________________
સમાજ જ સુખ અને શાંતિ અનુભવી શકે છે. બીજાઓને સુખ અને શાંતિ આપી શકે છે. સુખ શાંતિમાં રહેલ સમાજ સારાસારનો-હેયે પાદેયને તસ્વાતવને વિચાર કરવા સમર્થ બને છે. સારાએ વિશ્વને કલ્યાણને માર્ગ ચિંધી શકે છે, અને વિશ્વ-કલ્યાણને સર્વોત્તમ માર્ગ શ્રી સંઘે સર્વજ્ઞના શાસન દ્વારા ઝીલેલ છે. માટે જ શ્રી સંઘ અને સમાજ સુંદર રીતે સંકળાએલ છે.
શ્રી સંઘ-લક્ષ્મી અને તેના દ્વારા મળત્ય સુખ અસાર-તુચ્છ-હેય-ત્યાજ્ય માને છે. મનુસારી સમાજ તે જ સુખ અને લક્ષ્મીને અન્યાય અને અનીતિથી આવતા હેય તે ‘ત્યાજ્ય માને છે. આ છે સમાજની પાયાની સુંદરતા. સમાજ શરીર આ અલંકારથી સુશોભિત બની રહે છે. એને બદસીકલ બનાવવાની હિલચાલ છેલ્લા પચાસ વર્ષમાં જોરદાર બની ગઈ અને ત્યારથી શ્રી સંઘ અને સમાજની એકતા પર, સુસંગતતા પર, ફટકા પડવા માંડયા. ધીમે ધીમે ઉગ્ર સ્વરૂપમાં ઉકળાટ દેખાવા માંડે. શબ્દની વળ બહાર નીકળવા લાગી. અને સમાજબાહ્ય તને ઉજાણી થવા લાગી.
માગનુસારી સમાજમાં પ્રાપ્ત થતું સંઘબલ અટકી પડે એવી આંતર-બાહ્ય યોજનાઓ ઘડવા માંડી. સમાજ અને શ્રી સંઘનું એજન્મ તેજસ ઓસરવા માંડ્યું. પણ શ્રી સંઘને વિશિષ્ટ શ્રમણ વર્ગ સાવધાન હતું. તે પુણ્ય પુરૂષોએ પુરી હિંમ્મતથી “રેડ સીગ્નલ” લાલબત્તી ધરવા માંડી એટલે આર્યાવર્તની એ મહા તારક સંસ્થાને મૂળથી જ ઉખેડવા પુરતા પ્રયત્ન થયા. પણ આયત્વ અને મુગટમણિસમ જૈનત્વ જીવતું જાગતું હતું. અને વિજયમાળા ભારતવર્ષના આ બે પ્રાણને વરતી જ રહી.
