટલું યાદ રાખવું કે ફકીર્ણ પદના-૨ અને ૩ એ બંને શબ્દ અર્થની વિશેષ સ્પષ્ટતા કરનારા છે. અર્થાત ગાથાર્થને સૂચવનારા છે તેમ દરેક પરિપાટીમાં બીજી ગાથાને ઉતરાર્ધ revg નો અર્થ એક સરખેજ સમજી લે.

Page #28

પરિપાટી. ત્રીજી પરિપાટી ગા. ૮-૯
- શત્રુંજય તીર્થ વંદન. चत्तारि पयंपुन्वंव, अट्ठ-दस-चउविमत्त-चीसत्ति, पंचजुया तेवीसं, सगुंजय सिहरए वंदे दोयत्ति हुंति इंदा, दोसग्गातस्स पालगा तेण, दोएहिं वंदिया, दोय-वंदिया इंति जिणचंदा. ॥९॥
એ હિમાચલના શીખર સમાન શ્રી શત્રુંજય તીર્થ પર રહેલા ચાર કષાયથી રહિત આઠ-દશ–વીશને ચારથી ભાગતા ૨૦૪=પ શેષમાં આવેલ પાંચ એમ ૮૨૧૦૫=૨૩ ગ્રેવિશ જીનેશ્વરને વંદન કરું છું–ઈન્દ્રો બે સ્વર્ગના પાલક હોવાથી દોય કહેવાય છે અથૉત્ પૂર્વોક્ત જીનેશ્વરે દયવંદિય-ઈન્દ્રોથી પૂજાએલા’ કહી શકાય છે.
પરિપાટી, ચેથી. ગા. ૧૦
“નંદીશ્વર દ્વિપ, ચૈત્યંદન.” चउ अडगुण बत्तीसं, दो दस वीसत्ति मिलिय बावण्णा नंदीसरे चउसद्दा मयंतरे वीस चेइए वंदे ॥१०॥
નંદીશ્વર દ્વીપમાં આવેલ ચાર અને આઠથી ગુણતાં બત્રીશ ૪૪૮૩૨ અને બે ને દશથી ગુણતાં આવેલ ૨૦૧૦=૨૦ વીશ એમ કુલ પર બાવન ચિત્યોને વંદન કરું છું. તેમ જ અને તુ શબ્દથી મતાન્તર ક૯પીને નંદીશ્વર દ્વીપના વીશ ચેને નમસ્કાર કરું છું. ,
- પરિપાટી પાંચમી ના ૧૧
“વિશ વિહરમાન જીનવંદન.” चत्वारि जंबूद्वीपे धायइसण्डेऽट पुक्खखरद्धे दोरहिया दस अट्टो, वीसं वंदे विहरमाणे
જમ્બુદ્વીપમાં ચાર ઘાતકીખન્ડમાં આઠ અને અર્ધ પુષ્કરાવતમાં દશમાંથી બે બાદ કરતાં રહેલ ૧૦–૨=૮ આઠ એમ ૪++=૩૦ વીશવિહરમાનને વંદન કરૂં છું.
પરિપાટી છઠ્ઠી ગા. ૧૨
વીશ જન્મ-તીર્થકરને વંદન.” जंबुद्वीपे चउरो, दुदु अरिहा पुव्व पच्छिम विदेहे अडअड धायइ पुक्खरे, उक्कोसं वीस जम्मओ वंदे ॥१२॥
પૂર્વ અને પશ્ચિમ મહા વિદેહમાં બે-બે તેજ પ્રમાણે જમ્મુદ્વિપમાં ચાર ઘાતકી ખંડમાં આઠ અને પુષ્કરા દ્વિપમાં ૧૦–૨૮ આઠ તેમ એક સમયે ઉત્કૃષ્ટ જન્મતાં (જન્મ થતાં) ૪૮૮=૦ વીશ જીનેશ્વરેને વંદન કરૂં છું. (ચાલુ)

Page #29

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ. તાજમહાલક્ષ@a; = હકહકાર૯૯ke 8 આપણી (જૈનોની) વીરતા કયાં? - જાણતા ઝાડ જasa૩૩-+
aa :૫૯+૯૭"
લે. સુધાકર. સુચના–ખબરદાર (માયકાંગલા, નિર્માલ્ય અને નિ:સત્વ રહેવા ઇચ્છતા મહાનુભાવોએ આ લેખ વાંચવા તસ્દી ન લેવી.) 4 જૈન સમાજની આધુનિક પરિસ્થિતિ નિહાળતાં આ પ્રશ્ન સહજ પાછો ઉદ્દભવે છે કે “આપણી વીરતા.” ક્યાં ? આજે સારૂં જગત
ઉકાન્તિ કરી રહ્યું છે. જે દેશે અને સામ્રાજ પરતંત્રતાની બેડીમાં ઝકડાયેલા હતા. જેમને ગુલામીમાંજ આનંદ હતું અને જેમનું જીવન, ધર્મ કે રાષ્ટ્રનું ભાવી બીજાઓ ઘડી આપે તેના ઉપરજ અવલંબેલું હતું, તે નિર્માલ્યમાં નિર્માલ્ય પ્રજા–રાષ્ટ્ર આજે જાગૃત બની કુચ કદમ પ્રગતિ સાધી પોતાની વીરતાના બળે આજે સમસ્ત રાષ્ટ્રની પિતાના તરફ દ્રષ્ટિ ખેંચી રહેલ છે.
આજે પરતંત્રતામાં આનંદ માનનાર, ખુશામતને પ્રભુને પણ ખ્યારિ ગણુનાર, ક્ષુદ્ર કલેશમાં મહત્તા માનનાર અને ઈર્ષ્યાગ્નિમાં સળગવામાં પ્રભુતા માનનાર પ્રજા પરતંત્રતાની બેડીઓને તોડી નાખી ખુશામતને ફેંકી દઈ, કલેશાને દફનાવી દઈ, ઈર્ષ્યાગ્નિને દરિયામાં પધરાવી પિતાની વીરતાથી સ્વતંત્રતાને વિજયધ્વજ ફરકાવી રહેલ છે. અરે આપણું હિન્દની પરિસ્થિતિ. લગાર નજરે નિહાળે. જે પ્રજા શુદ્ર કલેશોમાં, પરસ્પરની મારામારીમાં, માન અને મહત્તાનામોટાઈના ભારમાં લદાવાને ઈચ્છતી. તેજ પ્રજા આજે પિતાની વીરતાથી પણ ધ્રુજાવી રહેલ છે. અને નિર્ભયતાથી સ્વરાજ્ય, અને સ્વરાજયની જાહેર ઉઘેષણ કરી રહેલ છે. તો આપણે હિંદુસ્થાનમાં વસનાર મુઠીભર જેનો આજે કયાં છીએ. વીરના પૂજારીઓની વીરતા ક્યાં ? તે પ્રશ્ન દરેક સુહુદય શાસન સેવકના હૃદયમાં જરૂર ખટકતો હોવો જોઈએ.
આપણું પૂર્વજો વીર, અને આપણે પોતાની વીરતાથી જગતને આશ્ચર્ય. ચકિત કરનાર, અને પિતાની જ વીરતાથી જગતમાં મહાવીરનું અનુપમ માન મેળવનાર પ્રભૂ મહાવીરના પૂજારી તો આપણી વીરતા અને વિર પૂજા આજે ક્યાં છે? અહિંસા પરમો ધર્મ માનનાર પ્રજા ખરી વીર-મહાવીર થઈ શકે છે. હિંસા પરમો ધર્મના ૩૫%ો પિતાની વીરહાંકથી શત્રુઓના હૃદયકમસને સંકેચ કરી દેતા. તેના એક શબ્દથી શત્રુ સૈન્ય કાં પતુ, તેની આંખનો એક

