________________
વૈરાગ્યશતક
શરીર ક્ષણભંગુર છે, આત્મા શરીરથી જુદો અને શાશ્વત સ્વરૂપવાળો છે. કર્મના યોગે શરીર અને આત્માનો સંયોગ થયો છે, તો તે શરીરમાં તને આટલી મૂર્છા શી ? ७८ संसारो दुहहेउ, दुक्खफलो दुसहदुक्खरूवो य ।
न चयंति तं पि जीवा, अइबद्धा नेहनिअलेहिं ॥३४॥
આ સંસાર દુઃખનું કારણ છે, (પરંપરાએ પણ) દુઃખને લાવનાર છે, (વર્તમાનમાં પણ) દુસહ દુઃખદાયક છે; છતાં સ્નેહની મજબૂત સાંકળથી બંધાયેલા જીવો તેને છોડતાં નથી. ६४ जावंति के वि दुक्खा, सारीरा माणसा व संसारे ।
पत्तो अणंतखुत्तो, जीवो संसारकंतारे ॥३५॥
સંસારમાં જે કોઈ શારીરિક કે માનસિક દુઃખો છે તે સઘળાં દુઃખો જીવે ભવાટવીમાં ભમતાં અનંતીવાર પ્રાપ્ત કર્યા છે. १७ घोरंमि गब्भवासे, कलमलजंबालअसुइबीभच्छे ।
वसिओ अणंतखुत्तो, जीवो कम्माणुभावेणं ॥३६॥
કલમલ(ગર્ભમાં પ્રથમના સાત દિવસની પ્રવાહી સ્થિતિ)ના કાદવની અશુચિથી બિભત્સ એવા ઘોર ગર્ભાવાસમાં કુટિલ કર્મના પ્રભાવે જીવ અનંતીવાર વસ્યો છે. ३३ जम्मदुक्खं जरादुक्खं, रोगा य मरणाणि य ।
अहो ! दुक्खो हु संसारो, जत्थ कीसंति जंतुणो ॥३७॥