________________
आगम
(४०)
[भाग-5] "आवश्यक"- मूलसूत्र-१ (नियुक्ति:+वृत्ति:) ३ अध्ययनं -, नियुक्ति: [७६३-७६४], विभागाथा [२२८१-२२८३], भाष्यं [१३७...], मूलं [-/गाथा-] पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र [४०] मूलसूत्र [१] आवश्यकनियुक्ति: एवं मलयगिरिसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत सूत्रांक
श्रीआव- IPसमवतारः, पृथक्त्वे तु जाते समवताराभाव इति, उक्कं च-"अपहत्तमेगभावो सुत्ते सुत्ते सवित्थर जत्थ । भन्नतऽणुओगा-अनुयोगपृश्यक मल- चरणधम्मसंखाणदवाणं ॥१॥ तत्थेव नयाणंपिहु पइवत्थु वित्थरेण सवेसि । देसंति समोयारं गुरवो भयणा पुदुतमि यस्ता या वृत्ती |॥२॥ एगोच्चिय देसिजइ जत्थाणुजोगो न सेसया तिन्नि । संतावि तं पुहुत्तं तत्थ नया पुरिसमासज ॥३॥” (वि.161 पृथक्त्वे उपोद्घाते/२२८१-३) आह-कियन्तं कालमपृथक्त्वमासीत् ! कुतो वा समारभ्य पृथक्त्वं जातमित्यत आह
जावंत अजवारा अपुहु कालिआणुओगस्स । तेणारेण पुहुतं कालिअसुइ दिहिवाए अ॥१६३॥ ॥३८॥
यावदार्यवजा-आर्यवनस्वामिनो गुरवो महामतयस्तावत् कालिकानुयोगस्य-कालिकश्रुतव्याख्यानस्यापृथक्त्वं-प्रति-18 सूत्रं चरणकरणानुयोगादीनामविभागेन वर्तनमासीत् , तदा साधूनां तीक्ष्णप्रज्ञत्वात, कालिकग्रहणं प्राधान्यख्यापनार्थ-16 हाम्, अन्यथा सर्वानुयोगस्यापृथक्त्वमासीत् , तत आरभ्य, आर्यरक्षितेभ्यः समारभ्येत्यर्थः, कालिकश्रुते दृष्टिवादे चानुयो-11 गानां पृथक्त्वं-ग्रन्धविभागेन विभागोऽभवदिति ॥ अथ क एते आर्यवजा इति स्तबद्वारेण तेषामुत्पत्तिमनिधित्सुराह
तुंबवणसंनियेसाउ निग्गयं पिउसगासमल्लीणं । छम्मासिसु जपं माऊद समन्नि वंदे ॥ ७६४॥
तुम्बवनसन्निवेशात् निर्गतं पितृसकाशमालीनं षण्मासिकं षटु जीवनिकायेषु यतं-प्रयशवन्तं मात्रा च समन्वितं वन्दे। एष गाथासमुदायार्थः, अवयवार्थस्तु कथानकादवसेयः,-वहरसामी पुषभये सक्कस्स देवरण्णो वेसमणस्स सामाणिओ६॥३८३॥
आसि, इतो य भयवं वद्धमाणसामी पिट्ठचंपाए नयरीए सुभूमिभागे उजाणे समोसढो, तत्थ य सालो राया महासालो 14 जुवराया, तेसिं भगिणी जसमई, तीसे भत्ता पिढरो, पुत्तो य से गागली नाम कुमारो, ततो सालो भयवतो' समीवे!
दीप
अनुक्रम
अत्र मूल संपादने यत् गाथा-क्रम || १६३ || मुद्रितं तत् मुद्रण-स्खलना मात्र, इह गाथा-क्रम || ७६३ || एव वर्तते ।
... अत्र वज़स्वामी, आर्यरक्षित आदीनां कथानक विस्तरेण आरभ्यते
~189~