Page #30

આપણુ વીરતા કયાં?
૨૫ ખુણો લાલ થતાં મોટા માન્ધાતાનાં સિંહાસન ડગમગતાં, છતાંય તેનું હૃદય સરોવર તે કરૂણાના જલથી છલકાઈ જતું એજ હિંસા પરમો ધર્મના ઉપાસરો આપણે. વિચારો આપણું વીરતા કયાં ગુમાવી બેઠા છીએ ?
આ લેખ વાંચી લગારે ચમકશે નહીં અહિંસા પરમો ધર્મના પાલવને એ વીરતા કેમ છાજે એવી લગારે આશંકા આણશમાં. અહિંસા ધર્મ ને ઉપાસકજ ખરો વર અને ધીર બને છે. વીરતા કાંઈ એક પ્રકારની નથી હોતી. મનુષ્ય ધર્મવીર, બ્રહ્મચર્યવીર. અને કર્મવીર, દાનવીર, હોઈ શકે છે.
હું જ્યારે જ્યારે જૈન સમાજનો, જૈન સંઘનો અને સમસ્ત જૈન શાસનનો વિચાર કરું છું ત્યારે તેની ઉન્નતિ, તેની પ્રભુતા, અને એના વિજયડંકાના નાદને ખરે ધ્વનિ મારા કર્ણપટપર અથડાય છે અને તે જ વખતે એ ભૂતકાલિન પરિ. સ્થિતિ સાંભળી અને અત્યારની પરિસ્થિતિ જોઈ મારૂં હદય દ્રવે છે. હું તે સદાય એમજ ઈચ્છું છું કે જેવું મારું હૃદય દ્રવે છે. તેવું દરેક શાસન શુભેચ્છકને શાસનની સાચી ધગશ વાળાને જરૂર થતુંજ હશે. - વાણીયામાં કેટલી તાકાત હોય છે તે જોઈ લે. ધૂધલે બાણ ચલાવ્યું, ચાલાક તેજપાલ તરી આગળ થેયે અને પોતે બાણાવલી ચલાવી બન્ને વચ્ચે દારૂણ યુદ્ધ ચાલ્યું અને ધૂધલ હાર્યો અને જીવતો કેદ પકડાયે. તેને જીવતેજ પાંજરામાં પૂરી વિરધવલની સભામાં ખડો કર્યો. આટલા પરાજય છતાં અભિમાની ધંધલનો ગર્વ ગળે ન્હોતો, “ અભિમાની મનુષ્ય વ્યર્થ ગર્વના હાથી ઉપર ચઢી પોતાને કાળ નજીક ખેંચી આણે છે.” બીજે દીવસે લેહશૃંખલા પહેરાવી અભિમાની ધુધલને રાજ સભા સમક્ષ ઉભો રાખે અને તેણે ઉત્તર રૂપે મોકલેલ. કાજળ, કાંચળી અને સાડી તેની સન્મુખ મુકી કહેવામાં આવ્યું. આવું વ્યર્થ : અભિમાન ન રાખીયે. શેરને માથે સવાશેર જરૂર હોય છે. એ હેતું. ભૂલવું. હવે આજે આ તમારી મોકલેલી વસ્તુઓને ઉપયોગ તમે કરે અર્થાત કાજળ આંખમાં આંજે અને કાંચળીને સાડી પહેરે; ધુધલ ક્રોધથી ધમધમે પણ પાંજરામાં પુરાયેલા સિંહની ગર્જના જેમ નકામી જાય છે. તેમ તેનો ક્રોધ અસ્થાને હતો. તેજપાલે પાસે જઈ તેની વસ્તુ તેને પહેરાવી–કાંચળી અને સાડી પહેરાવી; અને બતાવી આપ્યું કે કેનું રાજ્ય ગુજરાતમાં ચાલે છે તેમજ તે માની લીધેલા ભાજીખાઉમાં તારા કરતાં પણ કેટલું વિશેષ બળ છે.
દુધમાં એકલું વીરત્વ હતું, તેને કાંઈ આજુ બાજુનો વિચાર કે આ કાર્ય છે કે અકાર્ય છે તેનું ભાન હેતું એનું વીરત્વ, બીજાને દુઃખ દેવામાં, ગરીબ રૈયતની મા બહેને લુટવામાં, બીજ ની લક્ષમી લુંટી લેવામાં વપરાતું

Page #31

શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ. ત્યારે આ ધર્માત્મા વીરપુરૂષનું વીરત્વ બીજાનું રક્ષણ કરવામાં બીજાને ભયથી મુક્ત કરવામાં અધર્મ ટાળવામાં, સ્ત્રીઓનું સતીત્વ રક્ષવામાં બીજાના. લક્ષ્મી ભંડારે સહિસલામત રખાવવામાં અને પરદુઃખદાયક અભિમાનીઓના મદ ચુર્ણ કરવા માટે જ વપરાતું. અહિંસા ધર્મને પરમ ઉપાસક વીર પુરૂષ કદીપણ પિતાના શૈર્યનો અને વીરતાને દુરૂપગ નહિં કરે. બીજાના પીડનમાં તે કદીપણ નહિં રાજી રહે અને સદાય ધર્મના રક્ષણ માટે તત્પર રહેશે આપણે આવા વીરપુરૂષે જોઈએ છીએ. ધર્મનું રક્ષણ કરે તીર્થોને
સ્વતંત્ર રાખી માત્ર આત્મ કલ્યાણુના દ્વાર રૂપે જ રહેવા દે. તેને આવકનું સાધન માનનાર કરતા આત્મપુનત્ કરવાનું સાધન માનનાર બનાવી દે, અને પરદુઃખ ભંજક નીવડે. આ વીર પુરૂષની વીરચિત વીરતાનાં હજી એકાદ બે દ્રષ્ટાન્ત જે પછી આગળ વધીશ.
(ચાલુ. )SિEF> >(> > ૨ પ્રકીર્ણ
=>E » રી = આ ભારત વર્ષમાં આપણા પૂર્વજોએ અપરિમિત દ્રવ્ય ખરચી પૂર્ણ શ્રદ્ધા પૂર્વક આપણું આત્મ કલ્યાણ માટે ભવિષ્યની જેન પ્રજાને મેં પેલે અમૂલ્ય, અપૂર્વ તીરૂપી વાર આપણે જોઈએ તેવી રીતે સાચવી શક્યા નથી એમ કેટલાંક વર્ષોથી ઘરના અને બહારના તરફથી આપણું તીર્થ ઉપર થતાં આક્રમણેથી જોઇ શકાય છે. કેટલીક વખત પ્રમાદ, કાયદાનું અજ્ઞાનપણું અને નિય મિત વ્યવસ્થાની ખામી, માન અને મતભેદની હાજરી, આત્મભોગ આપનાર બંધુઓની ઉણપ વગેરેને લઈને આજે આપણે આપણું પવિત્ર તીર્થો માટે ઘણું ગુમાવ્યું છે. ગતમ્ જ શોખ તે ભૂતકાળ ભૂલી જઈ હવે આપણે જાગૃત થવાની જરૂર છે. આપણે જે પવિત્ર તીર્થોના હકો, હકુમત અને સંરક્ષણ માટે વર્તમાન કાળના સંયોગો જોતાં હિંદુસ્તાનના સમગ્ર તીર્થોની વ્યવસ્થા પુર્વક સં. ભાળ રાખવા, બંધારણપૂર્વક સમગ્ર હિંદના જેનેનું એક મંડળ–તીર્થરક્ષણ કમીટી નીમવાની જરૂર છે. જેમ શેઠ શ્રી આણંદજી કલ્યાજીની કમીટી પોતાના કબજામાં રહેલા તીર્થોના રક્ષણની ફરજ બજાવે છે, તમ પંજાબ, બંગાળ, મારવાડ, મેવાડ દક્ષિણ વગેરે પ્રાંતના તીર્થોની સંભાળ માટે તે પ્રાંતના આગેવાનોની કમીટીઓ પણ દેખરેખ રાખીને ફરજ બજાવે છે. પરંતુ આવી છુટીછવાઈ જુદી જુદી વ્યવસ્થામાં બંધારણ પૂર્વક સમગ્ર હીંદનું એકત્ર મંડળ કે તીર્થ રક્ષણ કમીટી જેવું મંડળ ન હોવાથીજ તીર્થોના હક માટે ભૂતકાળમાં ઘણું ગુમાવ્યું છે અને તેથીજ

