Page Text
________________
માનશે !
વિચારણા છે. ત્યાં આ વિચારણા ગ્રંથના પ્રારંભ મંગળરૂપે છે. શ્રી હસ્તપ્રતનું આયુષ્ય વધુ ગણાયું છે. એ માટેના કાગળો - વિશેષાવશ્યક ભાષ્યની નિયુક્તિની રચના ચૌદ પૂર્વધર શ્રી શાહી અલગ-વિશિષ્ટ હોય છે. મને એમ લાગે છે કે અતિ મહત્ત્વના ભદ્રબાહુસ્વામીએ કરી છે. ભાષ્ય શ્રી જિનભદ્ર ગણિ ક્ષમાક્ષમણ ગ્રંથો જ્ઞાની સાધુ દ્વારા સંપાદિત થઈ વિશિષ્ટ શાહીમાં સેંકડો વરસ રચિત છે. ટકતા કાગળો પર છપાવા જોઈએ. બાકી અહીં લહિયાઓ પાસે બંને ગ્રંથોમાં જ્ઞાન સ્વરૂપ વગેરે વિચારણા એકરૂપ જેવી છે. લખાવવામાં મને તો કશી શ્રુતભક્તિ દેખાતી નથી. મારી પાસે આમ પાંચ જ્ઞાનમય નંદિનું જૈન શાસનમાં અનન્ય સ્થાન છે. નન્દિ પણ ઘણી વાર આજની લખાયેલી હસ્તપ્રતો આવી છે. એમાં રહેલી નન્દી આ બંને પ્રમાણભૂત છે. અશુદ્ધિઓ સ્પષ્ટ નજર સામે જોવા મળે છે.
પૂજ્ય આચાર્ય મલયગિરિ સૂરિએ આ ગ્રંથના આંરભના | પ્રિન્ટીંગમાં પણ શું મુદ્રારાક્ષસ દોષથી અશુદ્ધિ સંભવતી નથી? અવતરણિકારૂપ ટીકા ભાગમાં નંદિ સૂત્રનો અધ્યયનવિશેષરૂપે સંભવે છે. પણ લગભગ પછી નજરે ચઢેલી અશુદ્ધિઓ પરિશિષ્ટમાં નિર્દેશ કરી એને નોઆગમથી ભાવનંદિફ ઓળખાણ આપી છે. અપાતી પણ જોવા મળે છે. વળી, ઉત્તરોતરના સંપાદકોએ અહીં “નો' શબ્દનો અર્થ એકદેશ કર્યો છે. પછી ખુલાસો કરતા અશુદ્ધિઓનું પરિમાર્જન કરી શુદ્ધ પ્રતો મુદ્રિત કરતાં પણ જોવા કહ્યું છે. આ અધ્યયન પ્રારંભિક મંગળરૂપે સમાવિષ્ટ છે. આ મળે છે.
નંદિપાઠથી બધા જ વિબો દૂર થાય છે ને આરંભેલું શ્રેયસ્કર કાર્ય પૂર્વકાળે છાપવાની સુવિધા નહોતી, ત્યારે ઘણીવાર તો નિર્વિન રીતે પરિપૂર્ણ થાય છે. પૂજ્ય શ્રી મલયગિરિ સૂરિ મહારાજે પ્રાયશ્ચિતરૂપે ગ્રંથ લખવાનો દંડ અપાતો, તે ઘણા જ્ઞાની મુનિ આ ગ્રંથની સમાપ્તિ વખતે અંતિમ મંગળ તરીકે જે શ્લોક લખ્યો ભગવંતોએ પ્રતો લખી છે એ પ્રતો પ્રમાણમાં ઘણી શુદ્ધ પણ જોવા છે, એ જ શ્લોકથી આ લેખની સમાપ્તિ કરીએ. મળી છે.
