________________
રસમય ચુંટણી.
- ૧૪૫
-
. આ સાથે બીજી નેંધ લેતાં આનંદ થાય છે કે રંગુનના ડૉકટર પ્રાણજીવનના પુત્રની લગ્ન રાજકોટ થતાં ત્યાં તેમના તરફથી તે પ્રસંગે શેઠ રેવાશંકર જગજીવન ઝવેરીએ નીચેની સખાવત જાહેર કરી હતીઃ
૫૦૧ દશા શ્રીમાળી વણિક તથા જૈન બોર્ડિગમાં, ૨૫૧ પાંજરાપોળમાં, ૧૫૧ કાઠિયાવાડ બાલાશ્રમ,
૧૦૧ દશા શ્રીમાળી મુષ્ઠિ ફંડ (કે જેમાંથી ફી તથા ચોપડીઓ ગરીબ વિદ્યાર્થીને આપવામાં આવે છે )
૭૫ સ્થાનકમાં પ જેનશાળામાં કુલ ૧૧૩૦
તેજ પ્રસંગે શેઠ રતિલાલ મોતીચંદ ઓધવજીએ પિતાની પુત્રીના લગ્ન નિમિત્તે ૨૫ તે બોર્ડિગમાં ને ૨૫ પાંજરાપોળમાં આપ્યા હતા;
મહેતા ઍડ કંપની લીલાંઉવાળા રા. ખીમચંદ અનોપચંદ મહેતાએ પિતાના લગ્ન પ્રસંગે ઉપરોક્ત બોર્ડિગમાં ૧૦૧, પાંજરાપોળમાં ૫૧, અને સ્થાનકમાં ૫૧ આપ્યા હતા.
આ રીતે જમાને સુધરતો જાય છે અને જમાનાને ચોગ્ય પગલાં કેળવણીના પ્રસાર અર્થે ખાસ કરીને લેવાશે તો પ્રજાની ઉન્નતિ સારી રીતે સાધી શકાશે એ વાત નિઃસંદેહ છે. બીજાં ખર્ચે કોઈને ફજલ લાગે છે અને કોઈને વ્યવહાર નજરે પ્રતિષ્ઠા વધારનાર હેઈ આવશ્યક લાગે છે. તે તેવાં ખર્ચો કરવાં કે ન કરવાં એ ઐ સૈની મુનસફી પર મૂકીએ છીએ, પણ તે સાથે કેળવણી ખાતાને વિસારવાં ન જોઈએ. કેટલાક સુધારકે અમુક ખર્ચો ફજુલ છે એમ કહી તે ન ખરચતાં પૈસાને બચાવ કરે છે અને સાથે બીજા ઉપયોગી ખાતાંને પણ મદદ આપતા નથી તેથી બંને જાતની બાબતને ઉડાડી દે છે એ તે કઈ રીતે તેમને શોભાસ્પદ નથી–બલકે સુધારક નામને કલંક આપનાર છે. સુધારે, સુધારે કરો એમ માત્ર મેટાં લાંબા લચ ભાષણો કરવાથી અને કંઠ બેસી જાય એટલા સાદથી પિકારવાથી સુધારો થઈ શકશે નહિ પણ કૃતિમાં સુધારો મૂકવાથી જ સુધારાની ગતિ વધારી શકાશે. નહિતો માત્ર દંભ, બડાઈ, બકબકાટજ છે. બીજું એ કે સખાવતનો માર્ગ ખરી દિશામાં વાળવાની જરૂર છે, અને તે હવે અહીં તહીં સમજાવા લાગ્યું છે એ જાણી અમોને આનંદ થાય છે. છેવટે અમે ઇચ્છીશું કે આપણું શેઠીઆઓ દાન આપવામાં ઉપરના ગૃહસ્થોનું અનુકરણ કરશે.
રસમય ચુંટણી
ગુજરાતી એકતા–ધમે સંબંધી કથન
સમાલોચકના ફેબ્રુઆરી ૧૭ ના અંકમાં રા. રા. રણજીતરામ વાવાભાઇ મહેતાએ બહુ લાગણું અને પરિશ્રમથી ગુજરાતની એક્તા સંબંધી લેખ લખ્યો છે ને અતિશય મનનીય છે તેમાંથી નીચેને ધર્મો સંબંધી ઉલ્લેખ ઉપયોગી ધારી અત્ર નિવેદન કરીએ છીએ.
ગુજરાતમાં જેટલા જૂદા ધર્મો છે એટલા કોઈ સ્થળે નહીં હોય. દુનીઆના સર્વે મોટા ધર્મો–બાદ્ધધર્મ સિવાય-ગુજરાતમાં પ્રચલિત છે. હિન્દુ, જૈન, પારસી, મુસલમાન, ખ્રિસ્તી. આમ ધર્મની એકતા નથી. એક કાળ એવો હતો કે ધર્મની એકતા હોય તો જ