________________
श्रीस्थानाङ्गसूत्रवृत्तिः
॥४३८॥
दयो भवन्तीति 'अट्ट अरहंत'त्ति उत्कृष्टतोऽष्टावर्हन्तो भवम्तीति, प्रत्येकं विजयेषु भावात् , एवं चक्रवर्त्यादयोऽपि, ८स्थाना० एवं च चतुर्वपि महानदीकूलेषु द्वात्रिंशत्तीर्थकरा भवन्तीति, चक्रवर्तिनस्तु यद्यपि शीताशीतोदानद्योरेकैकस्मिन् | उद्देशः३ कूले अष्टावष्टावुत्पद्यन्त इत्युच्यते तथापि सर्वविजयापेक्षया नैकदा ते द्वात्रिंशद्भवन्ति, जघन्यतोऽपि वासुदेवचतुष्टया- जम्बूगुहाविरहितत्वान्महाविदेहस्य, यत्र च वासुदेवस्तत्र चक्रवर्ती न भवतीति, तस्मादुत्कृष्टतोऽप्यष्टाविंशतिरेव चक्रवर्त्तिनो वक्षारनगभवन्ति, एवं जघन्यतोऽपि चक्रवर्तिचतुष्टयसम्भवाद्वासुदेवा अप्यष्टाविंशतिरेव, वासुदेवसहचरत्वाद्बलदेवा अप्येव- री अहंदामिति । 'दीहवेयड'त्ति दीर्घग्रहणं वर्तुलवैताब्यव्यवच्छेदार्थ, गुहाष्टकयोर्यथाक्रम देवाष्टके इति, गङ्गाकुण्डानि नी- दिदीर्घवैलवद्वर्षधरपर्वतदक्षिणनितम्बस्थितानि षष्टियोजनायामविष्कम्भाणि मध्यवर्तिगङ्गादेवीसभवनद्वीपानि त्रिदिक्सतो- | ताब्यचू| रणद्वाराणि येभ्यः प्रत्येकं दक्षिणतोरणेन गङ्गा विनिर्गत्य विजयानि विभजन्त्यो भरतगङ्गावच्छीतामनुप्रविशन्तीति, लिकादिएवं सिन्धुकुण्डान्यपि । 'अट्ट उसभकूड'त्ति अष्टौ ऋषभकूटपर्वता अष्टास्वपि विजयेषु तद्भावात् ते च वर्षधरपर्व- रहस्तिकूटतप्रत्यासन्ना म्लेच्छखण्डत्रयमध्यखण्डवर्तिनः सर्वविजयभरतैरवतेषु भवन्ति, तत्प्रमाणं चेदम्-"सब्वेवि उसभकूडा कल्पादि, उब्विद्धा अट्ट जोयणा होति । बारस अट्ट य चउरो मूले मज्झुवरि विच्छिन्ना ॥१॥" [ सर्वेऽपि ऋषभकूटा अष्टयोज- सू० ६३५नान्युद्विद्धाः भवन्ति । मूले मध्ये उपरि च द्वादशाष्टौ चत्वारि विस्तीर्णाः॥१॥] इति, देवास्तन्निवासिन एवेति, नवरं ६४४ 'एत्थ रत्तारत्तावईओ तासिं चेव कुंड'त्ति, शीताया दक्षिणतोऽपि अष्टौ दीर्घवैताब्या इत्यादि सर्व समानं केवलं गंगा- ॥४३८॥ | सिन्धुस्थाने रक्तारक्तवत्यौ वाच्ये, गङ्गादिकुण्डस्थानेऽपि रक्तादिकुण्डानि वाच्यानीति, तथाहि-'अट्ठ रत्ताकुण्डा प-13
Jain Education International
For Personal & Private Use Only
www.jainelibrary.org