________________
आगम
(४०)
प्रत
सूत्रांक
[H]
दीप
अनुक्रम
H
[भाग-5] “आवश्यक”- मूलसूत्र - १ (निर्युक्तिः + वृत्ति:) ३
अध्ययनं [१], निर्युक्तिः [८२२ ], वि०भा० गाथा [-],
भाष्यं [ १५०...], मूलं [- /गाथा - ]
पूज्य आगमोद्धारकश्री संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनिर्युक्तिः एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्तिः
स्थानादि
श्रीभाव- गर्भजमनुष्यः सम्यक्त्वश्रुतयोः पूर्वप्रतिपन्नः सम्भवति नतु प्रतिपद्यमानकः, उत्कृष्टावगाहनस्तु चिगव्यूतप्रमाणः सन्य-कद्वारे संश्यक मल- क्त्वश्रुतयोः पूर्वप्रतिपन्नः नियमादस्ति, प्रतिपद्यमानस्तु भाज्यः, देशविरति सर्वविविरतिसामायिकयोस्तु द्वावपि जघन्योय० वृत्तीत्कृष्टावगाहनावुभयविकलौ, नारकदेवा अपि जघन्यावगाहनाः सम्यक्त्वश्रुतयोः पूर्वप्रतिपन्नाः सम्भवन्ति, नतु प्रतिपद्यउपोद्घाते मानकाः, मध्यमावगाहना उत्कृष्टावगाहनाश्च पूर्वप्रतिपन्ना नियमतः प्रतिपद्यमानकाः सम्भवास्पदं तिर्यक्पञ्चेन्द्रियाः | जघन्यावगाहनाः सम्यक्त्व श्रुतयोः सम्भविनः, प्रतिपद्यमानकास्तु नैव, मध्यमावगाहना उत्कृष्टावगाहनाश्च यथासयं त्रयाणां सर्वविरतिवर्णानां द्वयोः सम्यक्त्व श्रुतसामायिकयोः प्रतिपद्यमानकाः सम्भविनः, पूर्वप्रतिपन्ना नियोगतः । गतं द्वारत्रयम्, अधुना लेश्याद्वारप्रतिपादनार्थमाह
॥४४६ ॥
सम्मत्तसुअं सङ्घासु लहद्द सुद्धासु तीसु अ चरित्तं । पुवपडिवन्नओ पुण अन्नयरीए उ लेखाए । ८२२ ॥ (सम्यक्त्वं च श्रुतं चेत्येकवद्भावः सम्यक्त्व श्रुतसामायिके कृष्णादिकासु शुक्लान्तासु षट्सु लेश्यासु लभते प्रतिपद्यमानः सम्भवतीति भावः, चारित्रं पुनर्द्देशविरतिलक्षणं सर्वविरतिलक्षणं वा शुद्धासु तेजःप्रभृतिष्वेव चशब्दस्यावधारणार्थत्वात्, लभते इति वर्त्तते, एवं प्रतिपद्यमानकमधिकृत्य लेश्याद्वारं निरूपित्तम्, अधुना प्राक्प्रतिपन्नमधिकृत्याह - 'पुञ्चपडिवन्नतो' इत्यादि, पूर्वप्रतिपन्नकः पुनरन्यतरस्यां लेश्यायां कृष्णाद्यभिधानायां भवति, आह-मविश्रुतज्ञानलाभचिन्तायां शुद्धासु तिसृषु तेजःप्रभृतिषु प्रतिपद्यमानक उक्तः, ततः कथमिदानीं सर्वास्वभिधीयमानः सम्यक्त्व श्रुतसामायिकयोः प्रतिपत्ता न विरुध्यते १ इति उक्तं च- "नषु मइसुवाइलाभोऽभिहितो सुद्धासु तीसु ठेसासु । मुद्धासु असुद्धासु य कहमिह सम्मत्तमु
For Pivato & Personal Use Only
~315~
॥४४६॥
