________________
999999999999999999999 પંડિત હિરાલાલજી દુગ્ગડની સાહિત્ય ઉપાસના
| જયશ્રીબેન દોશી
પ્રભાવક જેને પ્રતિભાઓ વૈવિધ્યપૂર્ણ છે. કવિઓ, મુનિઓ, આચાર્યો, રાજાઓ, મંત્રીશ્વરો, શ્રેષ્ઠીઓ, વ્રતધારી શ્રાવકો, પંડિતો વગેરે પાત્રોએ પોતાના જીવનકાર્ય દ્વારા જીવનને પ્રભાવિત બનાવ્યું છે. તેમાં સમ્યક દર્શન, જ્ઞાન, ચારિત્રની ઉપાસના, અહિંસા, વ્રતપાલન, આદર્શ માટે જીવન સમર્પણની ઉદાત્ત ભાવના, ગુરુ મહિમા, ભક્તિ અને કૃપા, જિનશાસન પ્રત્યેની અપૂર્વ શ્રદ્ધા, નમસ્કાર મહામંત્રનો પ્રભાવ, સેવા, પરોપકાર, પરિગ્રહનો ત્યાગ, સાધર્મિક ભક્તિ અને આત્મહિત જેવા ગુણોથી જીવન જીવવાની કલા આત્મસાત કરી લેનારા આ ભવ્યજનોએ જૈન શાસનની આન-શાન વધારી છે. કોઈ એકાદ પ્રતિભાનો સંસ્પર્શ વ્યક્તિના જીવનમાં પરિવર્તન લાવીને માનવ જન્મ સાર્થક કરવામાં ઉદાહરણરૂપ બને તેમ છે. સુભાષિતકારે મહાપુરૂષોની મહત્તા દર્શાવતા જણાવ્યું છે કે
બધા પર્વત પર માણેક હોતા નથી. પ્રત્યેક હાથીના મસ્તક પર મોતી હોતા નથી. સાધુ પુરુષો (સજ્જનો) દરેક જગ્યાએ હોતા નથી. દરેક વનમાં ચંદનનું વૃક્ષ હોતું નથી.
જૈન ધર્મના વિદ્વાન પંડિત હીરાલાલ દુગ્ગડ એક વિરલ પ્રતિભા ધરાવનાર પ્રાચીન પરિપાટીના, ગઈ પેઢીના વિદ્વાન હતા. ૫. હીરાલાલ દુગ્ગડનું નામ દિલ્હી, ઉત્તર ભારત અને પંજાબના જેનોમાં ખૂબ જ જાણીતું છે. તેઓશ્રીનો જન્મ ઈ.સ. ૧૯૪૦માં (વિ.સ.૧૯૬ ૧, જેઠ વદ ૫) પંજાબમાં ગુજરાનવાલા (હાલ પાકિસ્તાન)માં થયો હતો. ૫. હીરાલાલજીના પિતાનું નામ ચૌધરી દીનાનાથ હતું અને માતાનું નામ ધનદેવી હતું. પુત્ર હીરાલાલને જન્મ આપ્યા પછી નવમે દિવસે માતા ધનદેવીનું અવસાન થયું હતું.
કપરા સંજોગોમાં પણ પિતાશ્રી તેમજ દાદીમાએ તેઓશ્રીને મેટ્રિક
શ્રુતજ્ઞાનનાં અજવાળા
૧ ૧ ૫