Page #32

જેને કેમે સવેળા સાવચેત થવાની જરૂર.
અત્યારે તેવા વ્યવસ્થ–વ્યાપક બંધારણાની અગત્ય ખાસ છે તે સહજ સમજી શકાય તેવું છે. હિંદુસ્તાનના જુદા જુદા વિભાગોનો નિર્ણય કરી તેવા દરેક વિભાગના તીર્થોને અંગે વિશેષ સંભાળ અને વ્યવસ્થા રાખી શકે તેવા દરેક પ્રાંતવાર તીર્થરક્ષણ કમીટીએ નક્કી કરી અને તે તે પ્રાંતના તે તે કમીટીના પ્રતિનિધિઓવાળું એક સમગ્ર હિંદના તીર્થોનું મહામંડળ-જનરલ તીથરક્ષક કમીટી જેવી બંધારણ પૂર્વક જમા કરવાની જરૂર છે કે જે જનરલ તીર્થરક્ષક કમીટી દર વર્ષે એક એક પ્રાંતમાં મળે; પિતાપિતાના તીર્થો સંબંધી હકીકતો વગેરે રજુ કરે જેથી આપણે તમામ તીર્થોને સંપૂર્ણ પરિચય થશે, અને જેમ બને તેમ જલદીથી તમામ તીર્થોની ડીરેકટરી તેના શરૂઆતના ઈતિહાસ સહિત તે પાર કરી પ્રકટ કરવી જેથી તે પવિત્ર સ્થળેનો લાભ પણ જૈન સમાજ સહેલાઈથી મેળવી શકે અને તે તીર્થોનો ઈતિહાસ તૈયાર થતાં હક, હકુમત રક્ષણને અંગે જ્યારે જરૂર પડે ત્યારે તે ઉપયોગી થઈ પડે તે માટે શેઠ શ્રી આણંદજી કલ્યાણજીની પેઢીના માનદ કાર્યવાહકોને નમ્ર સુચના કરીએ છીએ કે આપની તીર્થની સેવા કરતી પેઢીથી આવું વ્યવસ્થિત બંધારણ પુર્વકનું એક મહામંડળ તીર્થરક્ષક કમીટીનો જન્મ થાય એવું જેમ અંતઃકરણ પૂર્વક ઈચ્છે છે.
- વતમાન સમાચાર. તું
જૈન કામે સવેળા સાવચેત થવાની જરૂર કાઉન્સીલ ઓફ સ્ટેટ તરફથી કેન્મેન્ટ સ્થાન માટે એક સરક્યુલર બહાર પડ્યો છે –તેની નકલ આ સાથે છે તે બાબતમાં જેનોને હિંદુ બહાર ગણાતા નીચે મુજબ પરિણામ જોવાય છે.
આ સરક્યુલર સાથેની નકલમાં લખેલ તારીખથી લાગુ પડશે. આ બાબતમાં પોકાર કરનારે તે પહેલાં જ કંઈક કરી લેવું જોઈએ આ કાયદો કરવામાં જાણવા પ્રમાણે બ્રાહ્મણનો હાથ છે. કેસરી પત્રના તંત્રી જેને જેનોપર મુનશી જેવો જ પ્રેમ છે જેઓ જેને હિંદુથી જુદા પાડવામાં પૂર્ણ સમ્મત છે.
લે. તીલકે હિંદુ શબ્દની વ્યાખ્યા “વેદ માને તેજ હિંદુ” આવી કરેલ છે જેથી એ રીતે કબુલ રાખીને પ્રસ્તુત તરી કરવામાં આવેલ છે.
જેને હિંદુથી જુદા નથી આ માન્યતાવાળા પણ થડા (દક્ષિણી ) બ્રાહ્મણે પણ છે. પૂના ખડકીમાં એક સભા ભરાઈ હતી જેમાં હિંદુ મહાસભાના પૂના ખાતેના સભ્યો બ્રાહ્મણ જેનો હિંદુઓ વિગેરે તરફથી એવો ઠરાવ થયો છે કે “જેનો હિંદુ છે. તેને અલગ કરવા એ કઈ રીતે પ્રશસ્ય નથી.”

