________________
आगम
(४३)
प्रत सूत्रांक
[R
-693]
दीप
अनुक्रम
[१११४
- ११८७]
[भाग-३७] “उत्तराध्ययनानि ” - मूलसूत्र - ४ ( मूलं+निर्युक्तिः+वृत्तिः) मूलं [१२-७३] / गाथा ||--|| निर्युक्ति: [५०९...]
अध्ययनं [२९],
पयति तत्सूत्रकृदाह- पञ्चविधं ज्ञानावरणीयं नवविधं दर्शनावरणीयं पञ्चविधमन्तरायम्, 'एए'ति लिङ्गव्यत्ययादे -- तानि 'श्रीण्यपि' वक्ष्यमाणरूपाणि 'कम्मंसे'त्ति सत्कर्माणि 'युगपत्' एककालं क्षपयति, स्थापना चेयम् ॥ 'ततः' इति क्षपणातः 'पश्चाद्' अनन्तरं नास्योत्तरं प्रधानमन्यत् ज्ञानमस्तीत्यनुत्तरम्, 'अनन्तम्' अविनाशितया विषयानन्ततया च ' कृत्स्नं' कृत्स्रवस्तुविषयत्वात् 'परिपूर्ण' सकलखपरपर्यायपरिपूर्णवस्तुप्रकाशकत्वात् 'निरावरणम्' अशेपावरण विगमात् 'वितिमिरं' तत्र सति कचिदप्यज्ञानतिमिराभावात् 'विशुद्ध' सकलदोषविगमात् 'लोकालोकप्रभाव कं तत्स्वरूपप्रकाशकत्वात्, पाठान्तरतश्च - 'लोकालोकस्वभावं' संक्रान्तलोकालोकसकलवरूपत्वात् केवलम् - असहायं वरं शेषज्ञानापेक्षया ज्ञानं च दर्शनं च ज्ञानदर्शनं ततः केवलवरशब्दाभ्यां विशेषणसमासे केवलवरज्ञानदर्शनं 'समुत्पादयति' जनयत्यात्मन इति गम्यते, स च यावत् 'सयोगी' मनोवाक्कायव्यापारवान् भवति तावच किमित्याह - ईरणमीर्यागतिस्तस्याः पन्था यदाश्रिता सा भवति तस्मिन् भवमध्यात्मादित्वाद्भुकि ऐर्यापथिकम् उपलक्षणं च पथिग्रहणं, तिष्ठतोऽपि सयोगस्येर्यासम्भवात्, संभवन्ति हि सयोगितायां केवलिनोऽपि सूक्ष्मा गात्रसञ्चाराः, यत आह- "केवली णं भंते ! अस्सि समयंसि जेसु आगासपएसेसु हृत्थं वा पायं वा ओगाहित्ताणं साहरिजा पभू णं भंते! केवली १ केवली भदन्त ! अस्मिन् समये येष्वाकाशप्रदेशेषु हस्तं वा पादं वाऽवगाह्य संहरेत् प्रभुर्भवन्त ! केवल्ये—
Education national
Fürsten
www.g
पूज्य आगमोद्धारकश्री संशोधितः मुनि दीपरत्नसागरेण संकलित.. आगमसूत्र [ ४३] मूलसूत्र [४] उत्तराध्ययनानि मूलं एवं शान्तिसूरिविरचिता वृत्तिः
~ 223 ~