________________
'कहि णं भंते!' इत्यादि, क भदन्त ! सुस्थितस्य लवणाधिपस्य गौतमद्वीपो नाम द्वीप: प्रज्ञप्तः ?, भगवानाह-गौतम! जम्बूद्वी | पस्य पश्चिमायां दिशि लवणसमुद्रं द्वादश योजनसहस्राण्यवगाझात्रान्तरे सुस्थितस्य लवणाधिपस्य गौतमद्वीपो नाम द्वीपः प्रज्ञप्तः, द्वा| दश योजनसहस्राण्यायामविष्कम्भाभ्यां, सप्तत्रिंशद् योजनसहस्राणि नव चाष्टाचत्वारिंशानि किञ्चिद्विशेषोनानि परिक्षेपेण, 'जंबदीवंतेण'मिति जम्बूद्वीपदिशि 'अर्ड्कोननवतीनि' अर्द्धमेकोननवतेर्येषां तानि अद्वैकोननवतीनि सार्द्राष्टाशीतिसङ्ख्यानीति भावः, योजनानि चत्वारिंशतं च पञ्चनवतिभागान योजनस्य 'जलान्तात्' जलपर्यन्तादूर्द्धमुच्छ्रितः, एतावान् जलस्योपरि प्रकट इत्यर्थः,18 'लवणसमुद्रान्ते' लवणसमुद्रदिशि द्वौ कोशी जलान्तादुच्छ्रिती, द्वावेव क्रोशौ जलस्योपरि प्रकट इत्यर्थः ॥ 'से णमित्यादि, स एकया पद्मवरवेदिकया एकेन वनषण्डेन सर्वतः समन्तात्संपरिक्षिप्तः, द्वयोरपि वर्णनं प्राग्वत् । तस्य च गौतमद्वीपस्योपरि बहुसमर-19 मणीयभूमिभागवर्णनं प्राग्वद् यावत्तुणानां मणीनां च शब्दवर्णनं वाप्यादिवर्णनं यावद्वहवो वानमन्तरा देवा आसते शेरते यावद्विहरन्तीति । तस्य बहुसमरमणीयस्य भूमिभागस्य बहुमध्यदेशभागेऽत्र सुस्थितस्य लवणाधिपस्य योग्यो महानेकः 'अतिक्कीलावासः' अ-14 त्यर्थ क्रीडावासो नाम भौमेयबिहारः प्रज्ञप्तः, सार्द्धानि द्वापष्टिर्योजनान्यूर्द्ध मुस्त्वेन एकत्रिंशतं च योजनानि क्रोशमेकं च विष्कम्भेन | 'अणेगखंभसयसन्निविडे' इत्यादि भवनवर्णनमुल्लोचवर्णनं भूमिभागवर्णनं च प्राग्वत् । तस्य च बहुसमरमणीयस्य भूमिभागस्य बहुमध्यदेशभागे, अत्र महत्येका मणिपीठिका प्रज्ञता, सा योजनमायामविष्कम्भाभ्यां अर्द्धयोजनं बाहल्येन सर्वात्मना मणिमयी अच्छा यावत्प्रतिरूपा । 'तीसे ण'मित्यादि, तस्या मणिपीठिकाया उपरि देवशयनीयं, तस्य वर्णक उपर्यष्टाष्टमङ्गलकादिकं च प्राग्वत् ॥ |नामनिमित्तं पिपृच्छिपराह-से केणदेण'मित्यादि, अथ 'केनार्थेन केन कारणेन एवमुच्यते-गौतमद्वीपो नाम द्वीपः?, भगवा
39-ASSACC
Jan Education Inter
For Private
Personel Use Only
REnelibrary.org