________________
૧૪
ય
""
જીવસ્થાનકમાં હોય છે જ્યાં ઉપશમ અને ક્ષાયિક–અને–શ્રેણી છે. દંદાચાય ના અનુગામી “ ગામ્મટ સાર ના રચયિતા પણુ. ઉપર કહી ગયા તેમ, ચાલીસ સ્ત્રી મેક્ષે જવાનુ કહે છે. તાં પછી વચલા ગાળા વાળા કુંદકુંદ કહેછે તે સાચુ` કેવી રીતે માનવુ? મૂળ વાત એમ છે કે દિગંબરેામાં ગમે તેટલા મડળ-આમ્નાયા હોય પરંતુ તે બધામાં એકવાકયતા નથી. અર્થાત્ શિખર સાહિત્યમાં પરસ્પર વિરોધી બન્ને બાબતે કથિત થયેલી ઝાઝે ભાગે એવામાં આવે છે.
•
દિગબરો જે કહે છે કે કેવલી આહાર કરતા નથી તેા તે વાત પણ ટકતી નથી. દિગંબરોના પ્રાચીનમાં પ્રાચીન પુસ્તક “Ëડાગમ”માં જ કહેવામાં આવ્યું છે કે કેવલીએ કે જે તેરમા જીસ્થાનકે છે તે આહાર કરે છે. આવી હકીકતને પાછળના આચા મરડે તે કેવું કહેવાય ? તેમના મનની અસ્થિરતા અને પાળતા આથી સે'જે સમજાશે
""
સ્ત્રી મુનિપણું સ્વીકારી દ્ને જીવસ્થાનકે આવી ન શકે કારણકે તેને વસ્ત્ર વિના ચાલે નહિ અને જો વસ્ત્ર પહેરે તે તે મુતિ નહિ એવું દિગબા કહે છે. આવી માન્યતા કુકુંદના સમયથી ગતિમાન થઇ હોય એમ લાગે છે. પરંતુ તેમના પુરોગામી Ë ડાંગમ ના કર્તાએ શામાટે સ્ત્રીજન નવમા સ્થાનકે છે તેમ કહી નાખ્યું ? પુરોગામીનું જ્ઞાન વધારે કે અનુગામીનુ` ? પ્રા. હીરાલાલે સ્ત્રીમુક્તિ, કેવલીભુક્તિ અને અચેલકત્વના સંબધમાં ખૂબ ચર્ચા કરી છે અને તે ત્રણેય ખાઅતેને યથાશક્ય વિશદ કરી બતાવી છે. પરંતુ અર્વાચીન અને તેમાં પણ અર્વાચીન દિગંબરોને એ વાત ચી નથી. શ્વેતાંબરો સામે તેમણે ધૂળ ઉડાડી છે તે ઠીક છે પરંતુ તેમ કરવા જતાં ' તેમણે દિગંબરો તરફ પણ એ ધૂળ ઉડાડી છે કારણકે તેમણે સિદ્ધ કરેલા મંતવ્યો શ્વેતાંબરપક્ષસમક છે અને નહિ કે તેમની ઈચ્છાનુસાર
૧૦