अर्हन्तो मङ्गलं मे स्युः सिध्दाश्च मम मङ्गलम्। વર્તમાનમાં પ્રતોના સંપાદન વખતે એવી જુની બે-ચાર સાધવોમાનં સભ્ય નૈનો ધર્મશ્ચમીનમII ભંડારોની પ્રતો સામે રાખી પાઠાંતરો જોઈ સ્વક્રીય પ્રતિભાના જિનાજ્ઞા વિરૂદ્ધ લખાયું હોય તો મિચ્છામિ દુક્કડમ્... બળે સંભવિત સત્ય પાઠનો નિર્ણય કરી એ મુખ્ય પાઠરૂપે રાખી, સંદર્ભ નોંધઃ અહી નૈન-સારામ-પ્રન્થમાના પ્રસ્થા-૧ તરીકે એ પાઠને લગભગ સમકક્ષ જેવા મતાંતર-પાઠાંતરને ટીપ્પણરૂપે શ્રી મહાવીર જૈન વિદ્યાલયે પ્રકાશિત કરેલી (વિક્રમ સંવત ૨૦૨૪) દર્શાવવા જોઈએ. લહિયાઓની ભૂલમાત્રથી જે પાઠાંતરો થયા કે તથા પૂજ્ય પુણ્યવિજયજી મહારાજ, પંડિત દલસુખ માલવણિયા જે જરા પણ સંગત નથી લાગતા, એ પાઠાંતરો તો નોંધવા પણ અને પંડિત અમૃતલાલ ભોજક સંપાદિત નંદિત્ત ગ્રંથમાં રહેલી જોઈએ નહીં, કારણ કે ઘણા પાઠાંતરો માત્ર ભ્રમણા પેદા કરે છે - પ્રસ્તાવનાના આધારે કેટલીક વાત લખી છે ને અલબત્ત, આ મારી માન્યતા છે જે ખોટી હોવી સંભવે છે.
કેટલીક વાત મેં સંપાદિત (અનુવાદિત) શ્રી મલયગિરિ સૂરિકૃત શ્રી નંદિ સૂત્રમાં જેમ પાંચ જ્ઞાનની વિચારણા છે, એમ ટીકા સહિતની નંદિ સૂત્રના આધારે લખી છે. વિશેષાવશ્યક ભાષ્ય ગ્રંથમાં પણ પાંચ જ્ઞાનની વિસ્તારથી
આગમ ચૂડામણી શ્રી અનુયોગ દ્વાર સૂત્રો
|
હ. સાબ્દી આરતી
ગોંડલ સંપ્રદાયના તપસમ્રાટ પૂ. ગુરુદેવ શ્રી રતિલાલજી મ.સા. એવં પૂ. મુક્ત - લીલમ - વીર ગરણીના શિષ્યા શ્રી. આરતીબાઈ મ. ગુરુપ્રાણ આગમ બત્રીસીના સહસંપાદિકા છે. તેઓએ ખરતર ગચ્છના પૂ. દેવચંદ્રજી મ.સા.ના સાહિત્ય ઉપર શોધ પ્રબંધ લખી પીએચ.ડીની ડીગ્રી પ્રાપ્ત કરી છે. તેઓ જૈન વિશ્વકોશના પરામર્શદાતા છે.
જૈન સાહિત્યમાં આગમનું સ્થાન અકેરું છે. જૈન સાહિત્યનો સમાન છે. પ્રાણ આગમગ્રંથો જ છે કારણકે આગમ સાહિત્ય સર્વજ્ઞ સર્વદર્શી આગમ સાહિત્ય ઘણું જ વ્યાપક અને વિરાટ સ્વરૂપ ધરાવે છે, વીતરાગી તીર્થંકર પરમાત્માની અનુભવગોચર વાણીનું સંકલન સમયાનુસાર આચાર્ય ભગવંતોએ તેનું ભિન્ન ભિન્ન રીતે વર્ગીકરણ છે. આગમગ્રંથો સૈકાલિક સત્યનું પૂર્ણતયા બોધ કરાવી શકે છે. કર્યું છે. તેમ જ આગમની આરાધના દ્વારા સાધક સ્વયં પોતાની સૈકાલિક (૧) પ્રથમ વર્ગીકરણમાં આગમ સાહિત્યને પૂર્વ અને અંગ શુદ્ધ અવસ્થામાં શાશ્વતકાલ પર્યત સ્થિર થઈ શકે છે. સમગ્ર જૈન
એવા બે વિભાગમાં વિભાજિત કર્યું છે. (શ્રી સાહિત્ય આગમરૂપ વટવૃક્ષમાંથી નીકળેલી શાખાઓ કે પત્ર - પુષ્પ સમવાયાંગસૂત્ર)
( એપ્રિલ - ૨૦૧૮
[‘ગદષ્ટિએ ગાય-ભાવન’ વિશેષાંક - પદ્ધ જીવન
| SR No. | 526117 |
| Book Title | Prabuddha Jivan 2018 04 Gurudrushtie Granth Bhavna |
| Original Sutra Author | N/A |
| Author | Sejal Shah |
| Publisher | Mumbai Jain Yuvak Sangh |
| Publication Year | 2018 |
| Total Pages | 124 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Magazine, India_Prabuddha Jivan, & India |
| File Size | 10 MB |