________________
आगम
(०५)
भाग-1 "भगवती - अगसूत्र-५ (मूलं+वृत्तिः ) भाग-१
शतक [२], वर्ग , अंतर्-शतक , उद्देशक [५], मूलं [१९] पूज्य आगमोद्धारकरी संशोधिता मुनि दीपरत्नसागरेण संकलिता आगमसूत्रा०५] अंगसूत्रा०५] भगवती मूलं एवं दानशेखरसूरिरचिता वृत्ति:
प्रत
के
सूत्रांक
[९९]
दीप
अनुक्रम [१२३]
| आत्मानं स्त्रीपुरुषरूपतया विकृत्य, 'परउत्थियवत्तब्वय'त्ति परतीथिकवक्तव्यता एवं नेतव्या, 'जंसमयमिथिवेयं वेएइ, तंसमयं पुरिस समयं पुरिस तं समयमित्थिवेयं वेएइ, इथिवेयस्स वेयणाए पुरिसवेयं वेएइ, पुरिसवेयस्स वेयणाए इथिवेयं वेएइ, एवं खलु एगेऽवि य 'ति, मिथ्यात्वमेषामेवं ज्ञेयं-स्त्रीरूपकरणेऽपि तस्य देवस्थ पुरुषत्वात् पुरुषवेदस्यैवैकसमये उदयो, न स्त्रीवेदस्य, वेदपरिवृत्त्या वा स्त्रीवेदस्यैव, न पुरुषवेदस्य, परस्परविरुद्धत्वादिति, 'उववत्तारो'त्ति प्राकृतशैल्या उपपत्ता भवति इति दृश्य, 'उज्जोवेमाणे'त्ति उद्योतयन् प्रकाशकरणेन 'पभासेमाणे'त्ति प्रभासयन् शोभयन् 'पडिरूवे'त्ति द्रष्टारं २ प्रति रूपं यस्य स प्रतिरूपः ।।'उदगगम्भे 'ति (सू०१००) 'एक समय'ति समयानन्तरमेव प्रवर्षणात, उत्कृष्टतस्तु । | षण्मासान् , पण्मासानामुपरि वर्षणात् , अयं च मार्गशीर्षपौषादिषु वैशाखान्तेषु सन्ध्यारागमेधोत्पादादिलिङ्गः स्वात् ,यदाह-“पौषे च मार्गशीर्षे सन्ध्यारागाम्बुदाः सपरिवेषाः । नात्यर्थ मार्गशिरे शीतं पौपेऽतिहिमपातः ॥११॥ 'कायभवत्थेणं'ति (सू०१०१)। काये जनन्युदरस्थितनिजदेह एव यो भवो-जन्म स कायभवः, तत्र तिष्ठतीति स कायभवस्थः,'चउबीसं'ति खीकायेद्वादश वर्षाणि स्थित्वा पुनर्मृत्वा तस्मिन्नेव खशरीरे उत्पद्यते द्वादशवर्षस्थितितया इत्येवं चतुर्विशतिवर्षाणि स्युः, केचिदाहुः-द्वादश वर्षाणि स्थित्वा । पुनस्तत्रैवान्यबीजेन तच्छरीरे उत्पद्यते द्वादशवर्षस्थितिरिति. 'एगजीवेणं'ति (सू० १०३ ) मनुष्याणां तिरवां च बीजं द्वादशIT मुहुर्तान् यावद् योनिभूतं स्यात् , गवादीनां शतपृथक्त्वस्थापि बीजं गवादियोनिप्रविष्टं बीजमेव, तत्र च वीजसमुदाये एको जीव उत्पद्यते, स च तेषां वीजवामिनां सर्वेषां पुत्रः स्यात् , अत उक्तम्-'उकोसेणं सयपुहुत्ते'त्ति, सयसहस्सपुहुत्तं ति(सू.१०५) मत्स्यादीनामेकसंयोगेऽपि शतसहस्रपृथक्त्वं गर्भे उत्पद्यते निष्पद्यते चेत्येकस्यैकभवग्रहणे लक्षपृथक्त्वं पुत्राणां स्यात् , मनुष्य-11
॥४९॥
~111