________________
ડિસેમ્બર, ૨૦૦૯
પ્રબુદ્ધ જીવન
પંચે પંથે પાથેય....(છેલ્લા પાનાનું ચાલુ)
છે અને તેનાથી આપણી મુરઝાયેલી માનવજાત નવપલ્લવિત થાય છે તેમાં કોઈ શંકા નથી.
નોંધ : આ પછી મારી પોંડિચેરીની બે મુલાકાતો દરમ્યાન સમાધી આગળ આવી ફરી કોઈ ચમત્કાર કે દિવ્ય અનુભૂતિ થઈ નથી જેની હું નિખાલસભાવે કબુલાત કરું છું.
(સત્ય ઘટના પર આધારિત)
C/2, સુરેશ એપાર્ટમેન્ટ, ઈશ્વર ભુવન પાસે, નવરંગપુરા, અમદાવાદ-.. યોગાનુયોગ આજે પણ થમત્કારોની પ્રતીતિ કરાવે છે. ધનવંત શાહ
૩ નેમુ આંતરરાષ્ટ્રીય ધોરણે જૈનદર્શનના પ્રચાર-પ્રસારનું કામ કરતી ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ જૈનોલોજી ૨૫ ઑક્ટોબર ૨૦૦૯ના રોજ મુંબઈમાં આવેલા દાદરના યોગી સભાગૃહમાં ભવિષ્યની પેઢી માટેના જૈન ધર્મના મહત્ત્વના પ્રોજેક્ટ 'જૈનપીડિયા'નું નિદર્શન રાખ્યું હતું. આ જૈનપીડિયા દ્વારા ડીજીટાઈઝ્ડ જેન હસ્તપ્રતોની એનસાઈક્લોપીડિયા તૈયાર થશે, જેના વિશે લંડનની કિંગ્ઝ કૉલેજના મિ. પોલ વેચે વિસ્તૃત રીતે પાવર પોઈન્ટ પ્રેઝન્ટેશન આપ્યું. અત્યંત સચિત્ર એવી હસ્તપ્રતોને એના તમામ સંદર્ભો સહિત તૈયા૨ ક૨વામાં આવશે. એનો મુખ્ય આશય તો વર્તમાન ભાષામાં તાર્કિક અને પ્રતીતિજનક રીતે જૈનોની આવતી પેઢીને માટે જ્ઞાનસંચય ક૨વાનો છે. વળી આ પ્રોજેક્ટ સંશોધકો અને અન્ય ધર્મના વિચારકો તેમ જ વિશ્વભરના લોકોને માટે પણ ઉપયોગી બનશે.
૧૯
મસ્ત! ક્યારેક તો વળી લખેલી કવિતાના પૃષ્ટોનું જાતે જ વિસર્જન કરી નાંખે ! પૂ. અરવિંદ અને પૂ. માતાજીના અનન્ય ભક્ત.
આ ‘અભિપ્સા’ કાવ્ય સંગ્રહ મને મળ્યો તો ખરો. પણ મુંબઈની પ્રવૃત્તિઓમાં વાંચવાની દુરસદ ન મળે. અને મનહર પણ એવી કોઈ યાદી માટે ટોક ટોક ન કરે એવો એ નિસ્પૃહ કવિ-સાધક જીવ.
પરંતુ વાંચવાનો સમય ન મળ્યો. મદ્રાસ પહોંચતા શનિ-રવિના રજાના દિવસોમાં પોંડિચેરી જવાનું વિચાર્યું. શનિ રાત્રે પોંડિચેરી પહોંચ્યો. રવિ સવારે તૈયાર થઈ માતાજીની સમાધિ પાસે જઈ નિરાંત ત્યાં બેસવાનું વિચાર્યું. ઉતાવળ તૈયાર થયો, વળી વિચાર્યું કે સમાધિ પાસે બેસીને એકાદ પુસ્તકનું
ઉપરના પ્રસંગના અનુસંધાનમાં, આ અન્વયે મને થયેલા એક અનુભવને મનન-ચિંતન કરીશ. વિચાર્યા વગર ઘેલામાંથી પુસ્તક કાઢયું અને હાથમાં આપની સમક્ષ પ્રસ્તુત કરવાની ભાવના જાગે છે.
લઈને પૂ. માતાજીની સમાધિ પાસે પહોંચ્યો.
ભાવનગર શામળદાસ કૉલેજમાં અંગ્રેજીના પ્રાધ્યાપક મારા વિદ્વાન મિત્ર સાધક મનહર દેસાઈએ લગભગ દશેક વર્ષ પહેલાં એમનો પ્રથમ કાવ્ય
સમાધિના દર્શન કર્યા. નત મસ્તકે પ્રણામ કર્યાં અને બાજુની પરસાળમાં બેઠો. સ્વસ્થ થયો. એ પુસ્તક હાથમાં લીધું, એ ‘અભિપ્સા’ હતું, આનંદ થયો. પણ આર્યનું વર્તુળ તો મને હવે સ્પર્શવાનું હતું.
