________________
બરોબર વર્તન માટે અમદાવાદને જવાબદાર ગણાવાની કબુલાત આપી. આવી રીતે આવા કરારને લીધે જેનો અને ગોહેલો સંબંધમાં આવ્યા. એ કરારની સરત અને સંગે બતાવે છે કે આ અવેજ દરબારની રાજ્યસત્તાની રૂએ ઉપજ-કર તરીકે લેવાયેલ છે. તેવી સુચના કરવાની કઈ જગ્યાજ રહેતી નથી.
- દરબારેમી કેન્ડીની તપાસમાં આ સ્થીતિ પ્રાપ્ત કરવાને પ્રયાસ કર્યો હતો પણ તેને મી. કેડીએ પુરતા તપાસ પછી ઇન્કાર કર્યો. તેના વડવાઓએ રાજા તરીકે પોતાની કઈ પ્રજા સાથે કરાર કર્યો છે તેવું કરાર ઉપરથી જણાય છે, તેવી દરબારની દલીલ ખોટી છે તેમ કહી એ અર્થ કર્યો કે દસ્તાવેજ એમ બતાવે છે કે --
બગોહેલે કે જેઓ ઘણે ભાગે ગારીયાધાર અને પાલીતાણાના જમીનદાર હતા અને જેનો કે જેઓ તે વખતે શત્રુંજયગિરિના કબજેદાર હતા તેઓ વચ્ચે (આ) કરાર (હ.)”
૩૨. અમારે કહેવાનું કે કરારમાં જણાવેલ કડકે બીજે અવેજ અમુક નોકરીના બદલાને હતું તે તો નિર્વિવાદ છે.
- ૩૩ ગોહેલે અને જેને આ કરાર પ્રમાણે સને ૧૭૮૮ સુધી વર્યા જ્યારે પાલીતાણાના રાજા યાત્રીઓ પાસેથી ગેરવ્યાજબી લેવાણ કરવા મંડયા અને વિશેષમાં તેમણે જેનો તરફથી મળતો અવેજ કઈ આરબેને ગીરે લખી આપ્યો, કે જેઓ તે ઉપરથી ડુંગર ઉપર આવતા જૈન યાત્રાળુઓ ઉપર પુષ્કળ જુલમ ગુજારવા મંડયા. આને લીધે ૧૯૨૦ માં કાઠીયાવાડમાં બ્રીટીશ એજન્સી સ્થપાયું ત્યારે પક્ષકારો વચ્ચે ઘણેજ વિક્ષેપ પડી ગયો.
૧૮૨૦ માં એજન્સીની સ્થાપના, કેપ્ટન બાર્નવલનો રીપોર્ટ.
૩૪. મુંબઈ સરકારને જેન કોમે અરજ કરી તે ઉપરથી કાઠીયાવાડના પિલીટીકલ એજન્ટ કેપ્ટન બાર્નલે તજવીજ કરી ને ૧૮૨૦ ના ડીસેંબરની ૨૦ મી તારીખે રીપોર્ટ કર્યો. કેપ્ટન બાવેલ પિતાના રીપોર્ટમાં નીચે મુજબ કહે છે – /
છેક સને ૧૭૫૦ ના અરસામાં + શ્રાવકના મુખીઓ અને
આ ઈ. સ. ૧૬૫૧ ના કરારની વાત છે. એ જોતાં ૧૭૫૦ લખવામાં દષ્ટિદોષ થયો લાગે છે.
( ૧૪ )
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
