________________
आगम
"भगवती'- अंगसूत्र-५ (मूलं+वृत्तिः ) भाग-२ शतक [१८], वर्ग H, अंतर्-शतक H, उद्देशक [१-१०], मूलं [६१७-६४८] + गाथा
(०५)
प्रत
श्रीभग
१८०
उद्देश:
सूत्रांक
[६१७६४८]
गाथा
|परिग्रहः, एतस्योपधेश्च को भेदः, उच्यते, उपकारक उपधिर्ममत्वबुद्धितः परिगृह्यमाणस्तु परिग्रह इति । 'पणिहाणेचि प्रकर्षण | नियते आलम्बने धान-धरणं मनःप्रभृतेरिति प्रणिधानं ।। 'एवं जहा सत्तमसए' (सू. ६३५) इत्यादिना यत्सूचितं तच्चेदं,
कालोदाईसेलोदाईसेवालोदाईप्रभृतिकानामन्यधिकानामेकत्रमिलितानां मिथः कथासंलापो जातो यन्महावीरः पञ्चास्तिRIकायान् धर्मास्तिकायादीन् प्रज्ञापयति, धर्माधर्माकाशपुद्गलास्तिकायानचेतनान जीवास्तिकायं च सचेतनं, तथा धर्माधर्मा
काशजीवास्तिकाया न रूपिणः, पुद्गलास्तिकायं च रूपिणं प्रज्ञापयति, 'से कहमेयं मण्णे ति अथ कथमेतद्धर्मास्तिकायादि। वस्तु मन्ये इति वितर्कार्थः, एवं सचेतनाचेतनादिरूपेणादृश्यमानत्वेनासम्भवस्तस्येति हृदयं, 'अविउपकड'त्ति अपिः सम्भावने उत्-प्राबल्येन प्रकृता-प्रस्तुता प्रकटा वा उत्प्रकृता उत्प्रकटा वा तथा अविद्वद्भिः-अजानद्भिः प्रकृता-प्रस्तुता अविद्वत्प्रकृता। |'जइ कजं कजइति यदि तैर्धर्मास्तिकायादिभिः कार्य खकीयं क्रियते तदा तेन कार्येण तान् जानीमः पश्यामः, अवगच्छाम | इत्यर्थः, धूमेनाग्निरिव, अथ तैः कार्य न क्रियते तदा न जानीमो न पश्यामः, अयमभिप्रायः-कार्यादिलिङ्गद्वारेणैवाग्दिशामतीन्द्रियपदार्थानामवगमः स्यात् , न च धर्मास्ति कायादीनामसत्प्रतीत किश्चित् कार्यादिलिङ्गं दृश्यते इति तदभावात् तमो जानीम एव वयमिति, अथ मडकं धर्मास्तिकायाद्यपरिज्ञानवन्तमुपालम्भयितुं यत्ते प्राहुः तदाह-'केस णं'ति क एष त्वं मडुक! श्रमणोपासकानां मध्ये भवसि यस्त्वमेनमर्थ श्रमणोपासकज्ञेयं धर्मास्तिकायाद्यस्तित्वलक्षगं न जानासि न पश्यसि ?, न कश्चित् स्वमित्यर्थः, एवमुपालब्धः सबसौ यत्तरदृश्यमानत्वेन धर्मास्ति कायाद्यसम्भव उक्तः तद्विवटनेन तान् प्रतिहन्तुमिदमाह-'घाणसहगए' इत्यादि, 'सुट्ट 'ति सुष्ठु त्वं मडक ! येन त्वया अस्तिकायानजानता न जानीम इत्युक्तं, अथ च अजानन्नपि यदि जानीम।
दीप अनुक्रम [७२१७५७]
पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्र[०५] अंगसूत्रा०५] भगवती मूलं एवं दानशेखरसूरिरचिता वृत्ति:
~196~
