Page Text
________________
(૭૮)
યોગદૃષ્ટિસસુરજીય
છે ! કથા સુણી સુણી ફૂટવા કાન, તેય ન આવ્યું બ્રહ્મજ્ઞાન. ’(૩) ગ્રહણુ—શ્રવણુ થયા પછી ગ્રહણ થાય છે. જે સાવધાનપણે ઉત્કટ તલસાટથી શ્રવણુ કર્યું, તેનું અથ ગ્રહણ થાય છે. (૪) ધારણુ—ગ્રહણ પછી તેનું ધારણ-અવધારણ થાય છે. તેના સ`સ્કારનું' ચિત્તમાં ટકી રહેવુ અવિદ્યુત રહેવુ. તે ધારણ છે. (૫) વિજ્ઞાન—ધારણ પછી વિજ્ઞાનવિશેષ જ્ઞાન થાય છે, વિશેષ ખેષ થાય છે. ઉત્તરાત્તર દૃઢ સંસ્કારથી પ્રાપ્ત બેષ ખળવાન્ ખનતા જાય છે. ( ૬ ) ઈહા—વિજ્ઞાન—ખાધ પછી ઈહા-ચિંતન, શંકા સમાધાન, તર્ક વગેરે થાય છે. (૭) અપેાહ—ઇઢા પછી અપેાહ થાય છે. શંકા-સ ંદેહનું નિરાકરણ થાય છે, ખાધક અંશનું નિરાકરણ-દૂર કરવાપણું થાય છે. (૮) તત્ત્વાભિનિવેશઅપેાહ થયા પછી, સર્વ શંકા-સમાધાન થઈ ગયા પછી, સતર્કનું નિરાકરણ થયા પછી તત્ત્વનિનિર્ણય થાય છે, એટલે તત્ત્વમાં અભિનિવેશ-દૃઢ નિશ્ચયરૂપ પ્રવેશ થાય છે, તત્ત્વ નિરધાર થાય છે. આવા આ આઠ ગુણથી યુક્ત આ પ્રવૃત્તચક્ર યાગી પુરુષા હેાય છે. તથા—— 節
आद्यावञ्चकये। गाप्त्या तदन्यद्वयलाभिनः ।
easantरिणो योगप्रयोगस्येति तद्विदः ॥ २१३॥
આદ્ય અવચક યોગથી, અન્ય અવચક પ્રાસ;
યોગ્ય આ યોગ પ્રયાગના, કહે યાગીએ આસ. ૧૧૩.
અર્થ :—પહેલા અવંચક યાગની પ્રાપ્તિથી તેનાથી અન્ય બે અવંચકના લાભ પામેલા એવા તેએ હાય છે. એએ આ યાગપ્રયાગના અધિકારીએ છે, એમ ચેવિદે વદે છે.
વિવેચન
તથા હેતુભૂત એવી આધ અવચક ચેાગની પ્રાપ્તિથી તેએ તેનાથી અન્ય એવા એ અવંચકના ક્રિયા અવહેંચક ને કુલ અવંચકના ચાંગને લાભ પામેલા હાય છે. તેની અવધ્ય-અમેાઘ–અચૂક ભવ્યતાથી તેઓ એવા સ્વરૂપવાળા હેાય છે. એએ આ યાગપ્રયાગના અધિકારીએ છે, એમ તે ચેાગના જાણનારાઓ કહે છે.
ઉપરમાં પ્રવૃત્તચક્ર યાગીના એ લક્ષણ કહ્યા−(૧) પ્રથમ યમદ્વેયના લાભ પામેલા, (૨) ખાકીના યમયના અથી. અહીં તેનું ત્રીજું' લક્ષણ કહ્યુ` છે:-આદ્ય અવાચક યાગની
વૃત્તિ——ગાવાવ ધોળાચા—હેતુભૂત એવી આદ્ય અવંચક ચેગની પ્રાપ્તિ થકી, તત્ત્વચમિનઃ—તેનાથી અન્ય મના લાભી ક્રિયાઅવંચક–કુલાવ ચક્ર એ એના લાભ ધરાવનારા તેની અવષ્ય ભવ્યતાથી એક ભૂત, એવા સ્વરૂપવાળા તેમા, શુ? તે કે —ધિનિઃ— અધિકારીઓ, કાના? તો કે ચોપ્રયોગય—અધિકૃત એવા મેણપ્રયાગના —વૃત્તિ-એમ, તંદ્ર:—તેના જાણકારો, યોગવિદા કહે છે,—એમ શેષ છે.
| SR No. | 034350 |
| Book Title | Yogdrushti Samucchaya New Edition Part 01 and 02 |
| Original Sutra Author | Haribhadrasuri |
| Author | Bhagvandas Mehta |
| Publisher | Mahavir Jain Vidyalay |
| Publication Year | 2018 |
| Total Pages | 844 |
| Language | Gujarati |
| Classification | Book_Gujarati |
| File Size | 160 MB |