Page #33

- શ્રી આત્માના પ્રકાર
વળી તે તરફનું એક ડેપ્યુટેશન પણ પૂના કલેકટરને એકાદ સપ્તાહમાં મળશે.
આ સરક્યુલર હાલતો કેન્ટનેંટ છાવણીવાળા સ્થાને (ખડકી; વઢવાણકાપ, રાજકોટ સદર, ડીસા કં૫, વિગેરે ) માટે છે પણ તે પસાર થતાં એજન્સી માટે પણ એજ સરક્યુલર ગોઠ વવામાં આવશે.
માની કે-મ્યુનીસીપાલીટીમાં હિંદુની ૩ મુસલમાનની ૧ પારસી વિગેરેનો ૧ એમ પાંચ વટ છે હવે જે જેને હિદું ન મનાય છે અને તેનું વર્ગીકરણ પારસી વિગેરે સાથે થાય તે જેનોની ચુંટણીને વખતજ ન આવે અત્યારે જૈન-જૈનેતર હિંદુના વેટથી જૈન ચુંટાય છે તે બને જ નહિ
અત્યારે કેટલેક ઠેકાણે જૈન વૈષ્ણની કન્યાની લેવડ દેવડનો પ્રસંગ શરૂ છે જેમાં એકદમ ગોટાળો થાય.
જેન–વૈષ્ણવોને હરેક કાર્યમાં જે પરસ્પર મેળ છે તેમાં ત્રુટી આવે એક બીજા જુદા જુદા છીએ એ ભાવનાને સ્થાન મળે વમનસ્ય થાય જેથી જેનોને ધારાસભા વિગેરેમાં પોતાનો અવાજ પહોંચાડવાને ભેટી મુશ્કેલી ઉભી થાય.
જેને હિંદુથી જુદા પડતા હિંદુઓ મુસલમાનોની પેઠે જેનાથી પણ ભટકશે હિંદુ રાજાએનો પ્રેમ મેળવવો કઠીણ થઈ પડશે. ન છેતનૈન મંદિરું નાત જ મંદિ વિગેરેને મજબુત પિષણ મળશે. પરિણામે અન્ય ધર્મઓ સમાજમાં આવી શકશે નહી. અને જેનીઓ જૈનત્વથી રહિત થાય એવું પણ બને. જેનેતર જેનોને નાસ્તિક કહે છે. હવે જુદાઈ થતાં અ હિંદુમ્લેચ્છ એવા શબ્દથી સંબોધે એ પણ બનવું સંભવિત છે. જેથી હિંદના સર્વ શહેર ગામના જૈન સંઘ મીટીંગ મેળવી પ્રોસ્ટેટ આ માટે ઉઠાવવા જરૂર છે અને જૈન કોન્ફરન્સ ઓફ ઇન્ડીઆ વિગેરે સંસ્થાએ પણ આ માટે હીલચાલ ઉપાડી લેવા જરૂર છે.
એક મુનિશ્રી.
To,
No. 5. I. L. 196. From, P. B. Haigh, Esq. M. L. A, I. O. s.
DISTRICT MAGISTRATE POONA. The Executive Officer & Secretary,
CANTONMENT BOARD POONA.
Poona 31st May 1927. Subject:-Cantonment Elections 1927. Sir,
With reference to your No. E. R./589 dated 28-5-27 I have the honour to state that Government are being moved to

Page #34

જૈનેએ સવેળા સાવચેત થવાની જરૂર.
૨૯
the
case
of
amend Rule 7 of the Electoral Rules so that in Christians, the Christian names and subnames may be recorded, and in the case of married women or widows, the husband's name, but in the case of unmarried women the father's name. This procedure may be adopted in anticipation of Government orders. 2. As regards Schedule I of the Electoral Rules, Jains, Sikhs and Buddhists are not Hindus. They should be classified among t others ' and not included among “ Hindus.
..
3. The recommendations of the Cantonment Board poona forwarded under your No. E. / 4055 dated 28-3-1927 have been forwarded to Government whose reply is awaited.
Your most obedient servant, ID. P. B. Haigh. District magistrate, Poona.
Copy to the Executive officer and Secretary cantonment Board Kirkee for information and guidance.
sd. X X X
District Magistrate, Poona.
દયાજનક મહાન સફેટ
દરેક મનુષ્યને યથાશકિત મનુષ્યા અને પશુઓની પૈસા, અનાજ, કપડા અને લાગણી તથા આશ્વાસનથી સેવા કરવાની ઉભી થયેલી તક.
ગુજરાત કાઠીયાવાડના પૂર્વના કાઇ કઠીન પાપકર્મના ઉદયથી ગયા અઠવાડીયામાં અતિવૃષ્ટિ થતાં ભારે સંકટની સ્થિતિમાંથી પસાર થયેલ છે. એકાએક અણુધાર્યો સંકટમાં ત્યાંના મનુષ્ય તથા પશુએ વગેરેને ઉતારી દીધા છે. અનેક ગામેાના ગામા તણાયા છે પાણીમાં ડુબ્યા છે. મનુષ્યા અને પશુએ હજારો મકાના પડવાથી અને જલ પ્રવાહમાં તણાઈને માટી સખ્યામાં મરણુ શરણુ થયા છે. કુટુંબના કુટુંબે ધરબાર વગેરેથી રખડતાં થતાં તેમને વીતેલ સંકટા સાંભળી પાષાણ હૃદયાને પીગળાવીને આખામાં અશ્રુની ધારા વહેવડાવે છે. કાઠીયાવાડ કરતાં ગુજરાત પ્રાંતમાં ઉપરાકત નુકસાન વિશેષ થયું છે. ઉત્તરે આયુ, દક્ષીણે ભરૂચ, પૂર્વ પશ્ચિમ માળવા અને દાઢાદ ગુજરાતના મોટા ભાગ, બને ભાલ પ્રદેશેા અને ઝાલાવાડ પ્રાન્ત સુધી આ તાાને ગંભીર રૂપ પકડયું હતું. વડેદરા અને આસપાસના ગામે. ખેડા અને તેના જીલ્લામાં આમેદ, જયુસર તેમજ અમદાવાદ અને આસપાસના ગામેા ભરૂચ વગેરે સ્થળે અનેક મનુષ્યા એ આ કાપમાંથી બચવા ત્રાડે વાહે

