________________
ઇન્દ્રિયપરાજયશતક
૧૭
२ इंदियचवलतुरंगो, दुग्गइमग्गाणुधाविरे निच्चं । भाविअभवस्सरूवो, रुंभइ जिणवयणरस्सीहिं ॥ ५६ ॥
દુર્ગતિને માર્ગે સદા દોડતા ઇન્દ્રિયરૂપી ચપળ અશ્વને સંસારના સ્વરૂપનો જ્ઞાતા જીવ જિનવચનરૂપી લગામથી રોકી રાખે છે.
४
५
अजिइंदिएहिं चरणं, कट्ठे व घुणेहिं कीरइ असारं । तो धम्मत्थीहिं दढं, जइअव्वं इंदियजयंमि ॥५७॥
કીડાઓ વડે જેમ લાકડું અસાર કરાય છે, તેમ નહીં જીતાયેલી ઇન્દ્રિયોથી ચારિત્ર અસાર થાય છે. માટે ધર્માર્થીએ ઇન્દ્રિયોના વિજય માટે દૃઢ પુરુષાર્થ કરવો જોઈએ.
जह कागिणीड़ हेडं, कोडिं रयणाण हारए कोइ । तह तुच्छविसयगिद्धा, जीवा हारंति सिद्धिसुहं ॥ ५८ ॥ કાકિણી માટે ક્રોડ રત્નો જેમ કોઈ માનવી હારી જાય, તેમ તુચ્છ વિષયોમાં આસક્ત જીવો સિદ્ધિસુખને હારી જાય છે.
११
जह निंबदुमुप्पन्नो, कीडो कडुअं पि मन्नए महुरं । तह सिद्धिसुहपरुक्खा, संसारदुहं सुहं बिंति ॥५९॥ લીમડાના વૃક્ષમાં ઉત્પન્ન થયેલ કીડો કટુ રસને પણ જેમ મધુર માને છે, તેમ સિદ્ધિસુખથી પરોક્ષ જીવો સંસારના દુઃખને સુખ માને છે.