________________
( ૧૧૩
તપાચારનું તેજ તે સર્વતોમુખી પ્રશંસાપાત્ર બને છે. તપને મહિમા અતિ ભારી. એ તે કર્મ કટારી, દે દુઃખડા સર્વ મટાડી. સી જનની સાચી વાટલડી, માયાને દેશવટે. માનને સ્થાન નહિ. લાભ હૈયામાં માત્ર તપવૃધ્ધિને, ક્રોધ તે એનું ઝેર, એ રહી જાય તે વર્તાવે કાળો કેર. અને તપ હૈયું સદા કરે ફેર, ઉંચામાં ઉંચું આલંબન સંયમ શરીરનું લોખંડી કવચ. મહાવતેની જબરજસ્ત વાડ. છાયા પણ પવિત્ર બનાવે. અશકત માટે અનુમોદના વિશિષ્ટ છાયા બની જાય છે.
પાંચમે આચાર ઉદાર છે. એનું નામ વિર્યાચાર. સશકિત અનુસાર સંયમમાં અને ધર્મના સમાજ કલ્યાણના કાર્યોમાં આત્મશકિત ખીલવવી એ છે એનું રહસ્ય. અપ્રમાદનું સેવન અને પ્રમાદનું વિસર્જન એ છે એનું હાર્દ.
પાંચે આચારે એના મૂળ રૂપમાં વિસ્તારથી સમજવા જેવા છે. એ સમજતાં ધમનું સાચું સ્વરૂપ નકશાની માફક ખડું થઈ જાય છે. ધર્મને એ પાયે છે. ધર્મ તેના પર જ નિર્ભર, સમાજનું અહિક–પારલૌકિક અને આધ્યાત્મિક કલ્યાણ એમાં પૂરેપૂરું વિચારાયું છે. માટે જ એ સનાતન સત્ય છે. સમાજને આદર્શ બની રહે છે. પક્ષ વિહેણો નિર્દભ માર્ગ છે. એના પર સામાન્યથી પણ પાંચ પાનાને સરળતાથી ગ્રંથ લખી શકાય.
આ રીતે સર્વોત્તમ માર્ગ શાંતિને-ચિરશાંતિને જૈનધર્મ બતાવે છે માટે જ એ વિશ્વ કલ્યાણકર છે. રાગ, દેવ અને મેહથી સર્વથા પર, સર્વજ્ઞ, સર્વદશી આત્મા માત્રને તે પરમાતમાં માને છે. વ્યકિત પૂજા નહિ પણ