Page #35

૩૦
શ્રી આત્માનંદ પ્રકાશ
જીમા પાડી પણ જ્યાં સૌ પેાતાના જાન સભાળી શકે તેમ ન હેાય ત્યાં ક્રાણુ ક્રાને બચાવે ? અનેક શહેર, ગામા ગામડાઓની-હૃદયદ્રાવક-કણ્ણાજનક હકીકત વાંચતાં સાઁભળતાં-હૃદય કંપી ઉઠે છે. રેલવે, તારટપાલના વ્યવહાર પણ તાકાનની અસરથી નાખ઼ુદ થતાં સ`કટામાં વિશેષ વૃદ્ધિ થઇ, રેલવે વ્યવહાર અટકી જવાથી દરેક સ્થળેાના જનસેવકાએ અનતા બાગ આપી સેવા કરી રહ્યા છે, છતાં હજારા મનુષ્યા નિરાધાર નિરાશ્રીત થઈ પડ્યા છે. તેની વ્હાર કરવા આજે મુંબઇ અમદાવાદ વગેરે સ્થળે સંકટ નિવારણુ કુંડા ખાલવામાં આવ્યાં છે. હજારો તે શું પશુ લાખા રૂપીયાથી પશુ પુરૂં થાય તેમ નથી, વાચકા તમારા હૃદયમાં યાનેા ઝરા વહેતા હોય, સંકટ વાંચી સાંભળી હૃદય દ્રવતુ' હાય, તે આવા નિરાધાર થયેલા મનુષ્યા (જાતિ ધમ ભેદ રાખ્યા વગર)ની વ્હારે થવા સંકટ દુર કરવા—છુ કરવા તમારૂ ખરૂ કન્ય લાગણી બતાવી પૈસા વગેરે આપી ન ચુકતા. પૈસા એકઠા કરવાને માટે આખુ જીવન છે, પરંતુ ખરી જન સેવા ( તેમાં પશુ ખરેખરા સટના સમયે ) આવી પળેા જીવનમાં ભાગ્યેજ મળે છે, જગતને મહાન પુરૂષ જગડુશાહ આજે યાદ આવે છે . એવા ખરા દયાળુ જગડુશાહુ બહાર આવવાની જરૂર છે. જૈન કામ ખરેખરી દયાળુ ગણાય છે. ખરી યા તે તેના મુખ્ય ધમ છે. જૈન બધુએ અને મુનિ મહારાજાઓને વિન ંતિ છે કે સેવા ભાવનાના આ ક્ષેત્રમાં તેમનુ સ્થાન છે, જેથી અહિંસાને અપૂર્વ વારસા ધરાવતી જૈન ક્રામ જાતિ કે ધર્માંના ભેદ રાખ્યા વગર પોતાની લક્ષ્મીના અને લાગણી તથા શક્તિને મ્હેાળા પ્રમાણમાં સર્વ્યય કરી સંકટમાં પડેા મનુષ્યોને રાહત-શાંતિ આપવા પેાતાનુ વિશેષ પ્રમાણમાં બનતું કરીને હિંદની બીજી કામને આશ્ચર્ય ચકિત કરશેજ ! ! ! જાણવા પ્રમાણે જૈન સ્વયંસેવકે! અનેક સ્થળે સેવા આપી રહ્યા છે, વળી આ સેવાના કાર્યમાં મુંબઇ, વડેદરા, અમદાવાદ, ભાવનગર, વઢવાણુ આદિ સ્થળેથી તેમજ સૌરાષ્ટ સેવા સમિતિના બધુએ આગેવાની ભરેલા ભાગ લઇ સેવા બજાવે છે તે જાણી આનંદ થાય છે. અને સકટમાં સપડાયેલા મનુષ્યને જલદીથી સંકટ દૂર થાય તે માટે વધારે જોરથી તેઓ જન સેવા કરે એમ પરમાત્માની પ્રાર્થના કરીયે છીયે.
રોડ શ્રી ભાણાભાઈ ભુદરાના સ્વર્ગવાસ,
મુંબઇમાં ઘણા વર્ષોથી ચાલતી શેડ કેમરીચંદ ભાજીાભાઇની પેઢીના માલેક શેઠ ભાષાભાઇ ગયા અશાહ દી ૮ શુકરવારના રાજ પેાતાના વતન ખીલીમેારા શહેરમાં સ્વર્ગવાસ પામ્યા છે. શેઠ ભાણાભાઇ સરલ સ્વભાવી, શાંત, સાદા અને દેવ, ગુરૂ અને ધર્માંના ઉપાસક હતા. વ્યવદાર અને વ્યાપારની દુનિયાનેા અભ્યાસ કરી પેાતાની શરાકી પેઢીને સારી રીતે ખીલવી હતી સ્ત્રી કેળવણી ઉપર પ્રેમ હેાવાથી પેાતાના વતનમાં એક કન્યાશાળાને જન્મ આપ્યા હતા. ખીલીમોરાના તેઓશ્રી નગરશેઠ હાવા સાથે ખીજી સખાવતા સાથે નાગરીકાની પણ સેવા સારી રીતે પેાતાની જીંદગીમાં કરી હતી. તેઓના પવિત્ર આત્માને અખંડ શાંતિ પ્રાપ્ત થાઓ અને શેઠ ફકીરચંદભાઇ વગેરે તેમના કુટુબીએ મદ્ભૂમના પગલે ચાલી તેમની કીર્તિમાં વૃદ્ધિ કરી તેમના નામને વિશેષ ઉજવળ કરે એમ ઇચ્છીયે છીયે.

Page #36

| શ્રી જૈન આત્માનંદ સભા=ભાવનગર તરફથી
પ્રસિદ્ધ થયેલા ગ્રંથોનું (સંસ્કૃત–માગધી મૂળ ટીકાના તથા ગુજરાતી ભાષાના ભાષાંતરના તથા e જૈન ઐતિહાસિક વગેરે ગ્રંથાનું )
2. શોમાં પણ શ્રી
વીર સંવત ૨૪૫૩
આત્મ સંવત ૩૨
વિક્રમ સંવત ૧૯૮૩ |
સૂચનાસિવાય અમારે ત્યાં જૈનધર્મનાં તમામ ગ્રથો, જેવા કે—શાહે ભીમશી માણુ-મુંબઈ, શાહ મેઘજી હીરજી–મુંબઈ, શ્રી જૈનધર્મ પ્રસારક સભા-ભાવનગર, શેઠ! દેવચંદ લાલભાઈ પુસ્તકોદ્ધાર કુંડ-મુંબઈ, શાહ હીરાલાલ હંસરાજ=જામનગર, સુલાત અમૃતલાલ અમરચંદ-પાલીતાણા, શ્રી જૈન સસ્તી વાંચનમાંળા ભાવનગર, વિગેરે પુસ્તકો પ્રકટકર્તાના તમામ પુસ્તકે, તેમજ અન્યના પુસ્તકૅ, નકશાઓ, અને સુનિરાજ તથા તીર્થોના તેમજ શ્રી તીર્થકર ભગવાન તથા શ્રીગૌતમસ્વામીના ફોટોગ્રાફ ( મ્ભીયા ) અમારે ત્યાંથી મળશે. ના જ્ઞાનખાતામાં જાય છે, જેથી મંગાવનારને તે પણ લાલ થાય છે..
લખે:—શ્રી જૈન આત્માનંદ સભા.
- ભાવનગર, = ==i[<>] => આનંદ પ્રેસ-ભાવનગર. >||= =