સંગ્રહ ‘અભિપ્સા' મને વાંચવા અને મનન કરવા મોકલ્યો. મનહર દેસાઈ સાહિત્ય જગતની બધી જ પ્રસિદ્ધિથી અળગા રહે. મનમાં ઊંચી કવિતા ઊગે, તો ક્યારેક એ કાવ્યને કોરા પાનાંનો સ્પર્શ કરાવે, નહિ તો નિજાનંદમાં જ
પુસ્તક ખોલ્યું, પ્રથમ પાને જ અર્પણમાં લખાણ હતુંઃ ‘શ્રી અરવિંદ અને શ્રી માતાજીને અર્પણ'. આ પ્રસંગને કર્યો યોગાનુયોગ કહેશો? ***
જૈન ધર્મનો આધુનિક એન્સાઈક્લોપિડીયા જૈનપિડીયાનું પાવરપોઈન્ટ પ્રેઝન્ટેશન અને જૈનદર્શન વ્યાખ્યાન શ્રેણીનો પ્રારંભ
કાર્યક્રમના પ્રારંભે ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ જૈનોલોજીના કૉ-ઑર્ડિનેટર પદ્મશ્રી ડૉ. કુમારપાળ દેસાઈએ છેલ્લા વીસ વર્ષથી રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે કામ કરતી આ સંસ્થાની અનેકવિધ પ્રવૃત્તિનો પરિચય આપ્યો. જૈન
ધર્મના તમામ સંપ્રદાયોને સાથે રાખીને કામ કરતી આ સંસ્થાએ બ્રિટનની બ્રિટીશ લાઈબ્રેરીની પંદરસો જેટલી હસ્તપ્રતોનું સુદીર્ઘ વિવરણ ધરાવના ત્રણ વોલ્યૂમનું વિમોચન કર્યું હતું. આચાર્ય ઉમાસ્વાતિના ‘તત્ત્વાર્થસૂત્ર'નો અંગ્રેજી અનુવાદ, જૈન ધર્મ અને પર્યાવરણ વિશે પુસ્તક, જૈનદર્શનનો
એક વખત અમારા ઉદ્યોગના કામ માટે મારે મદ્રાસ-હવેનું ચેન્નાઈ-જવાનું થયું, વિચાર્યું કે એંરપોર્ટ અને વિમાનના પ્રવાસમાં એકાંત મળશે એટલે જોયા વગર ચાર-પાંચ પુસ્તકો હેન્ડ બેગમાં પધરાવી દીધા!
ચંદરયા
અભ્યાસ કરતા વિદ્યાર્થીઓ માટે પાઠ્યપુસ્તક ઉપરાંત પરિસંવાદ અને સ્કૉલરોને સહાય આપવાનું કાર્ય કર્યું છે.
આ પ્રસંગે ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ જૈનોલોજીની જૈનદર્શન વ્યાખ્યાનશ્રેણીનું પૂજ્યશ્રી રાકેશભાઈ ઝવેરીના ‘અહિંસા પરમો ધર્મ' વિશેના વ્યાખ્યાનથી પ્રારંભ થયો. એમણે જૈનદર્શનમાં આલેખાયેલી અહિંસાની સૂક્ષ્મતા, તાર્કિકતા અને પ્રભાવકતા એમની પ્રભાવક શૈલીમાં દર્શાવ્યા. આ કાર્યક્રમમાં પચાસ વર્ષની યશસ્વીઔદ્યોગિક કારકિર્દી ધરાવતા અને પંચોતેરમા વર્ષમાં પ્રવેશેલ રૂબી મિલ્સના મનુભાઈ શાહનું અભિવાદન કરવામાં આવ્યું. સંસ્થાના ચેરમેન શ્રી રતિભાઈ ચંદરયા, વાઈસ ચે૨મેન શ્રી નેમુ ચંદરયા, પ્રતાપ ભોગીલાલ, રસિકભાઈ દોશી, અરવિંદ દોશી તથા અનેક અગ્રણીઓ આ પ્રસંગે ઉપસ્થિત રહ્યા હતા અને ડૉ. નલિનીબહેન મડગાંવક હૃદયસ્પર્શી કોલીમાં સમગ્ર કાર્યક્રમનું સંચાલન કર્યું હતું. કાર્યક્રમનો પ્રારંભ અને સમાપન ધરમપુર આશ્રમના મુમુક્ષુઓના ભક્તિસંગીતથી થયો હતો. ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ જૈનોલોજી, બી-૧૦૧, સમય ઍપાર્ટમેન્ટ,
આઝાદ સોસાયટી પાસે, આંબાવાડી, અમદાવાદ-૩૮૦૦૧૫. ઈન્ડિયા ટેલિ-૯૧ ૭૯ ૨૬૭૬૨૦૮૨ ફેક્સઃ૯૧ ૭૯ ૨૬૭૬ ૧૦૯૧,
E-mail : kumarpalad sanchmety kumarmalade gmail.com