________________
आगम
(०५)
भाग-1 "भगवती'- अगसूत्र-५ (मूलं वृत्ति:) भाग-१
शतक [८], वर्ग, अंतर्-शतक , उद्देशक [९], मूलं [३४४-३५१] + गाथा: पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्रा०५] अंगसूत्रा०५] भगवती मूलं एवं दानशेखरसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत
सूत्रांक
८ शतके
श्रीभग
[३४४३५१]
९ उद्देशः
गाथा:
दीप अनुक्रम [४२२४२९]
| अविनिर्मुक्त एव स्यात् , तस्मात् द्वयरूपस्य नास्त्यन्तरमिति । एतदल्पबहुत्वमाह-'सब्वत्थोव'त्ति सर्वस्तोकास्तैजसवपुरबन्धकाः, | सिद्धानामेव तदबन्धकत्वात् , देशबन्धका अनन्तगुणाः, तद्देशबन्धकानां सर्वसंसारिणां सिद्धेभ्योऽनन्तगुणत्वादिति । अथ कार्मण| वपुःप्रयोगवन्धमाह-'नाणपडिणिययाए'त्ति (स.३४९) ज्ञानस्य-श्रुतादेस्तदभेदात् ज्ञानवता या प्रत्यनीकता तया,'नाणनिण्ह| वणयाए'ति ज्ञानस्य श्रुतवतां वा या निहवता-अपलपनं सा तयेति, 'नाणविसंवायण'त्ति ज्ञानस्य ज्ञानिनां वा विसंवादनयोगोव्यभिचारदर्शनाय व्यापारो यस्स तेन, एतानि बाह्यकारणानि ज्ञानावरणीयकामणवपुर्वन्धे,अथ आन्तरं कारणमाह-'नाणावे'त्यादि, 'दसणपडिणीययाए'ति दर्शनमिह चक्षुर्दर्शनादि, मोहनीयसूत्रे 'तिब्वदसणमोहणिजयाए ति तीब्रमिथ्यात्वतयेति, तिव्वचरित्त'त्ति कपायव्यतिरिक्तं नोकषायलक्षणं चारित्रमोहनीयमिह ग्राय, 'तिब्वकोहति तीवक्रोधतया कपायचारित्रमोहनीयस्य । प्रागुक्तत्वादिति, 'कुणिमाहारेणं' मांसभोजनेन 'माइल्ल'त्ति परवंचनमतितया 'नियडिल्लति निकृतिर्वञ्चनार्थ चेष्टा, मायाप्रच्छादनार्थ मायान्तरमित्येके, अत्यादरकरणेन परवञ्चनमित्यन्ये, तद्वत्तयेति, पगइति खभावतः परानुपघातितया 'साणुक्को|स'त्ति सानुकम्पतया 'कायउज्जुनि कायर्जुकतया परावंचनपरया कायचेष्टया 'भावज्जुय'ति भावर्जुकतया-परावञ्चनपरमन:
प्रवृत्येति, 'भासज्जय'ति भापजकतया-भाषार्जवेनेति, 'अविसंवायण'त्ति अविसंवादनयोगेन, कायर्जुकतादित्रयं वर्तमा|नकालाश्रयं अविसंवादनयोगस्त्वतीतवर्तमानकालद्वयाश्रयः, यो विशेषस्स उच्यते । 'सम्वत्थोवा जीवा आउयस्स कम्मस्स'ति (म, ३५१) सर्वस्तोकत्वमेव आयुर्वन्धाद्धायाः स्तोकत्वात् , अवन्धाद्धायास्तु बहुगुणत्वात् , तदबन्धकास्सङ्ख्यातगुणाः, नन्वसयातगुणास्तदबन्धकाः कसानोक्ताः, तदबन्धाद्धाया असङ्ख्यातजीवितानाश्रित्यासब्यातगुणत्वात् , उच्यते, इदमन
~306~