Page #37

આ સભા તરફેથી અત્યાર સુધીમાં પ્રસિદ્ધ
થયેલા ગ્રંથા. (સંસ્કૃત, માગધી અને મૂળ ટીકાના ગ્રંથા. )
+
નમ,
+૨૭ ચંપકમાલા કથા. ..
• ૭-૬ + ૧ સમવસરણ સ્તવઃ ચ
R૮ સમ્યકત્વકૌમુદિ.
•૨ ૦૧૨- + ૨ ક્ષક્ષકભવાવલી ... ... ૦–૧-૦ +૨૯ શ્રાદ્ધગુણુવિવરણુ, .. • ૧-૦-૦
8 લેકનાલિકા દ્વાત્રિશિકા. ... ૦-૨-૦ +૩ ૦ ધર્મ રત્ન પ્રકરણ. .. ૦ ૭-૧૨-૦ + ૪ ચાનિસ્તવઃ |
૦–૧-૦ +૩૧ શ્રી ક૯પસૂત્રસુબાધિકા.... ૦૦ ૦-૦૦ + ૫ કાલસપ્તતિકા. ... ... ...
... ૦-૧-૬ +૪૨ શ્રી ઉત્તરાય સત્ર. ... . ૫-૦૦ ૦ + ૬ દેહસ્થિતિ. ... ... ૦-૧-૦ +૩૩ ઉપદેશ સંસતિકા.
૦-૧૭-૭ + ૭ સિદ્ધદંડિકા. ... ... . ... ૦-૧-૦ +૩૪ કુમારપાળ પ્રબંધ.
૧-૦-૦ - ૮ કાય સ્થિતિ.
૦-૨-૦ ૭૫ આચારપદેશ.... ... ... ૦-૩-૦ + ૯ ભાવ પ્રકરણુ...
A ૩ ૬ રોહિણી અશોકચંદ્ર કથા. ... ૦-ર-૦ +૧૦ નવતત્ત્વ ભાષ્ય, ... ... ૦-૧૨-૦ +૩૭ ગુરૂગુણષત્રિશિકા. ... ... ૦-૧૦-૦ +૧૧ વિચારપંચાશિકા ... ... ૦૨-૦ +૩૮ જ્ઞાનસાર અષ્ટક મૂળ તથા ટીકા. ૧-૪-૦ +૧૨ અ વષર્ ત્રિશિકા. . . ૦૨-૦ +૩૯ સમયસાર. . . . ૦-૧૦-૦ +૧૩ પરમાણુ પુદ્ગલા, નિગાદ
+૪૦ સુકૃતસાગર. . . . ૦-૧૨-૦ ષત્રિશિકા ... ..•••
૦-8-૦
+૪૧ મ્પિલકથા. . ૦ ૦ ૦૨-e -૧૪ શ્રાવકત્રત ભંગ પ્રકરણ.
૪ર પ્રતિભાશતક. ... ... ... ૦-૮-૦ +૧૫ દેવવન ભાષ્ય. ... ... ૦-૫૦ | ૪૩ ધન્ય કથા..
૪. ૦૨-૦ ૧૬ સિદ્ધપંચાશિકા.
જ ચતુવિ શતિજિન સ્તુતિ સંગ્રહ. ૦-૬-૦ ૧૭ અન્નાયઉચ્છકુલકમ ... ... ૦–૨-૦ ૪૫ રાહણેય ચરિત્ર..
૦=૨-૦ ૧૮ વિચાર સપ્તતિકા. ... ... ૦૩-૦ ૪૬ શ્રી ક્ષેત્રસમાસ... ૧૯ અ૯પુબહુત્ર શ્રી મહાવીર સ્તવ. ૦–૨-૦ ) +૪૭ બૃહત્ સંધયણી. . . ૨-૮-૦ ૨૦ પચસૂત્ર. ... ... ... ૦-૬-૦ ૪૮ શ્રાદ્ધવિધિ. ... . . ૨૮-૦ ન-૨૧ શ્રી જ મુચરિત્ર.
છે. ૦-૪-૦ ૪૯ ષટ્ટદશ ન સમુચ્ચય મૂળ ટીકા. 8--e કર ર રત્નપાળનૃપકથા. ... ... ૦-૫૦ ૫૦ પંચસંગ્રહ. .. કઇ કઇ ૭-૮-૦ ૨૩ સુક્ત રત્નાવલી. ... ... ૦-૪-૦ ૫૧ સુક્ત સંકિર્તન મહાકાવ્યમ્ ૦ ૦-૮-૦ ૨૪ મેધદૂત્ત. - , , . . . ૦-૪-હ પુર પ્રાચીન ચાર કમ'થ ટીક. ૨૮ ૨૫ ચેતાતૂત ... ૦-૪૦ ૫૩ સુમધસિત્તરી..
A. ૦-૧૦ છે ૨૬ પયુષણાઝાનિક શાક
1ણાલ્ફિક વ્યાખ્યાન. ... ૦-૬-૦ +૫૪ કુવલયમાળા. . . ૧-૨-૭
૧-૨-૦
+ આ નીશાનીવાળા પુરતા સીલકે નથી.

Page #38

૨
-૭-૨
[ ૩ ] ૫૫ સામાચારી પ્રકરણ ... • ૦–૮–૦. ૭૨ ચોગદર્શન ( હિંદી) ... ...
છે. ૧૨-૯ ૫૬ કરૂણાવાયુદ્ધ નાટક,
છ8 અંડલ પ્રકરણ
.. ૦-૪-૭ ૫૭ કુમારપાળ મહાકાવ્યમ. . ૭-૮-૦ ૭૪ દેવેન્દ્ર નરકેન્દ્ર પ્રકરણ ૦-૧૨-૭ ૫૮ શ્રી મહાવીર ચરિત્ર ... . - ૧૦૦ ૭૫ સુમુખ તૃપાદિ કથા... ... ૦-૧૧-૦ પ૯ કૌમુદિ મિત્રાણુંદ નાટકમ .. ૦૬-૦ ૭૬ જૈન મેધદૂત ... ... ... ૨-૦–૦ ૬૦ પ્રબુદ્ધ ચાહિયમ્ . . ૦-૫-૭ - ૭૭ શ્રાવક ધર્મ વિધિ ... ... ૦-૮-૦ ૬૧ ધર્મોલ્યુદયમ.... ... ee -૪-૦ ૭૮ ગુરૂતત્ત્વ વિનિશ્ચય. .. +૨ પંચનિગ્રન્થી પ્રજ્ઞાપના તૃતીય
વસુદેવ હીંડિ
છપાય છે. પાદ સંગ્રહણી પ્રકરણ ૦ ૦-૬-૦ - ૬૩ રયણસેહરી કથા. ... ... ૦–૬-૦
( વગર' નંબરના. ) : ૬૫ સિદ્ધ પ્રાભૂત સટીકમ... ... ૦-૧૦૦૦
- ૧ સુસઢ ચરિત્ર. ... ... ... —૬૫ દાનપ્રદીપ.
• ૨-૦-૦ - ૨ શ્રી અનુત્તરાવવાઈ સુત્ર. ... ૦-૬-૦ ૬૬ બંધ હેતૃદયત્રિભંગી પ્રકરણ ૧૦ ૦-૧૦૦૦- - ૩ નળ દમયંતી મૂળ. . ... ભેટ. ૬૭ ધર્મપરિક્ષા. ... ... ... ૧-૦-૦ x ૪ મેરૂ ત્રાદશી કથા ... .૧-૪-૦ ૬૮ સપ્તતિસત સ્થાન પ્રકરણ. ... ૧-૦-૦ ૪ ૫ સુદર્શના ચરિત્ર (પ્રથમ ભાગ) ૦-૬-૦ ૬૯ ચૈત્યવંદન મહાભાષ્ય. .. ૧-૧૨-૦ x ૬ જ૫મંજરી... ... ... ૦-૨-૧ ૭૦ પ્રશ્ન પદ્ધતિ ... ... ... ૦=૨–૦ x ૭ જૈન વૃત્ત યિા વિધિ... ભેટ. ૭૧ શ્રી કુટુંપસૂત્ર કિરણીવલી. ...
x ૮ સાધુઆવસ્યક ક્રિયાના સૂત્રો. ભેટ. ૨૦ શ્રી કાંટ જેન તિહાસિક ગ્રંથ. + ૧ વિજ્ઞપ્તિ ત્રિવેણી. ... ... ૧–૦–૦ ૫ દ્રૌપદી સ્વયંવર નાટક ..... ૦-૪-૦ મું- ૨ કૃપારસકોર્ષ . ... ... ૧-૦-૦ ૬ પ્રાચીન લેખ સંગ્રહ ભા. ૨ જ.૩--૦
શ્રી શત્રુંજય તીર્થોદ્ધાર પ્રબંધ. ૦-૧૦૦૦ ૭ જૈન ઐતિહાસિક ગુર્જર ... ૪ પ્રાચીન જૈન લેખ...
કાવ્ય સંચય. .. . ૨-૧૨-૦ સંગ્રહ પ્રથમ ભાગ in ૦ -૦-૦
અન્ય ગૃ થા. ૧ તત્ત્વ નિર્ણય પ્રાસાદ. ૧૦-૦-૦ ૧૦ શ્રી મહાવીર સ્વામીની છબ્બી રંગીન. ૦૮-૦ ૨ સિદ્ધાંત મુક્તાવલી..
૦-૪-૦ ૧૧ સત્તર ભેદી પૂજા (હારમેનીયમ ક જૈન ભાનુ.
-
- ••• ૦-૬-૦
નોટેશન સારીગમ સાથે. ) ... ૦-૪- ૪ વિશેષ નિર્ણય...
૦-૪-૦ ૧૨ ચૌદ રાજલોક પૂજા.
૦-૧-૭
૧૨ સમ્યક દર્શન પૂજા... ... ૦–૧-૦ ૫ વિમલ વિનાદ
૦-૧૦૦
૧૪ શ્રી નાપદેશ સંસ્કૃત. ... ૧-૦૬ સજન સન્મીત્ર..
૧૫ શ્રી ગાંગેય ભંગ પ્રકરણ સંસ્કત. ૦-૪-૦ છ અભય કુમાર ચરિત્ર ભાગ ૧ લા. ૨-૪-૦
- ૧૬ શ્રી આત્મવલ્લભ પૂજા સંગ્રહ.. ૧-૮-૦ ૮ અભયકુમાર ચરિત્ર ભાગ ૨ જે. ૩૦-૦ ૧૭ સઝાય માળા ભાગ ૧ થી ૪ ૯ શ્રી ગૌતમ સ્વામીની છબી રંગીન. ૦-૧૦-૦ દરેકના...
- ૨૦-૦ + આ નીશાનીવાળા પુસ્તકા સીલકમાં નથી.

