________________
आगम
(४०)
[भाग-5] "आवश्यक'- मूलसूत्र-१ (नियुक्ति:+वृत्ति:) ३
अध्ययनं -], नियुक्ति: [६२८], विभा गाथा [-], भाष्यं [१३२..], मूलं [-/गाथा-] पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनियुक्ति: एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्ति:
त
प्रत सत्रांक
E
पावश्यक किं मन्ने नेरइया अत्थी नस्थित्ति संसओ तुज्झं । वेयपयाण य अत्थंयाणसी तेसिमो अस्थो । ६२८॥15 अकंपितः श्रीमलय- 1 नरान् स्वयोग्यान कायन्ति-शब्दयन्ति आकारयन्तीति नरकास्तेषु भवा नारकाः,ते नारकाः किं सन्ति उत न सन्तीति | तारकमवसरणे मम्यसे, व्याख्यान्तरं प्राग्वत , अयं च संशयस्तव विरुद्धपदश्रुतिसमुद्भवो वर्तते, तानि चामूनि वेदपदानि-'नारको वै एष | सिद्धिः
जायते यः शूद्रान्नमनाति इत्यादि, अस्थायमर्थः- एषः' ब्राह्मणो नारको जायते यः शुद्रान्नमश्नातीत्यादीनि किल वेदवाक्यानि ॥३३॥
नारकसत्ताप्रतिपादकानि, 'नह वै प्रेत्य नारकाः सन्ती'त्यादीनि तु नारकाभावप्रतिपादकानि, तथा सौम्य ! त्यमित्थं दुमन्यसे-देवा हि चन्द्रादयस्तावत्प्रत्यक्षा एव, अन्येऽपि औपयाचितकादिफलदर्शनतोऽनुमानतोऽवगम्यन्ते, नारकास्त्व
|भिधानव्यतिरिकार्यशून्याः कथं प्रत्येतच्या इति तदभावः, तथा चार प्रयोगः-न सन्ति नारकाः साक्षादनुमानतो वाs. *नुपलब्धेः, व्योमकुसुमवत् , व्यतिरेके देवाः, तत्र 'वेदपदानां चेत्यादि, तत्र वेदपदानामर्थ चशब्दाद्युक्ति भावार्थ च न ६
जानासि, यतस्तेषां वेदपदानामयमर्थः-ये खलु निरुपापितपःसंयमादिना उपचितपुण्यप्रारभारास्ते न ह वैन प्रेत्य-परलोके नारकाः सन्ति-भवन्ति जायन्ते, तेषां स्वर्गसत्कुलप्रत्यायातिपरम्परया केषाश्चित्तद्भवेऽपि मोक्षगमनात्, ततो नामूनि | नारकाभावप्रतिपादकानि वेदपदानि, किन्तु पुण्यवतां नारकभवनप्रतिषेधकानीत्ययुक्तः संशयः, तथा सौम्य! ते नारका
कर्मपरतन्त्रत्वादिहागन्तुमशकाः, भवद्विधानामपि कर्मपरतन्त्रत्वादेव तत्र गमनशमयभावः, ततो न युष्मादृशां तदुप-1 ॥३१॥ कालन्धिः, क्षायिकज्ञानसम्पदुपेतानां तु वीतरागाणां ते प्रत्यक्षा एव, अपास्तसमस्तावरणतया समस्तवस्तुज्ञानोपेतत्वात्,
न च वाच्यमशेषपदार्थविद एव क्षायिकज्ञा न सन्तीति, यतो ज्ञवभाव आत्मा. केवलं यथा ज्ञानावरणीयस्य कर्मणः
+-448
दीप
अनुक्रम
~-85
