________________
૪૩.
આ
કર્મથી મુક્ત થઈ મોક્ષમાં બિરાજે છે, જે અનંત જ્ઞાન, અનંત દર્શન, અનંત ચારિત્ર, અનંત વીર્યાદિ અનંત ગુણોથી પૂર્ણ છે, જે અનંત જ્ઞાન અને અનંત દર્શન વડે લોકાલોકનું સ્વરૂપ ક્ષણે ક્ષણે જાણી અને જોઈ રહ્યા છે તે સિદ્ધ દેવ છે. તેમની સ્થિતિ સાદિ અને અનંત છે. જ્યારે આઠે કર્મ ખપાવી સિદ્ધત્વ પ્રાપ્ત કરે છે ત્યારે તેમની શરૂઆત થઈ માટે તેમની સ્થિતિ સાદિ (આદિ=શરૂઆતે કરી સહિત), અને મોક્ષમાંથી ચવવાનો-ફરી જન્મ લેવાનો અભાવ હોવાથી અનંતકાળ સુધી સિદ્ધના સિદ્ધ રહેવાના એટલે કે તેમની સ્થિતિમાં ફેરફાર અનંતકાલ સુધી નહિ થવાનો હોવાથી તેમની સિદ્ધસ્થિતિ અનંત છે. સિદ્ધ આઠ કમેં રહિત છે અને આઠ ગુણે સહિત છે. આ આઠ કર્મમાંથી એક એક ખપાવવાથી એક એક સિદ્ધનો ગુણ પ્રાપ્ત થાય છે. આનું સ્પષ્ટી કરણ નીચે પ્રમાણે છે:——
કર્મ.
તે કર્મ જવાથી મળતા ગુણ.
૧. જ્ઞાનાવરણીય. કેવલજ્ઞાન (આથી લોકાલોકના સ્વરૂપને સમસ્ત પ્રકારે જાણી શકાય છે. )
૨. દર્શનાવરણીય. કેવલદર્શન ( આથી લોકાલોકના ભાવ સમસ્ત પ્રકારે દેખી શકાય છે. )
રૂપ
સિદ્ધનું સ્વ
૩. વેદનીય.
આથી સુખદુ:ખ વેદવામાં-સહવામાં આવે છે.
૪. મોહનીય.
૩૩
૩
અવ્યામાધ સુખ (અ = નહિ + ચામાધ = પીડા) પીડા વગરનું, નિર્વેદનીય-નિરૂપાધિક અનંતસુખ કારણુ કે અહીંના આનંદમાં સુખદુઃખ એ હોતું નથી.
ક્ષાયકસમ્યકત્વ-નિમાઁહ થવાથી અનંતચારિત્ર ઉત્પન્ન થાય છે.
૫. નામ.
નેટ-એકથી ચાર કર્મો ધનધાતી–આત્માના સત્ય સ્વરૂપના સંહારક છે. અરૂપીપણું–નામ કર્મ હોય ત્યાં શરીર હોય અને શરીર ત્યાં રૂપ, રસ, ગંધ, સ્પર્શ, વાદિ હોય તેથી નામકર્મનો ક્ષય થવાથી અરૂપી ગુણ ઉત્પન્ન થાય છે.
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