Page #39

[ ૪ ] ગુજરાતી ભાષાના ભાષાંતર વગેરેના ગ્રંથા.
૧-૮-૦
૧ જૈન તત્ત્વાદર્શ. ... ... ૫-૦-૦ +૩ ૦ શ્રીશ્રાદ્ધગુણ વિવરશુ. ... + ૨ અજ્ઞાનતિમિરભાસ્કર. ... ૨-૮-૦ ૩૧ ચંપકમાલા કથા. | ૩ ધર્મબિદુગ્રંથ. બીજી આવૃત્તિ. ૨-૦–૦ +૩૨ કુમારપાળ ચરિત્ર. ... ...
... ૦૬-e ૪ આત્મપ્રબોધગ્રંથ. ... ... ૨-૮-૦ ૩૩ સભ્યત્વ કૌમુદિ. ... .
૧-૭+ ૫ ધ્યાનવિચાર
••• .. ૦–૩-૦.
- ૩૪ પ્રકરણપુષ્પમાલા. (૨) ... ૦–૮–૦ ૬ શ્રી પ્રકરણ સંગ્રહ. ...
+૩૫ અનુયાગ ઠારસૂત્ર. ... ... ૦-૫૭ શ્રાવક કપતરે.
૩૬ અધ્યાત્મ મત પરિક્ષા. ... –૪-૦ + ૮ આત્મન્નિતિ.
.. ૦-૧૦-૦
- ૩૭ ગુરુગુણ છત્રીશિ. ... ... ૦–૬- + ૯ પ્રકરણપુષ્પમાળા. ... ... ૦–૬–૦
૩૮ શ્રી શત્રુંજય તીર્થ સ્તવનાવાળી. ૦––૦ ૧૦ વિવિધ પૂજા સંગ્રહ ... ....
૩૯ આત્મકાંતિ પ્રકાશ. ... ૧૦૦ ૧૧ જૈન ધર્મ વિષયિક પ્રશ્નોત્તર. ૭-૮-૦
૪૦ જ્ઞાનામૃત કાવ્યકુંજ. ... ... ૦=t-6 ૧૨ કુમારવિહારશતક. ... ... ૧-૮-૦
+૪૧ દેવભક્તિમાળા પ્રકરણુ, ..૧-૦- +૧૩ દેવસરાઈ પ્રતિક્રમણ. ... ૦–૩-૦
૪ર ઉપદેશ સપ્તતિકા. ... ૧-૦-૯ ૧૪ હંસવિનાદ. ...
. ૦-૧૨-૦
૪૩ સંબધ સપ્તતિકા. ... ૦૦ ૧-૦=૦ ૧૫ પ્રશ્નોત્તર પુષ્પમાળા. . ૦-૧૪-૦
૪૪ પંચ પરમેષ્ટી ગુણ રત્નમાળા. ૧-૮- ૧૬ નવતત્ત્વના સુંદરબેધ. - ૦૦ ૦-૧૦-૦
૪૫ શ્રી નેમનાથ ચરિત્ર. ... ... ૨-૦-૦ ૧૭ આત્મવલ્લભ સ્તવનાવળી. ...
૪૬ સુમુખ તૃપાદિ કથા. ... ... ૧-૦૦ ૧૮ જીવવિચારવૃત્તિ.
... ૦-૬૦૦ ૧૯ દંડક વિચારવૃત્તિ. ...
૪૭ શ્રીસુપાર્શ્વનાથ ચરિત્ર ભાગ ૧૧. ૨-૦૦
- ૦-૮-૦ ૨૦ યમાગ દશ ક.
૪૮ આદર્શ જૈન સ્ત્રીરત્નો. ••• ૧-૦
*. ૦-૧ર-૦ ૨૧ જૈન તત્તસાર મૂળ તથા •••
૪૯ શ્રીસુપાર્શ્વનાથ ચરિત્ર ભાગ ૨ જે. ૨-૮-છે ભાષાંતર. ..
•. ૦-૬-૦
૫૦ દાન પ્રદીપ. ... ... ... ૩-૦-૦ ૨૨ સદર ભાષાંતર. ... ... ૦–૨-૦ ૫૧ શ્રીનવપદજી પૂજા અર્થ સહિત. ૧-૪-૭ ૨૭ મોક્ષપદ સામાન. ... ... ૦-૧૨-૦
પર કાચુ સુધાકર... ... ૨-૮-૦ ૨૪ શ્રીજંબુસ્વામી ચરિત્ર. ... ૦-૮-૦
' ૫૭ આચારૈપદેશ.. . ... ૦-૮-૯ ૨૫ નવાણુ પ્રકારી પૂજા અર્થ સાથે. ૦-૮-૦
- ૫૪ ધમ રન પ્રકરણ. .... ૧–૦-c ૨૬ જૈન ગ્રંથ ગાઈડ, ... • ૧-૦-૦ ૫૫ પંચપ્રતિક્રમણ સૂત્ર અર્થ સહિત, ૧-૧૨-૯ ૨૭ તપારત્નમહોદધિ ( તપાવલી )
૫૬ આત્મવિશુદ્ધિ ... ... ... ૦–૬–૦ ભાગ ૧, ૨ જે. ... ... ૧-૦-૦ પ૭ શ્રી કુમારપાળ પ્રતિબોધ. ... ૩-૧૨-૦ ૨૮ વિવિધપૂજાસંગ્રહ નવી આવૃત્તિ. ૧-૮-૦ ( શ્રીવિમલનાથ ચરિત્ર
છપાય છે. ૨૯ શ્રી સમ્યકત્વ સ્વરૂપ સ્તવ. ... ૦=૪-૦
શ્રીપ્રભાવક ચરિત્ર. | લખાઃ—શ્રી જૈન આત્માનંદ સભા-ભાવનગર, + આ નિશાનીવાળાં પુસ્તકો શીલકમાં નથી.

