________________
૧૮૫
પ્રતિનિધિત્વ ના હોય તે એ પ્રવૃત્તિ મૂડીવાદીઓ અગર તે સ્થાપિત હિતેના હાથમાં ચાલી જવાનો સંભવ છે.
સુરત જિલ્લામાં ત્યાંની રાનીપરજ સંસ્થાનું પ્રતિનિધિત્વ છે. એટલે જંગલ – મંડળીઓ સારી પ્રગતિ કરી રહી છે. ખેડૂત મંડળ સહકારી બેંકમાં પિતાના સભ્ય ઊભા રાખે છે પણ તેમની સામે કોંગ્રેસીઓ અને સ્થાપિત હિતવાળાં ઝઘડે છે. આ વખતે ત્યાં પ્રતિનિધિ તરીકે ફલજીભાઈ ગયા છે. તેઓ બેંકની નીતિ ઘડવામાં સારો ભાગ ભજવે છે. ધીરાણ કેવી રીતે કરવું ? કયા લોકોને કરવું? વસવાયાને કેટલું ધીરવું, એ બધું કરે છે. પંચાયતમાં ખેડૂત મંડળનું નૈતિક પ્રતિનિધિત્વ દાખલ કરવામાં કાયદો નડે છે. એમાં લોકશાહી પદ્ધતિથી ચૂંટણી થાય છે. ત્યાં ફેરફાર થાય તેમ નથી. પ્રધાને મૌખિક રૂપે તો સ્વીકાર્યું છે કે
જ્યાં સારાં સંગઠન હશે ત્યાં તેમને કામ કરવા દેશું. હવે પ્રધાન બદલાય તે જુદી વાત છે. ખરી રીતે તે લવાદી મંડળોમાંથી ગ્રામપંચાયતમાં પ્રતિનિધિઓ આવે તે જરૂરી છે.
શિક્ષણના ક્ષેત્રમાં સર્વોદય – જના ચાલે છે. તેના સંચાલન નીચે નઇ – તાલિમની શાળાઓ ચાલે છે. સઘન ક્ષેત્ર યોજના દ્વારા ગ્રામ ઉદ્યોગનું કામ ચાલે છે. શાળામાં કયા શિક્ષક રાખવા, કોને કાઢવા, કેને ભણવા મોકલવા તે બધું શાળામંડળ સાથે વિચારીને આગળ વધાય છે.
મૂલ્ય પરિવર્તનને બીજે મુદ્દો છે, ગ્રામસંગઠન માટે રાજકીય માતૃત્વને. એનું રહસ્ય એ છે કે ગામડાંઓ એ આંતરરાષ્ટ્રીય ક્ષેત્રે જવું પડશે; તે જ તેઓ પિતાને આદર્શ જગત સમક્ષ ઉપસ્થિત કરી શકશે. અને આંતરરાષ્ટ્રીય ક્ષેત્રે જવા માટે તેણે “ઈન્ક” કે કોંગ્રેસને વાહન અથવા માધ્યમ બનાવવા પડશે. હાલના તબકકે સુસંગઠિત અને ઘડાચેલી રાજકીય સંસ્થા તરીકે કોંગ્રેસ જ છે. એટલે સામાજિક આર્થિક ક્ષેત્રે સ્વતંત્ર રહીને માત્ર રાજકીય ક્ષેત્રે આ ગ્રામસંગઠનને રાજકીય માતૃત્વ સંબંધથી કોંગ્રેસથી જોડાયેલાં રહે, એ જરૂરી છે. જે કોંગ્રેસને
Shree Sudharmaswami Gyanbhandar-Umara, Surat
www.umaragyanbhandar.com
