________________
आगम
(४०)
[भाग-6] "आवश्यक"- मूलसूत्र-१ (नियुक्ति:+वृत्ति:) ४
अध्ययनं [१], नियुक्ति: [८९०], विभा गाथा H, भाष्यं [१५१...], मूलं [- /गाथा-], पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनियुक्ति एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत
सत्राक
पदार्थों
दीप अनुक्रम
श्रीआव- हव्यवहारनयमतयोरविशेषात् एतच्चावसीयते, तत्र तत्र प्रदेशे सर्वसङ्क्राहिणो नैगमस्य सबहे देशसङ्क्राहिणो व्यवहारेऽन्तर्भा- द्रव्ये द्रमश्यकमल-11वविवक्षणात , यदप्यबादीत्-स्थापनाद्रव्यवजों द्वौ निक्षेपाविच्छति ऋजुसूत्र इति, तदप्यसमीचीनं, सम्यक् तत्त्वानभिज्ञा-17 यगिरिय- नात्, तथाहि-स्थापना नाम द्रव्यस्थाकारविशेषः, द्रव्यं च ऋजुसूत्रनयोऽवश्यमिच्छति, केवलं न पृथक्त्वं, अतीतानागतयो-13 नयाः पदवृत्तौ नम- विनष्टानुत्पन्नत्वेन परकीयस्यानुपयोगित्वेनावस्तुत्वाभ्युगमात् , उक्त चानुयोगद्वारेषु-"उज्जुसुयस्स एगे अणुवउत्ते आगस्कारे मतो एग दवावस्सयं, पहत्तं नेच्छइ" इति, तद् यदि द्रव्यं सुवर्णादिकं पिण्डाद्यवस्थायां तथाविधकटककेयूराद्याकाररहित-18
हतया निराकारमपीच्छति, भविष्यत्कुण्डलादिपयोयलक्षणभावहेतुत्वात् , ततः साक्षात्तत् साकारं (कथं) नेच्छेत् ?, तस्य ॥४८७॥
ननु सुतरामभ्युपगमः, तस्मात् ऋजुसूत्रोऽपि नैगमनय इव चतुरोऽपि निक्षेपानिच्छतीति प्रतिपत्तव्यमित्यलं परमान्धप्रकाSशनेन । गतं निक्षेपद्वारम् , तत्र पञ्चसु नामिकादिषु पदेषु यन्नमस्कारे पदं तदुपदर्शयन्नाह
नेवाइयं पदं दवभावसकोअणपयत्थी॥ ८९०॥ निपतत्यहंदादिपदपर्यन्तेष्विति निपातः, निपाते भवं नैपातिकम्, अध्यात्मादित्वादिकण, यदिवा निपात एव नैपातिकं, ४. विनयादेराकृतिगणत्वात् स्वार्थिक इकण, तत्र नम इति नैपातिकं पदं । गतं पदद्वारम्, अधुना पदार्थद्वारमाह-'वबभा-12 संकोयणपयस्थो नम इति 'णम् ग्राह्यत्वे' नमनं नमः, औणादिकोऽस्प्रत्ययः, अस्यार्थ:-पूजा द्रव्यभावसोचनलक्षणा,
INT||४८७॥ तत्र द्रव्यसङ्कोचनं करशिरम्पादाद्यवयवसङ्कोचा, भावसङ्कोचन विशुद्धस्य मनसो व्यापारः, सूत्रे चैवं समासः-द्रव्यभावसकोचनात्मकः पदार्थो द्रव्यभावसङ्कोचनपदार्थः, शाकपार्थिवादिदर्शनात् मध्यपदलोपी समासः, एष चात्र भावार्थः-नमो
N
epranyara
~102