Page #40

ઐતિહાસિક સાહિત્યના રસજ્ઞોને ખાસ તક. જૈન ઐતિહાસિક ગૂર્જર કાવ્યસંચય.
શ્રીમાન પ્રવ7 કજી મહારાજ શ્રી કાન્તિવિજયજી જેન ઐતિહાસિક ગ્રંથમાળાનું આ સાતમું પુષ્પ છે, કે જેમાં જુદા જુદા એકત્રીશ મહાપુરૂષા સંબંધી તેત્રીશ કાવ્યોનો સંચય છે. તેના સંચાલક અને સંપાદક શ્રીમાન જિનવિજયજી આચાર્ય ગુજરાત પૂરાતત્ત્વ મંદિર વગેરે છે. કાવ્યના રચનાકાળ ચૌદમા સૈકાથી પ્રારંભી વીસમા સૈકાના પ્રથમ ચરણ સુધી છે. આ સંગ્રહથી
આ છ શૈકાના અંતર્ગત શૈકાઓનું ગુજરાતી ભાષાનું સ્વરૂપ, ધાર્મિક, સમાજ અને રાજકીય | વ્યવસ્થા, રીતરીવાજો આચારવિચાર અને તે સમયના લેાકાની ગતિનું લક્ષ્યબિંદુ એ દરેકને લગતી માહિતી મળી શકે છે. કાવ્યો તે તે વ્યક્તિ મહાશયાના રંગથી રંગાયેલ હોઈ તેમાંથી અદ્દભૂત ક૯૫ના, ચમત્કારિક બનાવો અને વિવિધ રસના આસ્વાદે મળે છે. આ કાવ્યોને છેવટે રાસસારવિભાગ ગદ્યમાં આપી આ ઐતિહાસિક ગ્રંથને વધારે સરલ બનાવ્યા છે. વિદ્વાનોની સવોત્તમ સાહિત્ય પ્રસાદી આમાં છે. વિશેષ લખવા કરતાં વાંચવા ભલામણ કરીએ છીએ.
કિંમત ૨–૧૨–૦ પેસ્ટેજ જુદુ. શ્રી જેન આમાનંદ સભા–ભાવનગર.
જેનુ સસ્તી વાંચનમાળાનાં પ્રભાવના કરવા માટેનાં પુસ્તકે, - પ્રભાવના કરવા લાયક અમારા પુસ્તકે એકી અવાજે વખણાયા છે કારણકે બાળકોને ઉત્તમ પ્રકારનું ચારિત્ર આપી ઉચ્ચ સંસ્કારી બનાવે છે. દેખાવમાં સુંદર શુદ્ધ છતાં કીંમત ઘણીજ સસ્તી છે. ઘણા શ્રીમતાએ અમારાં પુસ્તક પાઠશાળાના ઇનામી મેળાવડામાં, લગ્નાદિ શુભ પ્રસંગોમાં સામટા મગાવી વહેચ્યા છે. પર્વાધિરાજ પર્યુષણ પર્વમાં તો દરેક સ્થળે અમારાંજ પુસ્તકની પ્રભાવના થાય છે.
એક નકલના. સા નકક્ષના. ૧ જેન નિત્ય પાઠ સંગ્રહ નવમરણ અને બીજા સ્તોત્ર છ દો, રાસ વિ. ૦૨-૦ -૦-૦ ૨ પ્રાતઃસ્મરણમાળા ( છ દો રાસ વિ. ) ...
૦-૨-૦ ૬-૦-૦ ૩ સ્નાત્રપૂજા શ્રીદેવચંદ્રજીત તથા અષ્ટપ્રકારી પૂજાના દેહા.
૦-૨-૦ ૬-૦-૦ ૪ પાંચ પદની અનુપુર્વ...
૦-૧-૬ ૫–૦-૦ ૫ પુણ્ય પ્રકાશનું સ્તવન...
૦–૧–૦ ૪-૦-૦ ૬ રત્નાકર પચ્ચીશી.
૦-૦-૬ ૨-૮-૦ ૭ શ્રી કયવન્ના શેઠનું ચરિત્ર.
૦-૨-૦ -૦-૦ ૮ થી પ્રસન્નચંદ્ર રાજર્ષિ )
૦ર-૦ -૦-૦ ૯ ક્ષમાવીર ગજસુકુમાર
૦-૨-૦ -૦-૦ ૧૦ મહાસતી ચંદનબાળા...
૦૨-૦ ૮-૦-૦ ૧૧ ચૌદ નિયમ તથા બાર વ્રતની ટીપ.
૦-૧-૬ ૬-૦-૦ જૈન સસ્તી વાંચનમાળા-રાધનપુરી બજાર–ભાવનગર

Page #41
== ==][] (0) - =[Si[EGI =]= અધ ઉપરાંત નકલો ખપી ગઈ છે. પણ હવે તે દુર્લભ કે અપ્રાપ્ય બને તે પહેલાં જ વર્ષ-મબોધ - અને - અષ્ટાંગ નિમિત્ત. ની એક નકલ ખરીદી લેવામાં પ્રમાદ ન કરતા. જ્યોતિષ, નિમિત્ત, શકુન, મંત્ર, તત્ર, સ્વરોદય તેમજ એવા અગણિત વિષયેનો આ સુંદર સમાવેશ તમને બીજા કોઈ ગ્રંથમાં નહીં મળે. બારે માસના વાયુના વિચાર, વિજળી અને તેનાં ફળ; વષવિચાર, વરસના વર્તારા, ભૂમિક 5, વ્યંજન નિમિત્ત, અંતરિક્ષ નિમિત્ત, રમલશાસ્ત્ર, પ્રાણાયામ ઉપરાંત ન્હાના-હાટા રાજ ઉપયોગમાં આવે એવા વિષયથી આ. ગ્રંથ ભરચક છે. - બે દિવસ પછી જ્યારે આ ગ્રંથ શબ્યા પણ હાથ નહીં આવે ત્યારે તમને પિતાને જ લાગશે કે-૮૮ પહેલેથી જ ગ્રાહક તરિકે નામ નોંધાવ્યું હોત તો કેવું સારું થાત ? " -: હુ જી સમય છે. :~ કીંમત રૂા 8-0-0 નીચેના શીરનામે લખીને મગાવી - શ્રી જૈન સસ્તીવાંચનમાળા. 6 માસ્તર પોપટલાલ સાકરચંદ. ભાવનગર જૈનધર્મ પ્રસારક સભા-ભાવનગર= =i[E] => D) =[D]= === For Private And Personal Use Only